Ustawa z dnia 23 kwietnia 1964 r. - Kodeks cywilny.
Aktualizacja: 21 lipca 2026
Służebność osobista wygasa najpóźniej ze śmiercią uprawnionego.
Odpowiedź z cytowanymi przepisami i sygnaturami orzeczeń, bez zakładania konta.
Częste pytania:
Wyroki i postanowienia, w których sąd powołał ten przepis.
Fragment uzasadnienia
… czym stanowi art. 348 zd. 2 k.c. ( longa manu traditio ). Na konieczność odzyskania faktycznego władztwa przez wynajmującego ( art. 675 i 677 k.c. ) lub przez właściciela ( art. 299 k.c. ) nad rzeczą zwracaną położono nacisk uwagę także w wyroku SN z dnia 13 listopada 1997 r. (I CKN 323/97, OSNC 1998 nr 5, poz. 79, str. 31) oraz w wyroku SA w Katowicach z dnia 16 maja 2002 r. (I ACa 1400/01, OSA 2004 nr 3, poz. 15). Z kolei…
Fragment uzasadnienia
… r. sygn. akt KM 541/12 umarzające postępowanie egzekucyjne), wobec czego odpowiedzialność za dług spółki ponosi pozwany jako jedyny członek zarządu spółki – na zasadzie art. 299 k.s.h. Sąd Rejonowy Lublin-Zachód stwierdził brak podstaw do wydania nakazu zapłaty oraz przekazał sprawę do postępowania zwykłego. Odpowiadając na pozew, pozwany wniósł o oddalenie powództwa w całości. Przyznał, że dochodzone przez powoda…
Fragment uzasadnienia
… nieruchomości opisanej w księdze wieczystej nr (...) służebnością osobistą dożywotniego i nieodpłatnego mieszkania na rzecz W. W. (1) i H. W. . Służebność ta zgodnie z art. 299 k.c. wygasła wraz ze śmiercią uprawnionych, więc aktualnie w żaden sposób nie wpływa na wartość stanu czynnego spadku. Uznawanie ustanowienia służebności za bezskuteczne byłoby zatem bezcelowe. O kosztach procesu Sąd postanowił w punkcie 3 . na…
Fragment uzasadnienia
… użycie zwrotu „dożywotnie nieodpłatne zamieszkiwanie”, wskazuje na służebność osobistą, która jako ograniczone prawo rzeczowe wygasa najpóźniej ze śmiercią uprawnionego ( art. 299 k.c. ). Umowa użyczenia jest zaś zawierana na czas oznaczony lub nieoznaczony ( art. 710 k.c. ), przy czym przy użyczeniu na czas nieoznaczony umowa może zakończyć się wcześniej ( art. 715 k.c. ). Tym samym, śmierć uprawnionego nie ma decydującego…
Wyświetlone orzeczenia: 4
PrawMi zestawi linię orzeczniczą do art. 299: co sądy przyjmują zgodnie, a w czym się różnią.
Podsumuj orzecznictwoArtykuł 299 Kodeksu cywilnego ustanawia ważną zasadę dotyczącą wygaśnięcia służebności osobistej. Mówi on, że służebność osobista wygasa najpóźniej ze śmiercią osoby uprawnionej do korzystania z tej służebności. Oznacza to, że bez względu na inne okoliczności, prawo do korzystania ze służebności osobistej nie może trwać dłużej niż do końca życia jej beneficjenta. W praktyce przepis ten podkreśla charakter osobisty tego prawa, które jest nierozerwalnie związane z osobą uprawnioną i nie przechodzi na spadkobierców ani inne osoby po jej śmierci. Zapis ten jest ważnym ograniczeniem czasowym, które odróżnia służebność osobistą od innych rodzajów służebności, które mogą mieć bardziej trwały charakter lub przejść na inne podmioty.
Przepis znajduje zastosowanie zawsze wtedy, gdy istnieje służebność osobista – prawne uprawnienie do korzystania z cudzej rzeczy (np. nieruchomości) dla zaspokojenia własnych potrzeb. Służebność osobista jest ograniczona w czasie życiem uprawnionego i nie może być dziedziczona. Występuje więc w sytuacjach, gdy prawo to jest udzielane konkretnej osobie, a nie na rzecz nieruchomości czy innych podmiotów. Artykuł 299 KC wyznacza ostateczną granicę tego prawa, czyli śmierć uprawnionego, po której służebność automatycznie wygasa.
W praktyce można wskazać przykład właściciela nieruchomości, który ustanawia służebność osobistą dla osoby bliskiej, pozwalając jej na korzystanie z części działki dożywotnio. Przepis sankcjonuje, że z chwilą śmierci tej osoby służebność ta ustaje i nie może być wykonywana przez spadkobierców czy inne osoby. Oznacza to, że prawa związane z tą służebnością są ściśle indywidualne i związane z osobą uprawnioną, co zapobiega trwałemu obciążeniu nieruchomości ponad okres życia uprawnionego.
Najczęstsze błędy przy stosowaniu artykułu 299 KC polegają na błędnym przekonaniu, że służebność osobista może trwać po śmierci uprawnionego lub przejść na spadkobierców. Ponadto niekiedy dochodzi do pomyłek związanych z odróżnieniem służebności osobistej od służebności gruntowej, która jest prawem związanym z nieruchomością i ma charakter trwały. Nieprawidłowe stosowanie tego przepisu może prowadzić do nadużyć i sporów prawnych. W sprawach indywidualnych dotyczących wygaśnięcia służebności osobistej zaleca się konsultację z prawnikiem, aby właściwie zinterpretować obowiązujące przepisy i rozstrzygnąć wątpliwości.
To wyjaśnienie ma charakter informacyjny i nie stanowi porady prawnej. W sprawach indywidualnych skonsultuj się z profesjonalnym prawnikiem.
Służebność osobista to prawo osoby fizycznej do korzystania z cudzej nieruchomości w określony sposób, ograniczone do życia tej osoby.
Zgodnie z art. 299 KC służebność osobista wygasa najpóźniej ze śmiercią osoby uprawnionej.
Nie, służebność osobista jest ściśle związana z osobą uprawnioną i nie przechodzi na spadkobierców.
Służebność osobista jest związana z osobą i wygasa ze śmiercią uprawnionego, a służebność gruntowa jest związana z nieruchomością i trwa niezależnie od osoby.
Nie, zgodnie z art. 299 KC służebność osobista wygasa ze śmiercią uprawnionego i nie może być przedłużona ani przeniesiona.
Powiadomimy Cię, gdy pojawią się nowe orzeczenia lub nowelizacje.
Odpowiedź z powołaniem przepisów i sygnatur orzeczeń, każdą pozycję sprawdzisz w źródle.
Zapytaj o art. 299