Ustawa z dnia 23 kwietnia 1964 r. - Kodeks cywilny.
Aktualizacja: 17 sierpnia 2026
W razie wątpliwości poczytuje się, iż wykonawca podjął się wszystkich robót objętych projektem stanowiącym część składową umowy.
Odpowiedź z cytowanymi przepisami i sygnaturami orzeczeń, bez zakładania konta.
Częste pytania:
Wyroki i postanowienia, w których sąd powołał ten przepis.
Fragment uzasadnienia
… wynagrodzenia ( art. 647 k.c. ). W razie wątpliwości poczytuje się, iż wykonawca podjął się wszystkich robót objętych projektem stanowiącym część składową umowy ( art. 649 k.c. ). Jednym z obowiązków inwestora jest dostarczenie projektu. Jeżeli dostarczona przez inwestora dokumentacja, teren budowy, maszyny lub urządzenia nie nadają się do prawidłowego wykonania robót albo jeżeli zajdą inne okoliczności, które mogą…
Fragment uzasadnienia
… było odstąpienie od umowy na podstawie art. 644 k.c. (por. wyrok Sądu Najwyższego z 18.09.2019 r., IV CSK 498/18). W takiej sytuacji, w ocenie Sądu, zastosowanie ma art. 649 4 § 3 k.c. w myśl którego inwestor nie może odmówić zapłaty wynagrodzenia mimo niewykonania robót budowlanych, jeżeli wykonawca (generalny wykonawca) był gotów je wykonać, lecz doznał przeszkody z przyczyn dotyczących inwestora. Jednakże w wypadku takim…
Fragment uzasadnienia
… jest tylko znaczenie określone w ustawie ( E. R. , Prawo budowlane , s. 21 ). Pogląd, że przedmiotem umowy o roboty budowlane mogą być roboty częściowe, wspiera także art. 649 k.c. , który jedynie w razie wątpliwości nakazuje przyjąć, że przedmiotem zobowiązania wykonawcy są wszelkie roboty budowlane potrzebne do realizacji określonego w projekcie stanowiącym załącznik do umowy. Oznacza to, że określenie w umowie, że…
Wyświetlone orzeczenia: 4
PrawMi zestawi linię orzeczniczą do art. 649: co sądy przyjmują zgodnie, a w czym się różnią.
Podsumuj orzecznictwoArt. 649 Kodeksu cywilnego dotyczy sytuacji, gdy pojawiają się wątpliwości co do zakresu prac, jakie wykonawca miał wykonać na podstawie umowy, a konkretnie projektu do niej dołączonego. Przepis stanowi, że w razie niejasności należy uznać, że wykonawca zobowiązał się do wykonania wszystkich robót przewidzianych w tym projekcie. Oznacza to, że domniemuje się pełne wykonanie zakresu prac, który został zawarty w dokumentacji projektowej, chyba że umowa lub inne postanowienia wskazują inaczej. Innymi słowy, standardowo przyjmuje się, że wykonawca jest odpowiedzialny za całość zaplanowanych i opisanych prac, co ma na celu ograniczenie sporów dotyczących niepełnego lub wybiórczego wykonania robót.
Przepis znajduje zastosowanie przede wszystkim w umowach o roboty budowlane lub inne prace, gdzie integralną częścią umowy jest projekt wykonawczy lub specyfikacja techniczna. Wątpliwości, które mogą się pojawić, dotyczą sytuacji, gdy nie do końca jest jasne, czy wykonawca ma wykonać tylko część robót, czy całość określoną w projekcie. Wtedy zgodnie z art. 649 KC przyjmuje się, że zobowiązanie obejmuje całkowity zakres. Taka regulacja ma służyć ochronie interesów inwestora, który powinien otrzymać pełne wykonanie przedmiotu umowy zgodnie z dokumentacją.
Przykładowo, jeśli wykonawca na podstawie umowy miał zbudować dom wg projektu załączonego do umowy i pojawiają się spory co do tego, czy obowiązkiem wykonawcy jest np. tylko postawienie ścian bez wykonania instalacji elektrycznej, to na podstawie art. 649 KC będzie się domniemywać, że zobowiązał się do wykonania całego zakresu robót przewidzianych w projekcie, czyli także instalacji. To pozwala uniknąć nieporozumień i jednoznacznie ustala granice odpowiedzialności wykonawcy.
Często spotykanym błędem przy stosowaniu art. 649 KC jest próba ograniczenia zakresu prac mimo jednoznacznego brzmienia projektu w umowie. Niektóre strony mogą mylnie interpretować fragmentaryczne ustalenia lub pomijać integralność projektu, co prowadzi do konfliktów i roszczeń dotyczących zakresu wykonania. Kolejną niedokładnością bywa nieuwzględnianie, że przepis działa na korzyść inwestora w przypadku niejasności i trudno dowodzić, że wykonawca miał zawężony zakres robót bez wyraźnego potwierdzenia w umowie. Warto też pamiętać, że art. 649 KC dotyczy wyłącznie sytuacji wątpliwości interpretacyjnych, a nie neguje możliwości ustaleń stron co do mniejszego zakresu prac, pod warunkiem jasnego określenia w umowie.
Podsumowując, art. 649 KC doprecyzowuje sposób interpretacji umów o roboty budowlane i podobne, promując domniemanie wykonania całego zakresu wynikającego z projektu. W indywidualnych sprawach związanych z konkretnym zakresem robót warto skonsultować się z prawnikiem, który pomoże właściwie odczytać postanowienia umowne i projektowe w świetle tego przepisu.
To wyjaśnienie ma charakter informacyjny i nie stanowi porady prawnej. W sprawach indywidualnych skonsultuj się z profesjonalnym prawnikiem.
Oznacza to, że w przypadku wątpliwości co do zakresu prac, przyjmuje się, że wykonawca zobowiązał się do realizacji całości robót określonych w projekcie będącym częścią umowy.
Przepis ma zastosowanie, gdy istnieją niejasności co do zakresu prac do wykonania na podstawie projektu dołączonego do umowy o roboty budowlane lub podobne.
Tak, strony mogą ustalić inny zakres robót, ale musi to być jasno określone w umowie lub innych dokumentach towarzyszących.
Przepis sprzyja inwestorowi, ponieważ zabezpiecza jego interesy, domniemując pełne wykonanie robót zgodnie z projektem.
Nie eliminuje ich całkowicie, ale ustala domniemanie ułatwiające rozstrzygnięcie wątpliwości interpretacyjnych w sprawie zakresu wykonania.
Powiadomimy Cię, gdy pojawią się nowe orzeczenia lub nowelizacje.
Odpowiedź z powołaniem przepisów i sygnatur orzeczeń, każdą pozycję sprawdzisz w źródle.
Zapytaj o art. 649