Wypełniając moralny obowiązek wobec osób, które w latach 1917– 1991 niosły pomoc Polakom na dawnych Kresach Wschodnich pierwszej i drugiej Rzeczypospolitej Polskiej oraz na terenach byłego Związku Sowieckiego i ratowały ich w obliczu prześladowań oraz ludobójstwa, ryzykując życiem własnym i swoich rodzin, ustanawia się odznaczenie Krzyż Wschodni, zwane dalej „Krzyżem”, jako dowód wdzięczności oraz wyraz szacunku i pamięci o tych osobach.
Ustawa z dnia 15 grudnia 2016 r. o ustanowieniu Krzyża Wschodniego
Dz.U. 2017 poz. 8
Zobacz w ISAP →1.Krzyż jest nadawany osobom narodowości innej niż polska, które
udzielały pomocy Polakom lub obywatelom polskim.
2.Krzyża można pozbawić, gdy jego posiadacz zachowuje się w sposób
uwłaczający Rzeczypospolitej Polskiej lub Polakom.
1.Krzyż nadaje Prezydent Rzeczypospolitej Polskiej na wniosek ministra
właściwego do spraw zagranicznych.
2.Minister właściwy do spraw zagranicznych przedstawia wnioski z własnej
inicjatywy lub z inicjatywy związków i stowarzyszeń kombatanckich, organizacji
społecznych, Szefa Urzędu do Spraw Kombatantów i Osób Represjonowanych oraz
osób prywatnych, po uzyskaniu pozytywnej opinii Prezesa Instytutu Pamięci
Narodowej – Komisji Ścigania Zbrodni przeciwko Narodowi Polskiemu.
3.Prezydent Rzeczypospolitej Polskiej prowadzi wykaz wniosków, o których
mowa w ust. 1.
Osoba odznaczona otrzymuje nieodpłatnie odznakę nadanego jej Krzyża i legitymację potwierdzającą nadanie Krzyża.
1.Odznaką Krzyża jest wykonany w metalu krzyż równoramienny
o wymiarach 40 × 40 mm, srebrzony i oksydowany, z obustronnie zaznaczoną
krawędzią, biało emaliowany od strony lica, ośmiorożny, o poszerzonych końcach
ramion, z podwójnym uskokiem między ramionami, z uszkiem i kółkiem do
zawieszenia. Pośrodku ramion nałożony jest wizerunek ukoronowanego
stylizowanego herbu trójpolowego Rzeczypospolitej z Orłem, Pogonią i Michałem
Archaniołem, w polach wypełnionych emalią czerwoną. Na ramionach poziomych
widnieje majuskułowy napis: RATUJĄCYM POLAKÓW, na ramionach pionowych
umieszczone są daty: 1917 oraz 1991. Herb z koroną, napis i daty srebrne,
oksydowane. Cała powierzchnia Krzyża na stronie odwrotnej jest fakturowana.
2.Krzyż zawieszony jest na wstążce z rypsu jedwabnego koloru białego
o szerokości 40 mm z dwoma czarnymi paskami o szerokości 3 mm po bokach,
umieszczonymi w odległości 3 mm od brzegu.
3.Wzór graficzny odznaki Krzyża określa załącznik do ustawy.
Prezydent Rzeczypospolitej Polskiej, w drodze rozporządzenia, określi:
1)szczegółowy tryb postępowania w sprawach o nadanie Krzyża
z uwzględnieniem terminów przedkładania wniosków oraz wręczania odznak
nadanego już Krzyża, tryb postępowania w przypadku podjęcia przez Prezydenta
Rzeczypospolitej Polskiej decyzji o pozbawieniu Krzyża oraz tryb postępowania
w przypadku zgubienia lub zniszczenia odznaki Krzyża lub legitymacji
potwierdzającej nadanie Krzyża,
2)wzory wniosku o nadanie Krzyża, wykazu przedstawianych wniosków,
legitymacji potwierdzającej nadanie Krzyża oraz jej wtórnika,
3)sposób i okoliczności noszenia Krzyża
– biorąc pod uwagę konieczność ustalenia faktycznych okoliczności przemawiających
za nadaniem Krzyża oraz sprawność tego postępowania, a także konieczność
zachowania kolejności wynikającej ze starszeństwa przyznanych orderów i odznaczeń
oraz uwzględniając święta i rocznice państwowe.
W sprawach nieuregulowanych w niniejszej ustawie stosuje się przepisy ustawy z dnia 16 października 1992 r. o orderach i odznaczeniach (Dz. U. z 2020 r. poz.
138), z wyjątkiem art. 8 i art. 36 ust. 3
Ustawa wchodzi w życie po upływie 6 miesięcy od dnia ogłoszenia1).
Masz pytanie dotyczące tej ustawy?
Skorzystaj z naszego asystenta AI, który pomoże Ci zrozumieć przepisy.
Zapytaj AI o tę ustawę