Ustawa z dnia 23 kwietnia 1964 r. - Kodeks cywilny.

Art. 244.

Aktualizacja: 12 lipca 2026

  • Treść przepisu
  • Wyjaśnienie
  • 10 orzeczeń

§ 1.Ograniczonymi prawami rzeczowymi są: użytkowanie, służebność, zastaw, spółdzielcze własnościowe prawo do lokalu oraz hipoteka.

§ 2.Spółdzielcze własnościowe prawo do lokalu oraz hipotekę regulują odrębne przepisy.

Ten przepis w Twojej sprawie

Odpowiedź z cytowanymi przepisami i sygnaturami orzeczeń, bez zakładania konta.

Częste pytania:

Wyjaśnienie przepisu

Art. 244 Kodeksu cywilnego precyzuje, które prawa zaliczają się do kategorii ograniczonych praw rzeczowych. W jego § 1 wymieniono: użytkowanie, służebność, zastaw, spółdzielcze własnościowe prawo do lokalu oraz hipotekę. Są to prawa, które dają uprawnionemu określone uprawnienia dotyczące rzeczy, ale nie pełne prawo własności. W § 2 przepisu wskazano, że spółdzielcze własnościowe prawo do lokalu oraz hipoteka podlegają regulacjom odrębnych przepisów, co oznacza, że ich szczegółowa charakterystyka i zasady funkcjonowania nie są zawarte bezpośrednio w Kodeksie cywilnym, a w innych aktach prawnych. Przepis ma zastosowanie przy kwalifikacji różnego rodzaju praw majątkowych związanych z rzeczami, które nie dają pełnej własności, lecz ograniczonego korzystania lub zabezpieczenia wierzytelności. Umożliwia to prawidłowe stosowanie przepisów w odniesieniu do takich praw, ich przenoszenia, ochrony i wykonywania. Przepis odnosi się do sytuacji, gdy trzeba ustalić charakter prawny posiadanych uprawnień, na przykład czy dane prawo jest prawem własności czy jednym z wymienionych ograniczonych praw rzeczowych. Przykładowo osoba, która korzysta z czyjejś nieruchomości na podstawie użytkowania, będzie miała prawo do korzystania z niej w określony sposób, jednak nie będzie właścicielem tej nieruchomości. Również zastaw lub hipoteka wpływają na sposób zabezpieczenia wierzytelności, ale nie zmieniają prawa własności do rzeczy. W praktyce, gdy ktoś chce nabyć prawo do lokalu spółdzielczego, musi odwołać się do odrębnych przepisów regulujących spółdzielcze własnościowe prawo do lokalu, a przy ustanawianiu hipoteki należy stosować specjalne zasady ustawowe. Często spotykaną niejasnością przy stosowaniu art. 244 KC jest mylenie ograniczonych praw rzeczowych z prawem własności, co może prowadzić do błędnych wniosków odnośnie uprawnień i obowiązków. Innym częstym błędem jest nie uwzględnianie odrębnych przepisów dotyczących spółdzielczego własnościowego prawa do lokalu i hipoteki, które mogą wprowadzać odmienne regulacje lub procedury. Niezbędne jest więc rozróżnianie poszczególnych praw i stosowanie odpowiednich przepisów w zależności od rodzaju prawa, aby uniknąć błędów prawnych w praktyce. Podsumowując, art. 244 KC dostarcza podstawowego rozróżnienia wśród praw rzeczowych, wskazując na ich zakres i specyfikę. Jest to kluczowe dla prawidłowego funkcjonowania prawa majątkowego. W przypadku konkretnych wątpliwości dotyczących zastosowania tych przepisów w indywidualnej sprawie zalecane jest skonsultowanie się z prawnikiem.

To wyjaśnienie ma charakter informacyjny i nie stanowi porady prawnej. W sprawach indywidualnych skonsultuj się z profesjonalnym prawnikiem.

Orzecznictwo do tego przepisu

Wyroki i postanowienia, w których sąd powołał ten przepis.

I C 104/15Sąd Rejonowy w Chojnicach

Służebność osobista mieszkania a wykreślenie z księgi

Fragment uzasadnienia

… skorzystanie z ochrony, jaką daje roszczenie windykacyjne lub negatoryjne ( art. 222 w zw. z art. 251 k.c. ). Służebność mieszkania stanowi ograniczone prawo rzeczowe ( art. 244§1 k.c. ), do ochrony którego stosuje się odpowiednio przepisy o ochronie własności ( art. 251 ). Klauzula odpowiedniego stosowania nakazuje uwzględnić swoistą naturę ograniczonego prawa rzeczowego i wynikające z niej konkretne potrzeby. Zakres…
Czytaj orzeczenie
I C 1245/14Sąd Rejonowy w Ciechanowie

Wstąpienie w najem po śmierci najemcy – wyrok SR

Fragment uzasadnienia

… a i Sąd nie znalazł ku temu podstaw. Kserokopia odpisu skróconego aktu urodzenia i pozostałe dołączone do akt dokumenty miały charakter dokumentów urzędowych, co zgodnie z art. 244 § 1 k.c. oznacza, że stanowiły dowód tego, co zostało w nich urzędowo zaświadczone. Sąd dał wiarę zeznaniom wszystkich świadków, są one w zasadzie ze sobą zgodne, wzajemnie się uzupełniają i znajdują potwierdzenie w zgromadzonych dokumentach.…
  • lokatorskie prawo do lokalu
Czytaj orzeczenie
III Ca 212/14Sąd Okręgowy w Gdańsku

Zasiedzenie służebności przesyłu a decyzja administracyjna

Fragment uzasadnienia

… wniosku w całości oraz zasądzenie od wnioskodawcy na rzecz uczestniczki kosztów zastępstwa procesowego według norm przepisanych. Skarżąca zarzuciła naruszenie przepisu art. 244 §1 oraz art. 305 1 k.c. poprzez stwierdzenie, że wnioskodawca nabył przez zasiedzenie służebność przesyłu z dniem 15 września 2002 roku w sytuacji, gdy w tej dacie służebności takiej nie przewidywały przepisy obowiązującego prawa. W uzasadnieniu…
Czytaj orzeczenie
I C 1517/12Sąd Okręgowy w Toruniu

Śmierć kierowcy w wypadku a odpowiedzialność przedsiębiorcy

Fragment uzasadnienia

… wskazał (...) Wojewódzki Inspektor (...) w B. i nałożył na pozwanego karę pieniężną w wysokości 30.000,00 zł. Decyzja ta ma charakter dokumentu urzędowego w rozumieniu art. 244 § 1 k.c. Sąd dopuścił dowód z opinii biegłego z zakresu analizy zapisów tachografu i także potwierdziła ona że dochodziło do naruszeń . Te dwa dowody są więc ze sobą spójne , wzajemnie się uzupełniają i tworzą niesprzeczną całość . Sąd w pełni dał…
  • odszkodowanie
Czytaj orzeczenie
V Ca 962/13Sąd Okręgowy w Warszawie

Wpis wierzyciela hipotecznego po cesji wierzytelności

Fragment uzasadnienia

… o wpis zmiany treści ograniczonych praw rzeczowych . Tymczasem zmiana wierzyciela hipotecznego nie jest zmianą treści hipoteki, będącej ograniczonym prawem rzeczowym ( art. 244 § 1 k.c. ). Treść poszczególnych ograniczonych praw rzeczowych można określić jako uprawnienia do korzystania z cudzej rzeczy. Odpowiednikiem tych uprawnień, są obowiązki innych osób, w tym właściciela rzeczy, który nie może uniemożliwiać lub…
  • apelacja
  • dokumenty
  • hipoteka
  • księgi wieczyste
Czytaj orzeczenie
I Ns 529/09Sąd Rejonowy dla m. st. Warszawy w Warszawie

Służebność przesyłu a lokalizacja urządzeń – wyrok SR Warszawa

Fragment uzasadnienia

… r. Ustawą z dnia 30 maja 2008 r. o zmianie ustawy - Kodeks cywilny oraz niektórych innych ustaw (Dz. U. Nr 116, poz. 731). Służebność ta jest ograniczonym prawem rzeczowym ( art. 244 § 1 k.c. ). Treścią tej służebności jest korzystanie przez przedsiębiorcę w oznaczonym zakresie z cudzej nieruchomości (nieruchomości obciążonej), w zakresie niezbędnym dla zapewnienia prawidłowego funkcjonowania urządzeń przesyłowych ( art.…
  • służebność przesyłu
Czytaj orzeczenie

Wyświetlone orzeczenia: 6

PrawMi zestawi linię orzeczniczą do art. 244: co sądy przyjmują zgodnie, a w czym się różnią.

Podsumuj orzecznictwo

Najczęściej zadawane pytania

Co to są ograniczone prawa rzeczowe wymienione w art. 244 KC?

To prawa, które dają uprawnionemu określone korzystanie lub zabezpieczenie na rzeczy, ale nie stanowią prawa własności. Należą do nich np. użytkowanie, służebność, zastaw.

Czy spółdzielcze własnościowe prawo do lokalu jest regulowane w KC?

Art. 244 § 2 wskazuje, że spółdzielcze własnościowe prawo do lokalu podlega odrębnym przepisom, które określają jego szczegółowe zasady.

Na czym polega różnica między zastawem a hipoteką?

Zastaw dotyczy rzeczy ruchomych, natomiast hipoteka związana jest z nieruchomościami i oba prawa stanowią zabezpieczenie wierzytelności, ale są regulowane odrębnie.

Jakie prawa zaliczają się do ograniczonych praw rzeczowych według art. 244 KC?

Użytkowanie, służebność, zastaw, spółdzielcze własnościowe prawo do lokalu oraz hipoteka.

Czy prawo własności jest ograniczonym prawem rzeczowym?

Nie. Prawo własności jest pełnym prawem rzeczowym, a art. 244 KC dotyczy wyłącznie praw ograniczonych.

Obserwuj zmiany tego artykułu

Powiadomimy Cię, gdy pojawią się nowe orzeczenia lub nowelizacje.

Potrzebujesz analizy tego przepisu w konkretnej sprawie?

Odpowiedź z powołaniem przepisów i sygnatur orzeczeń, każdą pozycję sprawdzisz w źródle.

Zapytaj o art. 244