Ustawa z dnia 23 kwietnia 1964 r. - Kodeks cywilny.

Art. 743.

Aktualizacja: 12 lipca 2026

  • Treść przepisu
  • Wyjaśnienie
  • 10 orzeczeń

Jeżeli wykonanie zlecenia wymaga wydatków, dający zlecenie powinien na żądanie przyjmującego udzielić mu odpowiedniej zaliczki.

Ten przepis w Twojej sprawie

Odpowiedź z cytowanymi przepisami i sygnaturami orzeczeń, bez zakładania konta.

Częste pytania:

Orzecznictwo do tego przepisu

Wyroki i postanowienia, w których sąd powołał ten przepis.

I C 390/14Sąd Okręgowy w Słupsku

Odpowiedzialność adwokata za nienależyte wykonanie umowy

Fragment uzasadnienia

… o wynagrodzenie za bezumowne korzystanie z nieruchomości opisanej wyżej. Nie ulega wątpliwości zatem, iż łącząca strony umowa stanowiła w istocie umowę zlecenia, stypizowaną w art. 743 k.c. Podkreślić należy, że umowa zlecenia jest umową starannego działania a nie rezultatu. Oznacza to, że już samo dążenie do wykonania zlecenia stanowi realizację umowy. Przyjmujący zlecenie jest obowiązany do dołożenia najwyższej…
VII C 137/15Sąd Rejonowy w Kielcach

Przedawnienie czesnego za studia – wyrok SR w Kielcach

Streszczenie

Sąd Rejonowy w Kielcach oddalił powództwo o zapłatę czesnego, uznając zarzut przedawnienia. Przyjął, że umowa o świadczenie usług edukacyjnych nie ma odrębnej regulacji, więc należy stosować przepisy o zleceniu, w tym 2-letni termin z art. 751 pkt 2 k.c. To ważny precedens dla sporów o zaległe opłaty za studia i dochodzenie…
VII C 525/14Sąd Rejonowy w Kielcach

Przedawnienie czesnego za studia – wyrok SR w Kielcach

Streszczenie

Sąd Rejonowy w Kielcach oddalił powództwo o zapłatę czesnego i odsetek, uznając, że roszczenie z umowy o studiowanie przedawniło się po 2 latach. Orzeczenie potwierdza, że do takich umów stosuje się art. 750 i 751 pkt 2 k.c., co ma znaczenie dla dochodzenia zaległych opłat za studia.
V GC 451/14Sąd Rejonowy w Tarnowie

Przedawnienie szkody po błędnym pozwie – wyrok SR Tarnów

Streszczenie

Sąd Rejonowy w Tarnowie uznał, że samo wniesienie wadliwie sporządzonego pozwu nie oznacza jeszcze powstania szkody. Szkoda powstaje dopiero wtedy, gdy wyrok oddalający powództwo staje się prawomocny, bo dopiero wtedy wiadomo, że strona nie odzyska poniesionych kosztów. To ważny precedens dla spraw o odpowiedzialność za nienależyte…

Wyświetlone orzeczenia: 4

PrawMi zestawi linię orzeczniczą do art. 743: co sądy przyjmują zgodnie, a w czym się różnią.

Podsumuj orzecznictwo

Wyjaśnienie przepisu

Art. 743 Kodeksu cywilnego stanowi, że jeśli do wykonania zlecenia niezbędne są pewne wydatki, to dający zlecenie ma obowiązek, na żądanie przyjmującego zlecenie, udzielić mu odpowiedniej zaliczki. Chodzi tu o zaliczkę, czyli środki finansowe przekazywane z wyprzedzeniem, które mają pokryć koszty wykonywanych czynności. Przepis podkreśla, że żądanie takie musi pochodzić od przyjmującego zlecenie, a kwota zaliczki powinna być adekwatna do przewidywanych wydatków. Ustawodawca w ten sposób chroni interes wykonawcy zlecenia, aby nie ponosił samodzielnie ciężarów finansowych związanych z jej realizacją bez zabezpieczenia. Linki do innych przepisów lub norm prawnych nie są tu wymagane, gdyż norma ma charakter samodzielny i precyzyjny.

Zastosowanie art. 743 KC występuje wszędzie tam, gdzie do prawidłowego wykonania zlecenia konieczne są określone koszty, na przykład zakup materiałów, opłaty urzędowe lub dojazd na miejsce realizacji. Przepis ma charakter ochronny wobec osoby przyjmującej zlecenie, zapobiegając sytuacji, gdy ta musiałaby sama pokrywać wydatki, które są nieodzowne do wykonania powierzonego zadania. Żądanie zaliczki nie jest automatyczne - wymaga inicjatywy przyjmującego, co daje mu kontrolę nad zapewnieniem środków. Przepis ten obowiązuje bez względu na formę umowy zlecenia, jeśli jest ona zawarta i wymaga poniesienia wydatków.

Praktyczny przykład zastosowania art. 743 KC może dotyczyć zlecenia remontu mieszkania. Jeśli wykonawca, przyjmując zlecenie, wie, że będzie musiał kupić farby i narzędzia, może zażądać od zleceniodawcy odpowiedniej zaliczki na te materiały. Gdy zleceniodawca udzieli zaliczki, wykonawca może przystąpić do pracy bez konieczności pokrywania wydatków z własnych środków. Brak takiej zaliczki może opóźnić lub utrudnić realizację zlecenia, a wykonawca ma prawo domagać się jej zgodnie z przepisem. Zasada ta jest powszechnie stosowana w praktyce gospodarowania i usług, gdzie zachowanie płynności finansowej jest istotne.

Często spotykane błędy przy stosowaniu art. 743 KC polegają na niewiedzy o konieczności żądania zaliczki przez przyjmującego zlecenie. Niektórzy wykonawcy zakładają, że zaliczka powinna być udzielona automatycznie, co nie jest zgodne z treścią przepisu. Inny problem to nieadekwatność zaliczki do rzeczywistych potrzeb, co może prowadzić do konfliktów między stronami. Ponadto, zdarza się, że przepisy te są mylnie stosowane w przypadku umów innych niż zlecenie, co również rodzi nieporozumienia. Warto podkreślić, że w indywidualnych sytuacjach interpretacja tego przepisu może wymagać konsultacji z prawnikiem, szczególnie gdy występują spory dotyczące wysokości i zasad udzielenia zaliczki.

To wyjaśnienie ma charakter informacyjny i nie stanowi porady prawnej. W sprawach indywidualnych skonsultuj się z profesjonalnym prawnikiem.

Najczęściej zadawane pytania

Kiedy mogę żądać zaliczki na wydatki przy wykonywaniu zlecenia?

Możesz zażądać zaliczki, gdy wykonanie zlecenia wymaga poniesienia wydatków, a żądanie to musi być skierowane do dającego zlecenie.

Czy zaliczka na wydatki należy się automatycznie?

Nie, dający zlecenie udziela zaliczki dopiero na żądanie przyjmującego zlecenie.

Co znaczy 'odpowiednia zaliczka' w art. 743 KC?

Odpowiednia zaliczka to kwota adekwatna do przewidywanych wydatków potrzebnych do wykonania zlecenia.

Czy art. 743 KC dotyczy innych umów niż zlecenie?

Przepis dotyczy wykonania zlecenia i nie ma bezpośredniego zastosowania do innych rodzajów umów.

Co zrobić, gdy dający zlecenie odmówi udzielenia zaliczki?

W takiej sytuacji warto rozważyć konsultację z prawnikiem, aby ustalić dalsze kroki prawne.

Obserwuj zmiany tego artykułu

Powiadomimy Cię, gdy pojawią się nowe orzeczenia lub nowelizacje.

Potrzebujesz analizy tego przepisu w konkretnej sprawie?

Odpowiedź z powołaniem przepisów i sygnatur orzeczeń, każdą pozycję sprawdzisz w źródle.

Zapytaj o art. 743