PrawMi

Ustawa z dnia 23 kwietnia 1964 r. - Kodeks cywilny.

Art. 224.

Aktualizacja: 12 lipca 2026

  • Treść przepisu
  • Wyjaśnienie
  • 10 orzeczeń

§ 1.Samoistny posiadacz w dobrej wierze nie jest obowiązany do wynagrodzenia za korzystanie z rzeczy i nie jest odpowiedzialny ani za jej zużycie, ani za jej pogorszenie lub utratę. Nabywa własność pożytków naturalnych, które zostały od rzeczy odłączone w czasie jego posiadania, oraz zachowuje pobrane pożytki cywilne, jeżeli stały się w tym czasie wymagalne.

§ 2.Jednakże od chwili, w której samoistny posiadacz w dobrej wierze dowiedział się o wytoczeniu przeciwko niemu powództwa o wydanie rzeczy, jest on obowiązany do wynagrodzenia za korzystanie z rzeczy i jest odpowiedzialny za jej zużycie, pogorszenie lub utratę, chyba że pogorszenie lub utrata nastąpiła bez jego winy. Obowiązany jest zwrócić pobrane od powyższej chwili pożytki, których nie zużył, jak również uiścić wartość tych, które zużył.

Ten przepis w Twojej sprawie

Odpowiedź z cytowanymi przepisami i sygnaturami orzeczeń, bez zakładania konta.

Częste pytania:

Wyjaśnienie przepisu

Art. 224 Kodeksu cywilnego opisuje sytuację prawną samoistnego posiadacza rzeczy, który działa w dobrej wierze. Przepis w § 1 stanowi, że taki posiadacz nie musi płacić wynagrodzenia za korzystanie z rzeczy i nie odpowiada za jej zużycie, pogorszenie ani utratę. Ponadto nabywa własność pożytków naturalnych, które zostały od rzeczy odłączone podczas jego posiadania, oraz zachowuje pożytki cywilne, jeśli stały się wymagalne w tym czasie. Oznacza to, że posiadacz w dobrej wierze korzysta z rzeczy jak właściciel i nie ponosi konsekwencji zużycia spowodowanego normalnym użytkowaniem. W praktyce daje to ochronę przed roszczeniami właściciela, o ile nie doszło do zaniedbania lub utraty rzeczy z winy posiadacza.

Przepis ma zastosowanie wtedy, gdy osoba faktycznie korzysta z rzeczy jako jej samoistny posiadacz i nie wie o tym, że nie jest jej właścicielem, czyli działa w dobrej wierze. Odpowiedzialność i obowiązek wynagrodzenia pojawiają się dopiero w § 2 od momentu, gdy posiadacz dowiaduje się o wszczęciu procesu dotyczącego wydania tej rzeczy. Od tego momentu jest on zobowiązany do zwrotu wartości korzystania oraz odpowiada za zużycie, pogorszenie lub utratę, chyba że do tych szkód doszło bez jego winy. Daje to ochronę właścicielowi przeciwko posiadaczowi, który świadomie lub poprzez uzyskanie informacji traci prawo swobodnego korzystania bez rozliczenia.

Przykładem codziennego zastosowania tego przepisu może być sytuacja, gdy osoba nabywa używany samochód od osoby, która nie była jego prawowitym właścicielem, ale nabywca nie wiedział o tym i korzysta z auta. Według § 1 art. 224 KC posiadacz nie musi zwracać właścicielowi wynagrodzenia za okres, kiedy używał samochodu w dobrej wierze, nawet jeśli auto uległo zużyciu czy drobnym uszkodzeniom. Jeśli jednak właściciel wszczyna postępowanie o zwrot auta, a posiadacz o tym się dowiaduje, musi zwrócić wartość za dalsze użytkowanie i odpowiada za szkody powstałe od tego momentu, chyba że ich nie zawinił.

Często popełnianym błędem jest założenie, że samoistny posiadacz w dobrej wierze nigdy nie ponosi żadnych kosztów ani odpowiedzialności za rzecz. Tymczasem przepis jasno rozgranicza moment, od którego obowiązki posiadacza rosną – czyli od otrzymania informacji o wytoczeniu powództwa. Innym nieporozumieniem jest mylenie pożytków naturalnych z cywilnymi i nieodpowiednie rozumienie ich przysługującego posiadaczowi prawa. Należy podkreślić, że w indywidualnych sprawach i wątpliwościach co do zastosowania art. 224 KC warto skonsultować się z prawnikiem, aby właściwie ocenić zakres praw i obowiązków.

To wyjaśnienie ma charakter informacyjny i nie stanowi porady prawnej. W sprawach indywidualnych skonsultuj się z profesjonalnym prawnikiem.

Orzecznictwo do tego przepisu

Wyroki i postanowienia, w których sąd powołał ten przepis.

I Ns 119/13Sąd Rejonowy w Goleniowie

Zniesienie współwłasności nieruchomości – zasady podziału

Fragment uzasadnienia

… korzystających z rzeczy wspólnej jedynie z naruszeniem art. 206 k.c. w sposób wyłączający jego współposiadanie, wynagrodzenia za korzystanie z tej rzeczy na podstawie art. 224 § 2 k.c. lub art. 225 k.c. - / tak np. uchwała składu 7 sędziów SN z dnia 19 marca 2013 r., III CZP 88/12, OSNC 2013, nr 9, poz. 103 /. Nadto, roszczenie to to nie zostało wykazane przez uczestników co do wysokości, a zgodnie z obowiązującą w…
  • zniesienie współwłasności
Czytaj orzeczenie
I C 61/15Sąd Rejonowy w Biskupcu

Zasiedzenie służebności przesyłu a brak wynagrodzenia

Fragment uzasadnienia

… września 2014r. (data prezentaty biura podawczego) powód A. J. (2) wniósł o zasądzenie od pozwanej (...) S.A. z siedzibą w G. na jego rzecz kwoty 10 000zł. na podstawie art. 224 § 2 oraz art. 225 kc. w zw. z art. 230 kc. i art. 352 § 1 i § 2 oraz art. 305 ze zn. 1 kc. i art. 305 ze zn. 4 k.c. tytułem wynagrodzenia za korzystanie bez podstawy prawnej z powierzchni 3,19 ha na działce nr (...) , położonej obrębie 4 K.…
Czytaj orzeczenie
II Ca 672/15Sąd Okręgowy w Bielsku-Białej

Służebność przesyłu a zapłata – wyrok SO w Bielsku-Białej

Fragment uzasadnienia

… Rejonowy zważył, co następuje: Powództwo o zapłatę wynagrodzenia za bezumowne korzystanie z nieruchomości zasługiwało na uwzględnienie. Zgodnie z przepisem art. 224 § 1 zd. 1 kc , samoistny posiadacz w dobrej wierze nie jest obowiązany do wynagrodzenia za korzystanie z rzeczy i nie jest odpowiedzialny ani za jej zużycie, ani za jej pogorszenie lub utratę. Przepis art. 224 § 2 kc stanowi, że od chwili, w której samoistny…
  • służebność
Czytaj orzeczenie
VI ACa 1752/14Sąd Apelacyjny w Warszawie

Służebność przesyłu a wywłaszczenie – wyrok SA w Warszawie

Fragment uzasadnienia

… – jak się wywodzi – w tych przypadkach, gdy posadowienie linii przesyłowych następowało na podstawie decyzji wywłaszczeniowej z art. 35 rzeczonej ustawy, stosowanie przepisów art. 224-225 k.c. jest wyłączone. Sąd pierwszej instancji broni poglądu, że oba przepisy kodeksu mogą mieć zastosowanie jedynie wtedy, gdy posiadaczowi nie przysługuje skuteczny względem właściciela tytuł prawny do korzystania z rzeczy, co ma się…
  • służebność przesyłu
  • wywłaszczenie
  • zasiedzenie
Czytaj orzeczenie
I Ns 84/14Sąd Rejonowy w Ciechanowie

Ustalenie sposobu korzystania z rzeczy wspólnej – oddalenie

Fragment uzasadnienia

… 206 k.c. przez wyłączne korzystanie z całej bądź części rzeczy wspólnej, czyni to bezprawnie, co uprawnia do dochodzenia wynagrodzenia za korzystanie z tej rzeczy na podstawie art. 224 § 2 lub art. 225 k.c. Ponieważ zaproponowany przez wnioskodawcę podział quad usum zmieniłby sposób korzystania z nieruchomości w poprzez uniemożliwienie jednemu ze współwłaścicieli korzystanie z niej, nie mógł być on zaakceptowany przez Sąd i…
  • zarząd rzeczą wspólną
Czytaj orzeczenie
I C 42/15Sąd Rejonowy w Trzciance

Wynagrodzenie za bezumowne korzystanie z nieruchomości – SR

Fragment uzasadnienia

… nieruchomości. Chodzi o niewielką nieruchomość i niewielki zakres ingerencji w prawo własności. Sąd zważył co następuje : Zgodnie z normą prawną zawartą w art. 224 k.c. w zw. z art. 225 k.c. samoistny posiadacz rzeczy w złej wierze jest zobowiązany w szczególności do wynagrodzenia za korzystanie rzeczy. Roszczenie to wynika z faktu samoistnego posiadania rzeczy przez posiadacza. Samoistne posiadanie cudzej rzeczy jest tu…
Czytaj orzeczenie

Wyświetlone orzeczenia: 6

PrawMi zestawi linię orzeczniczą do art. 224: co sądy przyjmują zgodnie, a w czym się różnią.

Podsumuj orzecznictwo

Najczęściej zadawane pytania

Co oznacza, że posiadacz jest w dobrej wierze?

Dobra wiara oznacza, że posiadacz nie wiedział i nie mógł wiedzieć, że nie jest właścicielem rzeczy, którą posiada.

Czy posiadacz musi płacić za korzystanie z rzeczy, jeśli nie zna powództwa?

Nie, zgodnie z art. 224 § 1 KC posiadacz w dobrej wierze nie musi wynagradzać korzystania z rzeczy przed dowiedzeniem się o powództwie.

Jakie pożytki nabywa posiadacz w dobrej wierze?

Nabywa pożytki naturalne odłączone w czasie posiadania i zachowuje pożytki cywilne, jeśli stały się wymagalne w okresie posiadania.

Kiedy posiadacz staje się odpowiedzialny za zużycie rzeczy?

Od momentu, gdy dowie się o wytoczeniu przeciwko niemu powództwa o wydanie rzeczy, staje się odpowiedzialny, chyba że pogorszenie nastąpiło bez jego winy.

Czy posiadacz w dobrej wierze może stracić swoje prawa?

Tak, jeśli dowie się o powództwie, musi zacząć odpowiadać za korzystanie i szkody oraz zwracać określone pożytki.

Obserwuj zmiany tego artykułu

Powiadomimy Cię, gdy pojawią się nowe orzeczenia lub nowelizacje.

Potrzebujesz analizy tego przepisu w konkretnej sprawie?

Odpowiedź z powołaniem przepisów i sygnatur orzeczeń, każdą pozycję sprawdzisz w źródle.

Zapytaj o art. 224
← Wróć do pełnej ustawy