Art. 121 Kodeksu cywilnego określa przypadki, w których bieg terminu przedawnienia nie zaczyna się lub zostaje zawieszony. Zawieszenie to oznacza, że czas, w którym obowiązują określone przeszkody prawne lub faktyczne, nie jest wliczany do terminu przedawnienia. Przepis wymienia sześć szczególnych sytuacji, które paraliżują rozpoczęcie lub zawieszają bieg przedawnienia. Po pierwsze, roszczenia dzieci wobec rodziców nie ulegają przedawnieniu przez czas trwania władzy rodzicielskiej. Druga wskazuje na osoby niemające pełnej zdolności do czynności prawnych, które są chronione podobnie podczas trwania opieki lub kurateli. Trzeci punkt dotyczy roszczeń między małżonkami, które nie przedawniają się w trakcie trwania małżeństwa. Kolejne regulacje chronią prawo do dochodzenia roszczeń, gdy istnieją powody siły wyższej, a także gdy prowadzony jest proces mediacji lub próby ugodowej, które zawieszają bieg terminów przedawnienia na czas ich trwania.
Zakonkretyzować stosowanie tego przepisu należy w sytuacjach, gdy uprawniony nie może z różnych przyczyn skutecznie dochodzić roszczeń. Przykładowo osoba będąca pod opieką kuratora nie traci ochrony przed przedawnieniem swoich roszczeń z powodu okresu trwania opieki. Zawieszenie biegu przedawnienia zachęca do rozwiązania sporów w sposób polubowny, jak mediacja czy próba ugodowa, zanim strona zostanie pozbawiona możliwości skutecznego sądowego dochodzenia roszczeń. Są też sytuacje życiowe, jak np. siła wyższa (powódź, stan wojenny), które czasowo wyłączają możliwość dochodzenia roszczeń – art. 121 uwzględnia takie okoliczności.
Przykładowo, dziecko, które po osiągnięciu pełnoletniości zaczyna dochodzić roszczenia wobec rodzica, może mieć bieg przedawnienia zawieszony na okres trwania władzy rodzicielskiej. W toku mediacji lub postępowania pojednawczego nie musi się obawiać, że upłynie termin przedawnienia. Również małżonek nie musi obawiać się szybkiego przedawnienia roszczeń przeciwko drugiemu małżonkowi podczas trwania małżeństwa. Takie rozwiązania mają chronić interesy stron i zachęcać do pokojowego rozwiązywania konfliktów.
Częstym błędem jest mylenie zawieszenia biegu przedawnienia z jego przerwaniem – choć oba zatrzymują bieg terminu, mają różny skutek i konsekwencje. Ponadto nie zawsze ustalenie okresu władzy rodzicielskiej lub trwania opieki jest oczywiste, co może powodować spory co do dokładnego początku i końca zawieszenia. Kolejnym problemem jest przypisywanie zawieszenia terminów w sytuacjach nieobjętych przepisem, co jest niezgodne z prawem. Warto pamiętać, że art. 121 KC wymienia konkretne przesłanki zawieszenia biegu przedawnienia i stosowanie tego przepisu musi być oparte na faktach każdej sprawy. W przypadku indywidualnych problemów związanych ze stosowaniem art. 121 KC, wskazane jest skonsultowanie się z prawnikiem.
To wyjaśnienie ma charakter informacyjny i nie stanowi porady prawnej. W sprawach indywidualnych skonsultuj się z profesjonalnym prawnikiem.
