Ustawa z dnia 23 kwietnia 1964 r. - Kodeks cywilny.
Aktualizacja: 13 lipca 2026
Jeżeli ustawa, orzeczenie sądu lub decyzja innego organu państwowego albo czynność prawna oznacza termin nie określając sposobu jego obliczania, stosuje się przepisy poniższe.
Odpowiedź z cytowanymi przepisami i sygnaturami orzeczeń, bez zakładania konta.
Częste pytania:
Wyroki i postanowienia, w których sąd powołał ten przepis.
Streszczenie
Sąd Apelacyjny w Warszawie uznał za niedozwolone postanowienie wzorca umowy, które wyłączało abonentowi prawo do roszczeń odszkodowawczych za okres wstrzymania usług. Sąd podkreślił, że w relacji konsument–operator nie ma przyzwolenia na jednostronne osłabianie ochrony abonenta, nawet w branży telekomunikacyjnej.
Fragment uzasadnienia
… w terminie dwutygodniowym od doręczenia stronie skarżącej wyroku z uzasadnieniem. Terminy na dokonanie określonych czynności oblicza się zgodnie z przepisami Kodeksu cywilnego (art. 110 k.c. i następne). Podstawą wniesionego przez uczestniczkę zażalenia był zarzut, że Sąd Okręgowy popełnił błąd w ustaleniu daty doręczenia stronie odpisu postanowienia wraz z uzasadnieniem, którą powinno stwierdzać zwrotne potwierdzeniu…
Fragment uzasadnienia
… zawarte odrębne reguły dotyczące sposobu obliczania terminów. Musi to oznaczać, że do biegu terminu przedawnienia znajdują zastosowanie ogólne przepisy dotyczące terminu, a więc art. 110 - 116 k.c. Z art. 110 k.c. wynika zaś, że jeżeli ustawa, orzeczenie sądu lub decyzja innego organu państwowego albo czynność prawna oznacza termin nie określając sposobu jego obliczenia stosuje się „przepisy poniższe". Ani przepisy…
Fragment uzasadnienia
… grupowych, które następowały od września 2000 r. Według Sądu, okres trzech miesięcy, o którym mowa w art. 1 ust. 1 ustawy o zwolnieniach grupowych, powinien być, stosownie do art. 110 KC i art. 112 KC w związku z art. 300 KP, traktowany jako okres ciągły. Liczy się on, jak przyjął Sąd Najwyższy w wyroku z dnia 20 września 1994 r., I PRN 63/94 (OSNAPiUS 1995 nr 3, poz. 36), od daty pierwszego wypowiedzenia dokonanego w…
Wyświetlone orzeczenia: 4
PrawMi zestawi linię orzeczniczą do art. 110: co sądy przyjmują zgodnie, a w czym się różnią.
Podsumuj orzecznictwoArt. 110 Kodeksu cywilnego stanowi podstawową regułę dotyczącą obliczania terminów w sytuacjach, gdy obowiązujące akty prawne lub czynności prawne oznaczają termin, ale nie określają, w jaki sposób powinien być liczony. W praktyce oznacza to, że jeśli ustawa, wyrok sądu, decyzja organu lub czynność prawna wskazują termin wykonania określonego obowiązku lub prawa, ale nie zawierają precyzyjnych reguł dotyczących obliczania tego terminu, to w tym zakresie stosuje się przepisy przewidziane w kolejnych artykułach Kodeksu cywilnego lub innych właściwych normach. Zasadniczo art. 110 KC pełni funkcję odsyłacza, umożliwiając ujednolicenie praktyki obliczania terminów, co jest istotne dla pewności prawa i jasności obowiązków stron.
Przepis ma zastosowanie zawsze wtedy, gdy w aktach prawnych lub czynnościach prawnych określony jest termin (np. do złożenia oświadczenia woli, zapłaty, zaskarżenia decyzji), ale nie wskazano, czy termin jest dniowy, miesięczny, czy liczony według innych zasad oraz nie sprecyzowano momentu rozpoczęcia jego biegu. Dzięki temu przepis zabezpiecza przed niejasnościami, które mogłyby prowadzić do sporów lub niewłaściwego zastosowania prawa. Ma on znaczenie zarówno w procedurze sądowej, jak i w obrocie cywilnym i administracyjnym.
Przykładowo, jeżeli ustawodawca określił, że od daty doręczenia decyzji organu administracyjnego osoba ma określony termin na wniesienie odwołania, ale nie doprecyzował, jak ten termin liczyć, to zgodnie z art. 110 KC obowiązują przepisy o obliczaniu terminów w Kodeksie cywilnym. Oznacza to, że termin liczy się od dnia następnego po doręczeniu i kończy wraz z upływem ostatniego dnia terminu, chyba że wyraźnie stanowi się inaczej. Taka reguła pozwala uniknąć wieloznaczności i spornych interpretacji.
Częstym błędem jest pomijanie art. 110 KC i przyjmowanie dowolnej metody liczenia terminu, co może prowadzić do nieprawidłowego wykorzystania lub niewykorzystania praw. Innym nieporozumieniem jest utożsamianie tego przepisu z zasadami liczenia terminów procesowych, które regulowane są odrębnymi przepisami proceduralnymi. Również niedokładne rozpoznanie, czy termin został „oznaczony” bez określenia sposobu liczenia, czy też brak jest terminu, może skutkować błędami. Warto zatem zawsze upewnić się, czy przepis lub czynność prawna precyzuje termin i sposób jego obliczania. W sprawach indywidualnych, gdy pojawiają się wątpliwości co do prawidłowego obliczenia terminu, wskazane jest zasięgnięcie porady prawnika, aby uniknąć sankcji wynikających z przekroczenia terminu.
To wyjaśnienie ma charakter informacyjny i nie stanowi porady prawnej. W sprawach indywidualnych skonsultuj się z profesjonalnym prawnikiem.
Art. 110 KC stosuje się, gdy ustawa, orzeczenie lub decyzja wskazują termin, ale nie określają, jak go obliczać.
Nie bezpośrednio; terminy procesowe regulowane są przepisami proceduralnymi, ale art. 110 KC może mieć znaczenie w terminach cywilnych.
Stosuje się przepisy Kodeksu cywilnego dotyczące obliczania terminów, zaczynając liczenie od dnia następnego po zdarzeniu.
Tak, jeśli czynność prawna oznacza termin bez określenia sposobu jego obliczania, to stosuje się art. 110 KC.
W takiej sytuacji warto skonsultować się z prawnikiem, aby prawidłowo ustalić bieżące terminy.
Powiadomimy Cię, gdy pojawią się nowe orzeczenia lub nowelizacje.
Odpowiedź z powołaniem przepisów i sygnatur orzeczeń, każdą pozycję sprawdzisz w źródle.
Zapytaj o art. 110