Ustawa z dnia 23 kwietnia 1964 r. - Kodeks cywilny.

Art. 308.

Aktualizacja: 21 lipca 2026

  • Treść przepisu
  • Wyjaśnienie
  • 10 orzeczeń

Wierzytelność można także zabezpieczyć zastawem rejestrowym, który regulują odrębne przepisy.

Ten przepis w Twojej sprawie

Odpowiedź z cytowanymi przepisami i sygnaturami orzeczeń, bez zakładania konta.

Częste pytania:

Orzecznictwo do tego przepisu

Wyroki i postanowienia, w których sąd powołał ten przepis.

III C 281/21Sąd Rejonowy Szczecin-Centrum w Szczecinie

III C 281/21

Fragment uzasadnienia

… zachowaniu możliwości ustalenia podmiotu, od którego oświadczenie pochodzi. Nadto wydruki komputerowe mogą stanowić dowód w postępowaniu cywilnym, co wynika z wykładni art. 308 k.c. Stanowią bowiem „inny środek dowodowy”, a wymieniony w art. 308 – 309 k.c. katalog ma charakter otwarty. Zarządzeniem z dnia 31 maja 2021 roku, na wniosek powódki, zobowiązano pełnomocnika pozwanej do udzielenie informacji czy pozwana otrzymała…
VIII Ga 207/18Sąd Okręgowy w Bydgoszczy

VIII Ga 207/18

Fragment uzasadnienia

… odpisów na podstawie art. 129 § 1 i 2 k.p.c. , pomimo braku stosownego żądania zgłoszonego przez stronę przeciwną; - naruszenie przepisów art. 308 k.p.c. i art. 309 k.p.c. w zw. z art. 245 k.p.c. w zw. z art. 77 3 k.c. polegający na nieuprawnionym przyjęciu, że środek dowodowy zawierający odpisy wyrażane pismem musi być dokumentem w rozumieniu art. 245 k.p.c. , a jeśli nim nie jest, nie może być wykorzystany jako dowód w…
  • nierozpoznanie istoty sprawy
Czytaj orzeczenie
I ACa 629/17Sąd Apelacyjny w Poznaniu

I ACa 629/17

Fragment uzasadnienia

… oznaczonej wierzytelności. W okolicznościach faktycznych niniejszej sprawy doszło do ustanowienia zastawu na w/w wierzytelnościach i to zastawu rejestrowego – zgodnie z art. 308 kc i ustawy z dnia 6 grudnia 1996 r. o zastawie rejestrowym i rejestrze zastawów (Dz. U. Nr 149, poz. 703 z późn. zm.). Biorąc pod uwagę, że emisja obligacji, umowy o pełnienie obowiązków administratora zastawów oraz ustanowienie zastawów…
  • rejestr zastawów
Czytaj orzeczenie

Wyświetlone orzeczenia: 4

PrawMi zestawi linię orzeczniczą do art. 308: co sądy przyjmują zgodnie, a w czym się różnią.

Podsumuj orzecznictwo

Wyjaśnienie przepisu

Artykuł 308 Kodeksu cywilnego wskazuje na możliwość zabezpieczenia wierzytelności poprzez zastosowanie instytucji zwanej zastawem rejestrowym. Przepis ten jest dość lakoniczny i jednocześnie odsyła do odrębnych regulacji, co oznacza, że szczegółowe kwestie związane z zastawem rejestrowym są uregulowane poza Kodeksem cywilnym, np. w odrębnych ustawach. Zasadniczą funkcją tego przepisu jest umożliwienie wierzycielowi uzyskania środka zabezpieczającego spłatę należności, który daje mu określone prawa wobec rzeczy lub praw dłużnika.

Przepis ten znajduje zastosowanie w sytuacji, gdy wierzyciel i dłużnik chcą zabezpieczyć istniejącą lub przyszłą wierzytelność, wykorzystując zastaw rejestrowy jako formę zabezpieczenia. Odrębne przepisy, o których mowa, zawierają w szczególności zasady ustanawiania, zakres praw, uprawnienia stron oraz sposoby wpisu do rejestru. Dzięki temu instytucja zastawu rejestrowego jest bardziej sformalizowana i chroniona przed nadużyciami. W praktyce oznacza to, że art. 308 KC jest ważnym odniesieniem, ale realizacja prawa do zabezpieczenia przez zastaw wymaga stosowania się do konkretnych regulacji poza Kodeksem.

Na przykład przedsiębiorca posiada wierzytelność względem kontrahenta i chce ją zabezpieczyć, ustanawiając zastaw rejestrowy na towarach lub środkach transportu należących do dłużnika. Przedsiębiorca musi wówczas zastosować właściwe przepisy odrębne dotyczące zastawu rejestrowego, dokonać odpowiednich wpisów w rejestrze i zachować przewidziane formalności, by zastaw skutecznie zabezpieczał wierzytelność. Dzięki takiemu zabezpieczeniu, w sytuacji niewykonania zobowiązania przez dłużnika, wierzyciel ma uprzywilejowane prawo do zaspokojenia z przedmiotu zastawu.

Często pojawiają się błędy polegające na próbie stosowania art. 308 KC jako samodzielnej podstawy prawnej do ustanowienia zastawu rejestrowego bez odwołania do właściwych aktów regulujących tę instytucję. Ponadto istotne jest właściwe rozróżnienie zastawu zwykłego od zastawu rejestrowego, ponieważ ich zasady i skutki prawne różnią się znacznie. Art. 308 KC nie zawiera pełnej regulacji dotyczącej zastawu rejestrowego, dlatego niedopełnienie obowiązku korzystania z odrębnych przepisów może skutkować nieważnością zabezpieczenia. Warto także podkreślić, że w indywidualnych sytuacjach prawnych cechy i skutki zastawu rejestrowego mogą wymagać szczegółowej analizy.

Podsumowując, art. 308 KC potwierdza możliwość zabezpieczenia wierzytelności zastawem rejestrowym, ale wymaga stosowania się do właściwych odrębnych przepisów. W przypadku konkretnych spraw zabezpieczenia wierzytelności przez zastaw rejestrowy zaleca się konsultację z prawnikiem, aby prawidłowo zastosować obowiązujące regulacje i uniknąć problemów prawnych wynikających z niewłaściwego ustalenia lub realizacji zastawu.

To wyjaśnienie ma charakter informacyjny i nie stanowi porady prawnej. W sprawach indywidualnych skonsultuj się z profesjonalnym prawnikiem.

Najczęściej zadawane pytania

Co to jest zastaw rejestrowy?

Zastaw rejestrowy to forma zabezpieczenia wierzytelności ustanawiana na ruchomościach i prawach rejestrowanych, regulowana przez odrębne przepisy.

Czy art. 308 KC samodzielnie reguluje zastaw rejestrowy?

Nie, art. 308 KC jedynie wskazuje na możliwość zabezpieczenia wierzytelności zastawem rejestrowym, ale szczegółowe zasady zawierają odrębne przepisy.

Kiedy można ustanowić zastaw rejestrowy?

Zastaw rejestrowy można ustanowić w celu zabezpieczenia wierzytelności, zgodnie z warunkami przewidzianymi w odrębnych przepisach prawnych.

Jakie dokumenty są potrzebne do ustanowienia zastawu rejestrowego?

Wymogi formalne oraz dokumenty zależą od konkretnych przepisów regulujących zastaw rejestrowy i mogą obejmować umowę zastawu oraz wpis do rejestru.

Czy zastaw rejestrowy chroni wierzyciela skuteczniej niż zastaw zwykły?

Tak, zastaw rejestrowy ma specyficzne cechy i jest regulowany odrębnymi przepisami, często zapewniając wierzycielowi silniejszą ochronę.

Obserwuj zmiany tego artykułu

Powiadomimy Cię, gdy pojawią się nowe orzeczenia lub nowelizacje.

Potrzebujesz analizy tego przepisu w konkretnej sprawie?

Odpowiedź z powołaniem przepisów i sygnatur orzeczeń, każdą pozycję sprawdzisz w źródle.

Zapytaj o art. 308