Ustawa z dnia 23 kwietnia 1964 r. - Kodeks cywilny.
Aktualizacja: 21 lipca 2026
§ 1.Spadkodawca nie może wydziedziczyć uprawnionego do zachowku, jeżeli mu przebaczył.
§ 2.Jeżeli w chwili przebaczenia spadkodawca nie miał zdolności do czynności prawnych, przebaczenie jest skuteczne, gdy nastąpiło z dostatecznym rozeznaniem.
Odpowiedź z cytowanymi przepisami i sygnaturami orzeczeń, bez zakładania konta.
Częste pytania:
Wyroki i postanowienia, w których sąd powołał ten przepis.
Fragment uzasadnienia
… rodzinnych. Przyczyna wydziedziczenia uprawnionego do zachowku powinna wynikać z treści testamentu, o czym stanowi art. 1009 k.c. Z kolei stosownie do treści art. 1010 § 1 i 2 k.c. spadkodawca nie może wydziedziczyć uprawnionego do zachowku, jeżeli mu przebaczył. Jeżeli w chwili przebaczenia spadkodawca nie miał zdolności do czynności prawnych, przebaczenie jest skuteczne, gdy nastąpiło z dostatecznym rozeznaniem. Wskazanie…
Fragment uzasadnienia
… i w konsekwencji uznanie, iż powódce G. Z. nie przysługuje roszczenie o należy jej zachowek; 2. Naruszenie przepisu art. 1010 § 1 k.c. poprzez jego niezastosowanie i błędne uznanie, iż spadkodawczyni J. Z. (2) nie przebaczyła przed śmiercią swej córce G. Z. , podczas gdy zgodnie ze stanowiskiem Sądu Najwyższego wyrażonym w uchwale nr III CZP 24/71 z dnia 14 czerwca 1971 roku, „gdy spadkodawca przebaczył spadkobiercy po…
Fragment uzasadnienia
… jest przedmiotem badania w postępowaniu o zapłatę zachowku. Z okoliczności sprawy nie wynika również, aby spadkodawca wybaczył dzieciom i wnukom, co w świetle treści przepisu art. 1010 par. 1 k.c. skutkowałoby brakiem możliwości pozbawienia prawa do zachowku Według treści cytowanego przepisu art. 1008 k.c. wydziedziczenie oznacza pozbawienie przez spadkodawcę w testamencie osoby należącej do kręgu uprawnionych do zachowku…
Fragment uzasadnienia
… zachowek w wysokości połowy udziału, który by mu przypadała przy dziedziczeniu ustawowym. Wskazano jednocześnie, że okoliczność dawnego konfliktu nie ma znaczenia w kontekście art. 1010 kc , ponieważ spadkodawczyni nie użyła w testamencie słowa „wydziedziczam”, tylko „wykluczam”, a nadto w kontekście zawartej ugody nie można przyjąć którejkolwiek z przesłanek z art. 1008 kc , i nie ma możliwości wydziedziczenia osoby…
Wyświetlone orzeczenia: 4
PrawMi zestawi linię orzeczniczą do art. 1010: co sądy przyjmują zgodnie, a w czym się różnią.
Podsumuj orzecznictwoArtykuł 1010 Kodeksu cywilnego dotyczy wpływu przebaczenia ze strony spadkodawcy na możliwość wydziedziczenia osoby uprawnionej do zachowku. Przepis wyraźnie zakazuje spadkodawcy wydziedziczenia takiej osoby, jeśli spadkodawca jej przebaczył. Oznacza to, że przebaczenie działa jak przeszkoda prawna uniemożliwiająca całkowite pozbawienie zachowku, czyli minimalnego udziału w spadku przyznanego prawem ochrony dla najbliższych członków rodziny. W drugiej części przepisu uregulowano szczególną sytuację, gdy spadkodawca w chwili wyrażenia przebaczenia nie miał zdolności do czynności prawnych. W takim przypadku przebaczenie jest skuteczne tylko wtedy, gdy zostało wyrażone z dostatecznym rozeznaniem, co wskazuje na konieczność świadomego i odpowiedzialnego działania pomimo ograniczeń prawnych dotyczących zdolności do czynności prawnych.
Przepis ma zastosowanie w sytuacjach dotyczących spadków, gdy istnieje konflikt pomiędzy spadkodawcą a osobą uprawnioną do zachowku, np. dzieckiem czy małżonkiem. Jeśli spadkodawca zdecyduje się wydziedziczyć taką osobę, a jednocześnie jej przebaczył, wydziedziczenie nie będzie skuteczne. Zdolność do czynności prawnych oznacza, że osoba jest w pełni świadoma i zdolna do podejmowania samodzielnych decyzji prawnych, jednak nawet osoby częściowo niezdolne do takich czynności mogą skutecznie przebaczyć, jeśli zrobią to z dostatecznym rozeznaniem.
Przykładowa sytuacja to spadkodawca, który pierwotnie planował wydziedziczyć swoje dziecko za rażące przewinienia wobec rodziny. Po pewnym czasie zdecydował się mu przebaczyć, wyrażając wyraźne wybaczenie. W takiej sytuacji dziecko nie może zostać skutecznie wydziedziczone, ponieważ spadkodawca wycofał swoje roszczenie poprzez przebaczenie. Nawet jeśli przejaw przebaczenia nastąpił w chwili, gdy spadkodawca był chory i miał ograniczoną zdolność do czynności prawnych, zachowanie ważności przebaczenia wymagało, aby miało ono miejsce z dostatecznym rozeznaniem sytuacji.
Częstym nieporozumieniem przy stosowaniu art. 1010 KC jest mylenie przebaczenia z jednostronnym cofnięciem wydziedziczenia lub z ogólnym brakiem chęci stosowania sankcji wobec uprawnionego do zachowku. Przebaczenie musi być wyraźne i świadome, a nie domniemane z braku innych działań. Innym błędem jest pomijanie kwestii zdolności do czynności prawnych w chwili przebaczenia, co może prowadzić do uznania przebaczenia za nieważne. Warto podkreślić, że przepisy dotyczące zachowku i wydziedziczenia są szczególnie ważne dla protekcji uprawnionych członków rodziny, a art. 1010 wskazuje na istotny element łagodzący w postaci przebaczenia. W indywidualnych sprawach związanych z wydziedziczeniem i przebaczeniem wskazane jest skonsultowanie się z prawnikiem, który pomoże ocenić skuteczność przebaczenia w konkretnej sytuacji prawnej.
To wyjaśnienie ma charakter informacyjny i nie stanowi porady prawnej. W sprawach indywidualnych skonsultuj się z profesjonalnym prawnikiem.
Przebaczenie spadkodawcy oznacza, że osoba uprawniona do zachowku nie może być wydziedziczona, ponieważ spadkodawca wyraził zgodę na zachowanie jej udziału w spadku.
Tak, jeśli spadkodawca przebaczył uprawnionemu do zachowku, to wydziedziczenie takiej osoby jest nieskuteczne.
Przebaczenie jest ważne, jeśli zostało dokonane z dostatecznym rozeznaniem, czyli spadkodawca świadomie je wyraził mimo ograniczeń.
Przepis nie wymaga formy pisemnej, jednak dla celów dowodowych zaleca się potwierdzenie przebaczenia na piśmie.
W przypadku wątpliwości co do skuteczności przebaczenia lub planowania wydziedziczenia warto skonsultować się z prawnikiem, by ocenić sytuację indywidualną.
Powiadomimy Cię, gdy pojawią się nowe orzeczenia lub nowelizacje.
Odpowiedź z powołaniem przepisów i sygnatur orzeczeń, każdą pozycję sprawdzisz w źródle.
Zapytaj o art. 1010