Ustawa z dnia 23 kwietnia 1964 r. - Kodeks cywilny.

Art. 190.

Aktualizacja: 21 lipca 2026

  • Treść przepisu
  • Wyjaśnienie
  • 10 orzeczeń

Uprawniony do pobierania pożytków naturalnych rzeczy nabywa ich własność przez odłączenie ich od rzeczy.

Ten przepis w Twojej sprawie

Odpowiedź z cytowanymi przepisami i sygnaturami orzeczeń, bez zakładania konta.

Częste pytania:

Orzecznictwo do tego przepisu

Wyroki i postanowienia, w których sąd powołał ten przepis.

I C 288/14Sąd Okręgowy w Olsztynie

Odszkodowanie za przywłaszczenie plonów z dzierżawy

Fragment uzasadnienia

… jako uprawniony do pobierania pożytków, niezależnie od tego, kto dokonał odłączenia go od gruntu – bo przepis tego nie wyróżnia ( art. 53 § 1 w zw. z art. 55 § 1 kc w zw. z art. 190 kc ). W świetle powyższego nieuprawnionym było wejście na pole przez powoda, skoszenie rzepaku i dokonanie jego sprzedaży przez pozwanego. Poczynienie ww. ustaleń dotyczących sfery prawnej pozwala Sądowi skonstatować, iż pozwany dokonując…
VII C 137/15Sąd Rejonowy w Kielcach

Przedawnienie czesnego za studia – wyrok SR w Kielcach

Fragment uzasadnienia

… określa statut uczelni ( art. 170 ). Określone prawa i obowiązki studenta związane z rekrutacją na studia (169), jego tokiem ( art. 175 – 189 ), skreśleniem z listy studentów ( art. 190 ) jak i odpowiedzialnością dyscyplinarną ( art. 221 ) nie mają charakteru cywilnoprawnego, ale administracyjnoprawny w ścisłym znaczeniu (por. wyrok Naczelnego Sądu Administracyjnego z dnia 8 lutego 2012 roku, I OSK (...) , wyrok Naczelnego…
VII C 525/14Sąd Rejonowy w Kielcach

Przedawnienie czesnego za studia – wyrok SR w Kielcach

Fragment uzasadnienia

… określa statut uczelni ( art. 170 ). Określone prawa i obowiązki studenta związane z rekrutacją na studia (169), jego tokiem ( art. 175 – 189 ), skreśleniem z listy studentów ( art. 190 ) jak i odpowiedzialnością dyscyplinarną ( art. 221 ) nie mają charakteru cywilnoprawnego, ale administracyjnoprawny w ścisłym znaczeniu (por. wyrok Naczelnego Sądu Administracyjnego z dnia 8 lutego 2012 roku, I OSK (...) , wyrok Naczelnego…
VIII GC 160/21Sąd Okręgowy w Szczecinie

VIII GC 160/21

Fragment uzasadnienia

… względu na okoliczność, kto faktycznie odłączył pożytki, więc zebrał plony. Od uprawnienia do pobrania pożytków w sensie prawnym (tj. prowadzącego do uzyskania ich własności, art. 190 k.c. ) odróżnić należy czysto faktyczne działania polegające na fizycznym odłączeniu pożytków (np. zebraniu plonów) w wykonaniu umowy. Od decyzji pozwanego, jako uprawnionego do pożytków, zależało przecież, co dalej uczynić z przypadającymi…

Wyświetlone orzeczenia: 4

PrawMi zestawi linię orzeczniczą do art. 190: co sądy przyjmują zgodnie, a w czym się różnią.

Podsumuj orzecznictwo

Wyjaśnienie przepisu

Przepis art. 190 Kodeksu cywilnego dotyczy sytuacji, w której osoba uprawniona do pobierania pożytków naturalnych z rzeczy uzyskuje również prawo własności tych pożytków w momencie ich odłączenia. Oznacza to, że pożytki naturalne, które są częściami rzeczy lub jej owocami, stają się własnością uprawnionego dopiero wtedy, gdy zostaną oddzielone od pierwotnej rzeczy. Przykładowo, owoce na drzewie są jeszcze częścią rzeczy – drzewa, ale po zerwaniu stanowią osobny przedmiot i wówczas przechodzą na własność osoby uprawnionej do ich pobierania. Przepis podkreśla zatem moment aktualnego odłączenia pożytków naturalnych jako kluczowy dla powstania prawa własności do nich.

Art. 190 KC znajduje zastosowanie przede wszystkim wtedy, gdy prawa do pożytków naturalnych przysługują osobie innej niż właściciel rzeczy, na przykład dzierżawcy lub użytkownikowi. W przypadku, gdy ktoś ma prawo do zbierania plonów lub innych pożytków, ale nie jest właścicielem rzeczy zasadniczej, odłączenie tych pożytków powoduje, że staje się ich właścicielem. Okoliczność ta jest istotna w praktyce, gdy trzeba rozstrzygnąć kwestie własności zbiorów lub innych naturalnych produktów pochodzących z określonej rzeczy. Przepis ma charakter normatywny i sposób jego stosowania wpływa na rozstrzygnięcie sporów o prawo własności konkretnego dobra.

W praktyce codziennej art. 190 KC może być stosowany np. w sytuacji dzierżawy gruntu uprawnego. Dzierżawca ma prawo do pobierania plonów (pożytków naturalnych) z wynajmowanego gruntu. Dopiero at moment zbioru, gdy zboże zostaje ścięte (odłączone od rośliny i gruntu), dzierżawca staje się jego właścicielem. Bez odłączenia pożytków naturalnych, zboże pozostaje częścią rzeczy gruntowej, a więc własnością właściciela gruntu. Dzięki temu przepis zabezpiecza prawa zarówno właściciela rzeczy, jak i osoby korzystającej z pożytków.

Często pojawiają się błędne interpretacje art. 190 KC, polegające na przypisywaniu własności pożytków naturalnych już w momencie, gdy są nadal częściami rzeczy, czyli nigdy nie zostały odłączone. Zdarza się też, że osoby korzystające z rzeczy przypisują sobie własność pożytków bez faktycznego odłączenia. Istotne jest także odróżnienie pożytków naturalnych od pożytków cywilnych, które są uregulowane w innych przepisach. Art. 190 KC ściśle odnosi się tylko do pożytków naturalnych. W sprawach indywidualnych i bardziej skomplikowanych sytuacjach zawsze warto skonsultować się z prawnikiem, który pomoże właściwie zinterpretować oraz zastosować ten przepis.

To wyjaśnienie ma charakter informacyjny i nie stanowi porady prawnej. W sprawach indywidualnych skonsultuj się z profesjonalnym prawnikiem.

Najczęściej zadawane pytania

Co to są pożytki naturalne według art. 190 KC?

Pożytki naturalne to produkty, które rzecz wydaje w sposób naturalny, np. owoce, plony, mleko. Ustanie własności następuje w momencie ich odłączenia od rzeczy.

Kiedy następuje nabycie własności pożytków naturalnych?

Zgodnie z art. 190 KC, własność pożytków naturalnych nabywa uprawniony w momencie ich odłączenia od rzeczy, czyli np. zerwania owoców lub zebrania plonów.

Czy właściciel rzeczy automatycznie staje się właścicielem pożytków naturalnych?

Tak, właściciel rzeczy ma prawo do pożytków naturalnych, ale własność pożytków powstaje dopiero po ich odłączeniu zgodnie z art. 190 KC.

Czy dzierżawca może stać się właścicielem pożytków naturalnych?

Tak, jeżeli ma prawo do pobierania pożytków, dzierżawca nabywa ich własność w chwili odłączenia od rzeczy, zgodnie z art. 190 KC.

Czy pożytki cywilne podlegają tym samym zasadom co pożytki naturalne?

Nie, art. 190 KC odnosi się wyłącznie do pożytków naturalnych, pożytki cywilne regulują odrębne przepisy w Kodeksie cywilnym.

Obserwuj zmiany tego artykułu

Powiadomimy Cię, gdy pojawią się nowe orzeczenia lub nowelizacje.

Potrzebujesz analizy tego przepisu w konkretnej sprawie?

Odpowiedź z powołaniem przepisów i sygnatur orzeczeń, każdą pozycję sprawdzisz w źródle.

Zapytaj o art. 190