Ustawa z dnia 23 kwietnia 1964 r. - Kodeks cywilny.
Aktualizacja: 13 lipca 2026
Do przeniesienia użytkowania wieczystego stosuje się odpowiednio przepisy o przeniesieniu własności nieruchomości.
Sprawdź, jak sądy stosują art. 237 KC
Odpowiedź z sygnaturami orzeczeń i odesłaniem do źródła.
Art. 237 Kodeksu cywilnego stanowi, że do przeniesienia użytkowania wieczystego należy stosować odpowiednio przepisy dotyczące przeniesienia własności nieruchomości. Oznacza to, że choć użytkowanie wieczyste to odrębne prawo, proceduralnie i formalnie podlega takim samym regułom jak przeniesienie prawa własności nieruchomości. Przepis ten ma charakter normy kierunkowej, wskazującej, jakich zasad należy przestrzegać przy dokonywaniu takiego przeniesienia, a więc w szczególności wymogów dotyczących umowy, formy, czy wpisu do księgi wieczystej.
Przepis art. 237 KC ma zastosowanie w każdej sytuacji, kiedy dochodzi do zmiany podmiotu uprawnionego z tytułu użytkowania wieczystego na nieruchomości. Przeniesienie to może nastąpić na drodze umownej np. sprzedaży prawa użytkowania wieczystego lub innej formy czynności prawnej wymaganej przez prawo. Zastosowanie mają wtedy przepisy o przeniesieniu własności, takie jak konieczność zawarcia umowy w formie aktu notarialnego oraz obowiązek zgłoszenia zmiany w księdze wieczystej.
Przykładem praktycznego zastosowania art. 237 KC jest sytuacja, gdy właściciel użytkowania wieczystego decyduje się sprzedać swoje prawo innej osobie. W takim przypadku zawierana jest umowa sprzedaży prawa użytkowania wieczystego, która musi mieć formę aktu notarialnego zgodnie z zasadami przeniesienia własności nieruchomości. Po podpisaniu umowy nowy użytkownik wieczysty musi zgłosić tę zmianę do odpowiedniego sądu wieczystoksięgowego, aby jego prawo zostało ujawnione.
Częste błędy przy stosowaniu art. 237 KC wynikają z braku świadomości, że użytkowanie wieczyste, choć nie jest własnością, podlega takim samym procedurom prawnym jak przeniesienie własności nieruchomości. Niejednokrotnie strony zaniedbują konieczność zachowania formy aktu notarialnego lub błędnie interpretują zakres przenoszenia tego prawa, np. nie zgłaszając zmiany do księgi wieczystej, co może prowadzić do problemów z ochroną prawną. Ponadto czasami pojawiają się wątpliwości, czy konkretne przepisy dotyczące własności można bezpośrednio stosować do użytkowania wieczystego – art. 237 jasno rozwiewa te wątpliwości wskazując na odpowiednie zastosowanie tych norm.
Podsumowując, art. 237 KC wyraźnie wskazuje, że przeniesienie użytkowania wieczystego podlega odpowiednio regulacjom dotyczącym przeniesienia własności nieruchomości, co ma kluczowe znaczenie dla prawidłowego obrotu tym prawem. W indywidualnej sprawie zawsze zaleca się skonsultowanie z prawnikiem w celu zapewnienia poprawnej realizacji formalności prawnych.
To wyjaśnienie ma charakter informacyjny i nie stanowi porady prawnej. W sprawach indywidualnych skonsultuj się z profesjonalnym prawnikiem.
Wyroki i postanowienia, w których sąd powołał ten przepis.
Streszczenie
Sąd Okręgowy w Olsztynie uznał, że za korzystanie z cudzej nieruchomości bez podstawy prawnej odpowiada posiadacz w złej wierze. W sprawie zasądzono na rzecz właściciela część dochodzonego wynagrodzenia, co potwierdza znaczenie art. 224 § 2 i art. 225 k.c. w sporach o urządzenia przesyłowe.
Streszczenie
Sąd Okręgowy w Olsztynie oddalił powództwo o zapłatę i nakazanie usunięcia linii energetycznej. W sprawie istotne było to, że wynagrodzenie za korzystanie z cudzej rzeczy przysługuje przeciwko posiadaczowi w złej wierze, co sąd ocenił na niekorzyść powódki. Orzeczenie jest przydatne w sporach o bezumowne korzystanie z nieruchomości i…
Streszczenie
Sąd Okręgowy w Olsztynie potwierdził, że wynagrodzenie za korzystanie z cudzej rzeczy bez podstawy prawnej obciąża posiadacza w złej wierze. W przypadku posiadacza w dobrej wierze obowiązek ten powstaje dopiero od chwili, gdy dowie się o wytoczeniu przeciwko niemu powództwa o wydanie rzeczy. To ważne orzeczenie dla spraw o bezumowne…
Fragment uzasadnienia
… art. 29 ustawy z dnia 6 lipca 1982 r. o księgach wieczystych i hipotece (tekst jedn.: Dz. U. z 2001 r. Nr 124, poz. 1361 ze zm.; dalej „u.k.w.h”) i na błędnej wykładni art. 237 k.c. oraz naruszenie przepisu postępowania – jak wynika z uzasadnienia kasacji – art. 316 § 1 k.p.c. Skarżący wniósł o uchylenie zaskarżonego postanowienia i postanowienia Sądu Rejonowego w S. z dnia 9 grudnia 2003 r. i przekazanie sprawy temu Sądowi…
Fragment uzasadnienia
… okres użytkowania wieczystego. Wynika to z przyczyn, o których mowa niżej. Nie ulega wątpliwości, że sprzedaż prawa użytkowania wieczystego, do którego stosownie do przepisu art. 237 Kodeksu cywilnego stosuje się przepisy o przeniesieniu własności, nie ma charakteru nabycia pod tytułem ogólnym, a jest formą następstwa prawnego pod tytułem szczególnym. Nabywca wstępuje we wszystkie prawa i obowiązki swego poprzednika…
Wyświetlone orzeczenia: 6
PrawMi zestawi linię orzeczniczą do art. 237: co sądy przyjmują zgodnie, a w czym się różnią.
Podsumuj orzecznictwoTak, zgodnie z odniesieniem do przepisów o przeniesieniu własności nieruchomości umowa taka powinna być zawarta w formie aktu notarialnego.
Tak, aby przenieść użytkowanie wieczyste skutecznie wobec osób trzecich, konieczny jest wpis zmiany do księgi wieczystej.
Nie, przepis dotyczy przeniesienia użytkowania wieczystego, które ma zazwyczaj charakter umowny; dziedziczenie reguluje odrębna część prawa.
Przeniesienie prawa użytkowania wieczystego zawsze wymaga czynności prawnej, najczęściej umowy; nie może nastąpić samoistnie.
Przepisy stosuje się odpowiednio, co oznacza, że stosuje się je w zakresie zgodnym z charakterem użytkowania wieczystego.
Powiadomimy Cię, gdy pojawią się nowe orzeczenia lub nowelizacje.
Odpowiedź z powołaniem przepisów i sygnatur orzeczeń, każdą pozycję sprawdzisz w źródle.
Zapytaj o art. 237