Ustawa z dnia 23 kwietnia 1964 r. - Kodeks cywilny.
Aktualizacja: 21 lipca 2026
Rzecz można obciążyć prawem do jej używania i do pobierania jej pożytków (użytkowanie).
Odpowiedź z cytowanymi przepisami i sygnaturami orzeczeń, bez zakładania konta.
Częste pytania:
Wyroki i postanowienia, w których sąd powołał ten przepis.
Fragment uzasadnienia
… wykonywania w stosunku do niej prawa własności. Posiadaczem zależnym natomiast jest ten, kto włada rzeczą w zakresie innego prawa niż prawo własności, na przykład użytkowania ( art. 252 k.c. ), zastawu ( art. 306 k.c. ), najmu ( art. 659 k.c. ), dzierżawy ( art. 693 k.c. ). Nie rości więc on sobie do rzeczy prawa własności, lecz zachowuje się tak jak uprawniony z innego prawa, z którym łączy się określone władztwo nad…
Fragment uzasadnienia
… sporu, co do tego, iż nie łączyła ich umowa najmu. Należy też stwierdzić, iż materiału dowodowego zgromadzonego w sprawie wynika, że powódka była użytkownikiem nieruchomości ( art. 252 k.c. ). Miała bowiem prawo do używania nieruchomości, celem jej dostosowania do potrzeb przyszłej umowy najmu. Jednocześnie z zeznań powódki oraz świadków W. K. (1) i Z. S. (1) wynika, iż strony ustnie ustaliły zakres, formę i zasady…
Streszczenie
Sąd Okręgowy w Olsztynie uznał, że za korzystanie z cudzej nieruchomości bez podstawy prawnej odpowiada posiadacz w złej wierze. W sprawie zasądzono na rzecz właściciela część dochodzonego wynagrodzenia, co potwierdza znaczenie art. 224 § 2 i art. 225 k.c. w sporach o urządzenia przesyłowe.
Streszczenie
Sąd Okręgowy w Olsztynie oddalił powództwo o zapłatę i nakazanie usunięcia linii energetycznej. W sprawie istotne było to, że wynagrodzenie za korzystanie z cudzej rzeczy przysługuje przeciwko posiadaczowi w złej wierze, co sąd ocenił na niekorzyść powódki. Orzeczenie jest przydatne w sporach o bezumowne korzystanie z nieruchomości i…
Wyświetlone orzeczenia: 4
PrawMi zestawi linię orzeczniczą do art. 252: co sądy przyjmują zgodnie, a w czym się różnią.
Podsumuj orzecznictwoArt. 252 Kodeksu cywilnego stanowi, że rzecz może być obciążona prawem użytkowania. Oznacza to, że właściciel rzeczy może ustanowić na jej rzecz prawo dla innej osoby do korzystania z niej oraz do pobierania zeń pożytków, czyli korzyści wynikających z jej użytkowania. W praktyce prawo użytkowania polega na tym, że użytkownik ma prawo posługiwać się rzeczą, jednak nie staje się jej właścicielem, a jego uprawnienia są ograniczone w stosunku do pełnego posiadania i dysponowania rzeczą. Przepis nie precyzuje formy ustanowienia takiego prawa, jednak w praktyce stosuje się zwykle odpowiednie umowy lub czynności prawne. Z prawa użytkowania mogą wynikać określone obowiązki dla użytkownika, jak na przykład dbanie o rzecz czy zwrot po zakończeniu użytkowania.
Przepis ma zastosowanie w sytuacji, gdy właściciel rzeczy decyduje się przekazać innemu podmiotowi prawo do korzystania z niej bez utraty prawa własności. Prawo użytkowania jest prawem ograniczonym i trwałym, może być ustanowione dożywotnio lub na określony czas, co jest określane w umowie lub innym dokumencie. Przepis znajduje zastosowanie w różnych kontekstach, na przykład gdy właściciel nieruchomości zezwala innej osobie na użytkowanie tej nieruchomości lub jej części, lub gdy zostaje ustanowione prawo użytkowania na ruchomym składniku majątkowym. Warto podkreślić, że użytkowanie obejmuje także prawo do pobierania pożytków, czyli dochodów lub innych korzyści wynikających z rzeczy, jak np. plony z ziemi.
Codziennym przykładem zastosowania art. 252 KC może być sytuacja, w której właściciel domu wiejskiego ustanawia prawo użytkowania na rzecz osoby bliskiej, dając jej prawo do korzystania z tej nieruchomości wraz z prawem do pobierania na przykład plonów z przyległej działki. Osoba ta nie staje się właścicielem domu, ale ma prawo w nim mieszkać i korzystać z jego zasobów. W praktyce oznacza to, że użytkownik ma prawo do pełnienia funkcji podobnych do właściciela, ale musi zwrócić nieruchomość po ustaniu prawa użytkowania. Takie rozwiązanie może być korzystne dla stron, które chcą oddzielić prawo własności od prawa do użytkowania rzeczy.
Częstym nieporozumieniem związanym z art. 252 jest mylenie prawa użytkowania z własnością bądź z prawem dzierżawy lub najmu. Prawo użytkowania jest odrębnym prawem rzeczowym, które ma charakter trwały i może być ustanowione bez ograniczenia czasowego, co odróżnia je od dzierżawy czy najmu, które mają charakter umów terminowych. Innym błędem jest nieprawidłowe ujmowanie pożytków – użytkownik ma prawo do pobierania pożytków, ale nie do rozporządzania rzeczą. Niektóre też osoby nie rozumieją, że użytkowanie nie przenosi prawa własności, tylko ograniczone uprawnienia do korzystania z rzeczy. Dlatego przy ustanawianiu i korzystaniu z prawa użytkowania warto mieć wiedzę o jego zakresie i ograniczeniach. W indywidualnych sprawach dotyczących stosowania art. 252 KC zalecana jest konsultacja z prawnikiem, który pomoże właściwie zinterpretować i zastosować normę prawną.
To wyjaśnienie ma charakter informacyjny i nie stanowi porady prawnej. W sprawach indywidualnych skonsultuj się z profesjonalnym prawnikiem.
Prawo użytkowania umożliwia korzystanie z rzeczy oraz pobieranie z niej pożytków, bez przeniesienia prawa własności.
Nie, użytkownik ma prawo do używania rzeczy, ale nie staje się jej właścicielem ani nie może nią swobodnie dysponować.
Prawo użytkowania może być ustanowione na czas określony albo dożywotnio, w zależności od umowy lub czynności prawnej.
Tak, użytkownik ma prawo do korzystania z pożytków, czyli korzyści wynikających z korzystania z rzeczy.
Prawo użytkowania jest prawem rzeczowym, trwałym i może być bezterminowe, natomiast najem i dzierżawa to umowy czasowe.
Powiadomimy Cię, gdy pojawią się nowe orzeczenia lub nowelizacje.
Odpowiedź z powołaniem przepisów i sygnatur orzeczeń, każdą pozycję sprawdzisz w źródle.
Zapytaj o art. 252