Historia zmian - 31 października 2026
o ochronie i pomocy dla pokrzywdzonego i świadka
Data oznacza dzień, w którym PrawMi wykryło zmianę w tekście jednolitym ISAP - może różnić się od daty wejścia w życie nowelizacji.
PoPrzed
Art. 1.
zmienionyUstawa określa zasady, warunki i zakres stosowania środków ochrony
i pomocy dla pokrzywdzonego i świadka oraz osób im najbliższych, jeżeli w związku
z toczącym się albo zakończonym postępowaniem karnym z udziałem
pokrzywdzonego lub świadka albo postępowaniem karnym skarbowym z udziałem
świadka istnieje zagrożenie dla życia lub zdrowia tych osób.
Środki ochrony i pomocy mogą być stosowane przed wszczęciem
postępowania karnego lub karnego skarbowego, jeżeli zagrożenie życia lub zdrowia
ujawni się w toku podjętych czynności operacyjno-rozpoznawczych lub postępowania
sprawdzającego, o którym mowa w art. 307 ustawy z dnia 6 czerwca 1997 r. – Kodeks
postępowania karnego (Dz. U. Nrz 89,2026 r. poz. 555,490, z421, późn.638, zm.3)).760, 882 i 901).
Osobami najbliższymi są osoby wymienione w art. 115 § 11 ustawy z dnia
6 czerwca 1997 r. – Kodeks karny (Dz. U. Nrz 88,2025 r. poz. 553,383, 1818 i 1872 oraz z późn.2026
zm.4)).r. poz. 902 i 988).
Wobec pozbawionych wolności: pokrzywdzonego, świadka oraz osób im
najbliższych stosuje się przepisy art. 88d ustawy z dnia 6 czerwca 1997 r. – Kodeks
karny wykonawczy (Dz. U. Nrz 90,2025 poz.r. 557,poz. z911 późn.i zm.5)).1423).
Art. 12.
zmienionyŚrodków ochrony i pomocy udziela właściwy komendant Policji na
pisemny wniosek:
pokrzywdzonego lub świadka, złożony za pośrednictwem organu prowadzącego
czynności operacyjno-rozpoznawcze albo postępowanie sprawdzające lub
postępowanie przygotowawcze albo sądu, który może przedstawić pisemną
opinię w przedmiocie wniosku;
organu prowadzącego czynności operacyjno-rozpoznawcze albo postępowanie
sprawdzające lub postępowanie przygotowawcze albo sądu, złożony za zgodą
pokrzywdzonego lub świadka.
We wniosku o udzielenie środków ochrony i pomocy należy wskazać
okoliczności uzasadniające ich udzielenie każdej osobie, wobec której mają one być
stosowane.
Zarządzenie w przedmiocie udzielenia środków ochrony i pomocy wydaje
właściwy komendant Policji w terminie nie dłuższymniedłuższym niż 14 dni od dnia otrzymania
wniosku, po przeprowadzeniu oceny okoliczności uzasadniających udzielenie
środków ochrony i pomocy odpowiednio do stopnia zagrożenia dla osób chronionych.
Zarządzenie o udzieleniu środka ochrony i pomocy podlega natychmiastowemu
wykonaniu.
O udzieleniu lub odmowie udzielenia środków ochrony i pomocy
niezwłocznie powiadamia się osobę chronioną, której dotyczy zarządzenie, oraz sąd
albo organ, o którym mowa w ust. 1 pkt 2, a w postępowaniu przygotowawczym
organ nadzorujący to postępowanie.
Osoba, której odmówiono udzielenia środków ochrony i pomocy, może
w terminie 7 dni od dnia powiadomienia o odmowie złożyć wniosek o ponowne
rozpatrzenie sprawy.
Jeżeli nie ujawniły się nowe okoliczności, ponowny wniosek o udzielenie
środków ochrony i pomocy nie podlega rozpatrzeniu, o czym zawiadamia się
wnioskodawcę.
W szczególnie uzasadnionych przypadkach po złożeniu wniosku, o którym
mowa w ust. 1, można stosować środki ochrony i pomocy do czasu jego rozpatrzenia.
Przepisów art. 7 nie stosuje się.
Art. 18.
zmienionyNiedopuszczalna jest czynność dowodowa zmierzająca do ujawnienia
okoliczności udzielenia i wykonywania środków ochrony i pomocy.
Informacje dotyczące udzielenia i wykonywania środków ochrony i pomocy
podlegają ochronie zgodnie z ustawą z dnia 5 sierpnia 2010 r. o ochronie informacji
niejawnych (Dz. U. Nrz 182,2025 r. poz. 1228).1209).
Art. 19.
uchylonyArtykuł uchylony nowelizacją.
W ustawie z dnia 6 kwietnia 1990 r. o Policji (Dz. U. z 2011 r. Nr 287,
poz. 1687, ze zm.7)) w art. 20 w ust. 2a w pkt 6 kropkę zastępuje się średnikiem
i dodaje się pkt 7 w brzmieniu:
„7) osobach, wobec których zastosowano środki ochrony i pomocy,
przewidziane w ustawie z dnia 28 listopada 2014 r. o ochronie i pomocy dla
pokrzywdzonego i świadka (Dz. U. z 2015 r. poz. 21).”.
Art. 20.
uchylonyArtykuł uchylony nowelizacją.
W ustawie z dnia 6 czerwca 1997 r. – Kodeks postępowania karnego
(Dz. U. Nr 89, poz. 555, z późn. zm.8)) wprowadza się następujące zmiany:
w art. 2 w § 1 pkt 3 otrzymuje brzmienie:
„3) zostały uwzględnione prawnie chronione interesy pokrzywdzonego przy
jednoczesnym poszanowaniu jego godności,”;
w art. 197:
po § 2 dodaje się § 2a w brzmieniu:
„§ 2a. Jeżeli zachodzi uzasadniona obawa użycia przemocy lub groźby
bezprawnej wobec biegłego lub osoby najbliższej w związku z jego
czynnościami, może on zastrzec dane dotyczące miejsca zamieszkania do
wyłącznej wiadomości prokuratora lub sądu. Pisma procesowe doręcza się
wówczas do instytucji, w której biegły jest zatrudniony, lub na inny
wskazany przez niego adres.”,
§ 3 otrzymuje brzmienie:
„§ 3. Do biegłego stosuje się odpowiednio przepisy art. 177, art. 179–
181, art. 187, art. 188 § 2 i 4, art. 190 oraz art. 191 § 1.”;
w art. 253:
§ 3 otrzymuje brzmienie:
„§ 3. Sąd lub prokurator niezwłocznie zawiadamia pokrzywdzonego,
jego przedstawiciela ustawowego lub osobę, pod której stałą pieczą
pokrzywdzony pozostaje, o uchyleniu, nieprzedłużeniu lub zmianie
tymczasowego aresztowania na inny środek zapobiegawczy, jak również
o ucieczce oskarżonego z aresztu śledczego, chyba że pokrzywdzony
oświadczy, iż z takiego uprawnienia rezygnuje.”,
dodaje się § 4 w brzmieniu:
„§ 4. W uzasadnionych przypadkach zawiadomienie, o którym mowa
w § 3, przekazuje się również świadkowi.”;
po art. 299 dodaje się art. 299a w brzmieniu:
„Art. 299a. § 1. Podczas czynności z udziałem pokrzywdzonego
w postępowaniu przygotowawczym może być obecna osoba przez niego
wskazana, jeżeli nie uniemożliwia to przeprowadzenia czynności albo nie
utrudnia jej w istotny sposób.
§ 2. Na wniosek pokrzywdzonego zgłoszony w postępowaniu
przygotowawczym, sąd powiadamia go o sposobie zakończenia sprawy listem
zwykłym, przesłanym na wskazany przez pokrzywdzonego adres, wraz
z odpisem prawomocnego orzeczenia kończącego postępowanie w sprawie lub
jego wyciągiem.”;
w art. 300:
§ 2 otrzymuje brzmienie:
„§ 2. Przed pierwszym przesłuchaniem poucza się pokrzywdzonego
o posiadaniu statusu strony procesowej w postępowaniu przygotowawczym
oraz o wynikających z tego uprawnieniach, w szczególności: do składania
wniosków o dokonanie czynności śledztwa lub dochodzenia i warunkach
uczestniczenia w tych czynnościach, określonych w art. 51, art. 52
i art. 315–318, do korzystania z pomocy pełnomocnika, w tym do złożenia
wniosku o wyznaczenie pełnomocnika z urzędu w okolicznościach
wskazanych w art. 78, do końcowego zapoznania się z materiałami
postępowania, jak również o uprawnieniach określonych w art. 23a § 1,
art. 87a, art. 204 i art. 306 oraz o obowiązkach i konsekwencjach
wskazanych w art. 138 i art. 139. Pouczenie obejmuje również informację
o: możliwościach naprawienia szkody przez oskarżonego lub uzyskania
kompensaty państwowej, dostępie do pomocy prawnej, dostępnych
środkach ochrony i pomocy, możliwości wydania europejskiego nakazu
ochrony, organizacjach wsparcia pokrzywdzonych oraz możliwości zwrotu
kosztów poniesionych w związku z udziałem w postępowaniu. Pouczenie
należy wręczyć pokrzywdzonemu na piśmie; pokrzywdzony otrzymanie
pouczenia potwierdza podpisem.”,
po § 2 dodaje się § 2a w brzmieniu:
„§ 2a. Przed pierwszym przesłuchaniem poucza się świadka o jego
uprawnieniach i obowiązkach określonych w art. 177–192a oraz
dostępnych środkach ochrony i pomocy.”,
§ 3 otrzymuje brzmienie:
„§ 3. Minister Sprawiedliwości określi, w drodze rozporządzenia,
wzory pisemnych pouczeń, o których mowa w § 1–2a, mając na względzie
takie poinformowanie o treści obowiązujących przepisów, które umożliwi
ich zrozumienie także osobie niekorzystającej z pomocy obrońcy lub
pełnomocnika.”;
w art. 304 § 1 otrzymuje brzmienie:
„§ 1. Każdy dowiedziawszy się o popełnieniu przestępstwa ściganego
z urzędu ma społeczny obowiązek zawiadomić o tym prokuratora lub Policję.
Przepisy art. 148 § 2a–2c oraz art. 156a stosuje się odpowiednio.”;
w art. 325e § 1 otrzymuje brzmienie:
„§ 1. Postanowienia o wszczęciu dochodzenia, odmowie wszczęcia
dochodzenia, umorzeniu dochodzenia i wpisaniu sprawy do rejestru przestępstw,
umorzeniu dochodzenia oraz o jego zawieszeniu wydaje prowadzący
postępowanie. Mogą one zostać zamieszczone w protokole, o którym mowa
w art. 304a, i nie wymagają uzasadnienia. Na wniosek strony organ prowadzący
dochodzenie podaje ustnie najważniejsze powody rozstrzygnięcia.”;
w art. 390 dodaje się § 3 w brzmieniu:
„§ 3. W wypadkach przewidzianych w § 2 przewodniczący może również
przeprowadzić przesłuchanie przy użyciu urządzeń technicznych
umożliwiających przeprowadzenie tej czynności na odległość z jednoczesnym
bezpośrednim przekazem obrazu i dźwięku. W miejscu składania wyjaśnień lub
zeznań w czynności bierze udział referendarz sądowy, asystent sędziego lub
urzędnik sądowy.”;
w art. 607zh w § 1 część wspólna otrzymuje brzmienie:
„– orzeczenie to podlega wykonaniu przez prokuratora właściwego miejscowo
ze względu na legalne stałe miejsce pobytu tej osoby.”;
po rozdziale 66i dodaje się rozdziały 66j i 66k w brzmieniu:
„Rozdział 66j
Wystąpienie do państwa członkowskiego Unii Europejskiej o wykonanie
europejskiego nakazu ochrony
Art. 611w. § 1. W razie orzeczenia lub wykonywania przez polski sąd lub
prokuratora środka zapobiegawczego, środka karnego lub obowiązku
związanego z poddaniem sprawcy próbie, polegającego na powstrzymaniu się od
przebywania w określonych środowiskach lub miejscach lub kontaktowania się
z określonymi osobami, lub zbliżania się do określonych osób, oraz gdy jest to
niezbędne dla ochrony praw pokrzywdzonego, sąd lub prokurator może, na
wniosek pokrzywdzonego, wystąpić o wykonanie tego środka lub obowiązku do
właściwego sądu lub innego organu państwa członkowskiego Unii Europejskiej,
zwanego w niniejszym rozdziale „państwem wykonania nakazu”, w którym
pokrzywdzony przebywa lub oświadczy, że zamierza tam przebywać, wydając
europejski nakaz ochrony.
§ 2. W razie potrzeby sąd lub prokurator kieruje nakaz do więcej niż
jednego państwa wykonania nakazu.
§ 3. Nakaz zawiera informacje umożliwiające jego prawidłowe wykonanie,
dotyczące orzeczenia, pokrzywdzonego, oskarżonego i środka lub obowiązku,
o których mowa w § 1. Do nakazu dołącza się poświadczony za zgodność
z oryginałem odpis orzeczenia, o którym mowa w § 1.
§ 4. Nakaz powinien zostać przetłumaczony na język urzędowy państwa
wykonania nakazu albo na inny język wskazany przez to państwo.
§ 5. Przekazanie odpisu nakazu oraz orzeczenia może nastąpić również
przy użyciu urządzeń służących do automatycznego przesyłania danych,
w sposób umożliwiający stwierdzenie autentyczności tych dokumentów. Na
żądanie właściwego sądu lub innego organu państwa wykonania nakazu sąd lub
prokurator przekazuje odpis orzeczenia oraz oryginał nakazu.
§ 6. W razie trudności w ustaleniu właściwego sądu lub innego organu
państwa wykonania nakazu sąd lub prokurator może również zwracać się do
właściwych jednostek organizacyjnych Europejskiej Sieci Sądowej lub Eurojust.
§ 7. Minister Sprawiedliwości określi, w drodze rozporządzenia, wzór
europejskiego nakazu ochrony, mając na uwadze konieczność udostępnienia
państwu wykonania nakazu wszelkich niezbędnych informacji umożliwiających
podjęcie prawidłowej decyzji w przedmiocie wykonania nakazu.
Art. 611wa. Wystąpienie o wykonanie europejskiego nakazu ochrony nie
wstrzymuje wykonywania środka lub obowiązku, o którym mowa w art. 611w
§ 1.
Art. 611wb. § 1. W razie zmiany lub uchylenia środka lub obowiązku,
o którym mowa w art. 611w § 1, sąd lub prokurator niezwłocznie zawiadamia
o tym właściwy sąd lub inny organ państwa wykonania nakazu.
§ 2. Zawiadomienie, o którym mowa w § 1, może zostać przekazane
również przy użyciu urządzeń służących do automatycznego przesyłania danych,
w sposób umożliwiający stwierdzenie autentyczności przekazanych
dokumentów.
Art. 611wc. Na postanowienie sądu lub prokuratora w przedmiocie
europejskiego nakazu ochrony zażalenie nie przysługuje.
Rozdział 66k
Wystąpienie państwa członkowskiego Unii Europejskiej o wykonanie
europejskiego nakazu ochrony
Art. 611wd. § 1. W razie wystąpienia państwa członkowskiego Unii
Europejskiej, zwanego w niniejszym rozdziale „państwem wydania nakazu”,
o wykonanie europejskiego nakazu ochrony, wydanego na podstawie orzeczenia
nakładającego na osobę, przeciwko której jest lub było prowadzone
postępowanie karne, obowiązek polegający na powstrzymaniu się od
przebywania w określonych środowiskach lub miejscach lub kontaktowania się
z określonymi osobami, lub zbliżania się do określonych osób, nakaz ten podlega
wykonaniu przez prokuratora właściwego miejscowo ze względu na miejsce
pobytu osoby podlegającej ochronie.
§ 2. Nakaz powinien zawierać informacje umożliwiające jego prawidłowe
wykonanie. Do nakazu powinno być dołączone orzeczenie, o którym mowa
w § 1, lub jego odpis poświadczony za zgodność z oryginałem. W odniesieniu
do zawartych w nakazie danych dotyczących miejsca pobytu i pracy osoby
podlegającej ochronie stosuje się odpowiednio art. 148 § 2b i 2c.
§ 3. Jeżeli prokurator, do którego został skierowany nakaz, nie jest
właściwy do nadania mu biegu, przekazuje go właściwemu prokuratorowi
i zawiadamia o tym właściwy sąd lub inny organ państwa wydania nakazu.
§ 4. Jeżeli wniosek o wydanie nakazu został skierowany przez osobę
podlegającą ochronie na podstawie orzeczenia wydanego w innym państwie
członkowskim Unii Europejskiej bezpośrednio do polskiego prokuratora,
z pominięciem właściwego organu, prokurator przekazuje wniosek właściwemu
sądowi lub innemu organowi w państwie, w którym wydano orzeczenie wobec
osoby, przeciwko której jest lub było prowadzone postępowanie karne.
§ 5. Jeżeli przepisy niniejszego rozdziału nie stanowią inaczej, przy
wykonywaniu nakazu stosuje się przepisy prawa polskiego.
Art. 611we. § 1. Jeżeli państwo wydania nakazu nie przekazało wszystkich
informacji potrzebnych do podjęcia decyzji w przedmiocie wykonania
europejskiego nakazu ochrony, prokurator wzywa właściwy sąd lub inny organ
państwa wydania nakazu do ich uzupełnienia we wskazanym terminie. W razie
niedotrzymania terminu postanowienie w przedmiocie wykonania nakazu
wydaje się w oparciu o posiadane informacje.
§ 2. Jeżeli rodzaj albo sposób wykonania obowiązków są nieznane ustawie,
prokurator określa obowiązek według prawa polskiego, z uwzględnieniem różnic
na korzyść osoby, przeciwko której jest lub było prowadzone postępowanie
karne.
Art. 611wf. § 1. Na postanowienie prokuratora w przedmiocie wykonania
europejskiego nakazu ochrony przysługuje zażalenie do sądu rejonowego,
w którego okręgu wydano to postanowienie. Sąd rozpoznaje zażalenie na
posiedzeniu, w którym ma prawo wziąć udział prokurator, osoba, przeciwko
której jest lub było prowadzone postępowanie karne, i osoba podlegająca
ochronie, jeżeli przebywają na terytorium Rzeczypospolitej Polskiej, oraz
obrońca i pełnomocnik, jeżeli stawią się na nie. Jeżeli osoba, przeciwko której
jest lub było prowadzone postępowanie karne, nie przebywa na terytorium
Rzeczypospolitej Polskiej ani nie posiada obrońcy, prezes sądu właściwego do
rozpoznania zażalenia może jej wyznaczyć obrońcę z urzędu.
§ 2. Do wykonania nakazu prokurator przystępuje niezwłocznie.
Art. 611wg. § 1. Odmawia się wykonania europejskiego nakazu ochrony,
jeżeli osoba podlegająca ochronie nie przebywa na terytorium Rzeczypospolitej
Polskiej, chyba że istnieją podstawy do uznania, że zamierza na nim przebywać.
§ 2. Można odmówić wykonania nakazu, jeżeli:
1) czyn, w związku z którym nałożono obowiązek, nie stanowi przestępstwa
według prawa polskiego,
2) pomimo wezwania przez prokuratora do uzupełnienia informacji we
wskazanym terminie do nakazu nie dołączono orzeczenia, o którym mowa
w art. 611wd § 1, albo jest on niekompletny lub w sposób oczywisty
niezgodny z treścią orzeczenia,
3) orzeczenie dotyczy tego samego czynu tej samej osoby, co do której
postępowanie karne zostało prawomocnie zakończone w państwie
członkowskim Unii Europejskiej, a osoba ta odbywa lub odbyła karę albo
kara nie może zostać wykonana według prawa państwa, w którym zapadł
wyrok skazujący,
4) według prawa polskiego nastąpiło przedawnienie wykonania kary,
a przestępstwo, którego to dotyczy, podlegało jurysdykcji sądów polskich,
5) orzeczenie dotyczy przestępstwa, które według prawa polskiego zostało
popełnione w całości albo w części na terytorium Rzeczypospolitej
Polskiej, jak również na polskim statku wodnym lub powietrznym,
6) osoba, przeciwko której jest lub było prowadzone postępowanie karne,
z powodu wieku nie ponosi według prawa polskiego odpowiedzialności
karnej za czyn będący podstawą wydania orzeczenia,
7) osoba, przeciwko której jest lub było prowadzone postępowanie karne,
korzysta z immunitetu, zgodnie z którym jest niemożliwy nadzór nad
przestrzeganiem nałożonych obowiązków,
8) orzeczenie dotyczy wyłącznie obowiązków innych niż określone
w art. 611wd § 1,
9) przestępstwo, którego dotyczy orzeczenie, w wypadku jurysdykcji polskich
sądów karnych podlegałoby darowaniu na mocy amnestii.
Art. 611wh. § 1. W razie otrzymania od właściwego sądu lub innego organu
państwa wydania nakazu informacji o tym, iż europejski nakaz ochrony nie
podlega dalszemu wykonaniu, prokurator niezwłocznie wydaje postanowienie
o zaprzestaniu jego wykonywania.
§ 2. Jeżeli dalsze wykonywanie nakazu nie jest możliwe z przyczyn
faktycznych lub prawnych, prokurator niezwłocznie wydaje postanowienie
o zaprzestaniu jego wykonywania i zawiadamia o tym właściwy sąd lub inny
organ państwa wydania nakazu, osobę, przeciwko której jest lub było
prowadzone postępowanie karne, oraz osobę podlegającą ochronie, jeżeli
przebywają na terytorium Rzeczypospolitej Polskiej.
§ 3. W razie otrzymania od właściwego sądu lub innego organu państwa
wydania nakazu informacji o zmianie obowiązku nałożonego na osobę,
przeciwko której jest lub było prowadzone postępowanie karne, prokurator
rozpoznaje sprawę wykonania zmienionego nakazu na zasadach określonych
w niniejszym rozdziale. Przepisu art. 611wg nie stosuje się, z wyjątkiem § 1 i § 2
pkt 2 i 8.
Art. 611wi. § 1. O treści postanowienia w przedmiocie wykonania
europejskiego nakazu ochrony, o wniesieniu środka odwoławczego od tego
postanowienia, o istotnych orzeczeniach zapadłych w trakcie postępowania, jak
również o zmianie miejsca pobytu osoby, przeciwko której jest lub było
prowadzone postępowanie karne, albo osoby podlegającej ochronie zawiadamia
się niezwłocznie właściwy sąd lub inny organ państwa wydania nakazu.
§ 2. Prokurator zawiadamia niezwłocznie właściwy sąd lub inny organ
państwa wydania nakazu o wszelkich okolicznościach mających wpływ na jego
wykonanie, w szczególności o naruszeniu nałożonego obowiązku.
Zawiadomienie o naruszeniu tego obowiązku następuje w formie zaświadczenia
zawierającego informacje dotyczące osoby, przeciwko której jest lub było
prowadzone postępowanie karne, oraz naruszonego obowiązku.
§ 3. W razie uzyskania informacji o naruszeniu nałożonego obowiązku
prokurator może przedsięwziąć osobiście lub zlecić Policji sprawdzenie faktów
w tym zakresie. Za zgodą osoby podlegającej ochronie prokurator może również
wystąpić do właściwego komendanta Policji z wnioskiem o zastosowanie
środków ochrony i pomocy przewidzianych w ustawie z dnia 28 listopada
2014 r. o ochronie i pomocy dla pokrzywdzonego i świadka (Dz. U. z 2015 r.
poz. 21).
§ 4. W razie ustania przyczyn nałożenia obowiązku lub powstania przyczyn
uzasadniających jego uchylenie lub zmianę prokurator może wystąpić do
właściwego sądu lub innego organu państwa wydania nakazu o uchylenie lub
zmianę nakazu.
§ 5. Zawiadomienia, o których mowa w § 1 i 2, oraz wystąpienie, o którym
mowa w § 4, mogą zostać przekazane również przy użyciu urządzeń służących
do automatycznego przesyłania danych, w sposób umożliwiający stwierdzenie
autentyczności przekazanych dokumentów.
§ 6. Minister Sprawiedliwości określi, w drodze rozporządzenia, wzór
zaświadczenia, o którym mowa w § 2, mając na uwadze konieczność
udostępnienia państwu wydania nakazu wszelkich niezbędnych informacji
umożliwiających podjęcie prawidłowej decyzji.
Art. 611wj. Koszty związane z wykonaniem nakazu ponosi Skarb
Państwa.”;
w art. 613 § 1 otrzymuje brzmienie:
„§ 1. Z wyjątkiem wypadków określonych w art. 592a–592f i w art. 595
oraz w rozdziałach 62a, 62b, 65a–65d, 66a–66d i 66f–66k z mającymi siedzibę
za granicą organami obcego państwa oraz z osobami wymienionymi w art. 578
oraz w art. 579 sądy i prokuratorzy każdorazowo porozumiewają się, w tym przy
doręczaniu pism procesowych, za pośrednictwem Ministra Sprawiedliwości,
a ten w razie potrzeby za pośrednictwem ministra właściwego do spraw
zagranicznych.”.
art. 52 otrzymuje brzmienie:
„Art. 52. § 1. W razie śmierci pokrzywdzonego prawa, które by mu
przysługiwały, mogą wykonywać osoby najbliższe lub osoby pozostające na jego
utrzymaniu, a w wypadku ich braku lub nieujawnienia – prokurator, działając
z urzędu.
§ 2. W przypadku gdy organ prowadzący postępowanie dysponuje
informacjami o osobach najbliższych dla pokrzywdzonego lub osobach
pozostających na jego utrzymaniu, poucza o przysługujących uprawnieniach co
najmniej jedną z nich.”;
po art. 56 dodaje się art. 56a w brzmieniu:
„Art. 56a. Oskarżycielowi posiłkowemu, który nie włada w
wystarczającym stopniu językiem polskim, orzeczenie podlegające zaskarżeniu
lub kończące postępowanie doręcza się wraz z tłumaczeniem; za zgodą
oskarżyciela posiłkowego można poprzestać na ogłoszeniu przetłumaczonego
orzeczenia kończącego postępowanie, jeżeli nie podlega ono zaskarżeniu.”;
w art. 58 § 1 otrzymuje brzmienie:
„§ 1. Śmierć oskarżyciela posiłkowego nie tamuje biegu postępowania;
osoby najbliższe lub osoby pozostające na jego utrzymaniu mogą przystąpić do
postępowania w charakterze oskarżyciela posiłkowego w każdym stadium
postępowania.”;
po art. 60 dodaje się art. 60a w brzmieniu:
„Art. 60a. Oskarżycielowi prywatnemu, który nie włada w wystarczającym
stopniu językiem polskim, orzeczenie podlegające zaskarżeniu lub kończące
postępowanie doręcza się wraz z tłumaczeniem; za zgodą oskarżyciela
prywatnego można poprzestać na ogłoszeniu przetłumaczonego orzeczenia
kończącego postępowanie, jeżeli nie podlega ono zaskarżeniu.”;
w art. 61 § 1 otrzymuje brzmienie:
„§ 1. W razie śmierci oskarżyciela prywatnego postępowanie zawiesza się,
a osoby najbliższe lub osoby pozostające na utrzymaniu zmarłego mogą wstąpić
w jego prawa.”;
w art. 148 po § 2 dodaje się § 2a–2c w brzmieniu:
„§ 2a. W protokole nie zamieszcza się danych dotyczących miejsca
zamieszkania i miejsca pracy pokrzywdzonych i świadków uczestniczących
w czynności. Dane te zamieszcza się w załączniku do protokołu. Nie dotyczy to
miejsca pracy świadka, będącego funkcjonariuszem publicznym składającego
zeznania w związku z pełnioną funkcją, chyba że dla dobra postępowania
karnego nie powinno ono zostać ujawnione w protokole.
§ 2b. Załącznik do protokołu, o którym mowa w
Art. 21.
uchylonyArtykuł uchylony nowelizacją.
W ustawie z dnia 6 czerwca 1997 r. – Kodeks karny wykonawczy
(Dz. U. Nr 90, poz. 557, z późn. zm.9)) wprowadza się następujące zmiany:
w art. 43:
w § 8:
– pkt 1 otrzymuje brzmienie:
„1) pomoc osobom pokrzywdzonym przestępstwem oraz osobom im
najbliższym, zwłaszcza pomoc medyczną, psychologiczną,
rehabilitacyjną, prawną oraz materialną, udzielaną przez jednostki
niezaliczane do sektora finansów publicznych i niedziałające
w celu osiągnięcia zysku, w tym stowarzyszenia, fundacje,
organizacje i instytucje,”,
– po pkt 2 dodaje się pkt 2a w brzmieniu:
„2a) pomoc prawną i psychologiczną świadkom i osobom im
najbliższym,”,
§ 9 otrzymuje brzmienie:
„§ 9. Powierzenie realizacji zadań, o których mowa w § 8 pkt 1, 2a–4,
odbywa się w trybie otwartego konkursu ofert.”,
po § 9 dodaje się § 9a w brzmieniu:
„§ 9a. Do realizacji pomocy prawnej i psychologicznej
pokrzywdzonym i świadkom na terenie sądu, jednostki organizacyjnej
prokuratury lub jednostki organizacyjnej Policji wymagana jest zgoda
prezesa sądu, kierownika jednostki organizacyjnej prokuratury bądź
komendanta jednostki organizacyjnej Policji. Podmiot przystępujący do
otwartego konkursu ofert dołącza do oferty dokument potwierdzający tę
zgodę.”,
§ 10 i 11 otrzymują brzmienie:
„§ 10. Dysponent Funduszu, udzielając dotacji celowej, zwanej dalej
„dotacją”, na realizację zadań, o których mowa w § 8 pkt 1, 2a–4, zawiera
z podmiotem umowę.
§ 11. Podmioty, z którymi została zawarta umowa, są obowiązane do
prowadzenia wyodrębnionej ewidencji księgowej otrzymanych środków
i dokonywanych z tych środków wydatków oraz posiadania odrębnego
rachunku bankowego przeznaczonego tylko do obsługi tych środków.”,
po § 11 dodaje się § 11a w brzmieniu:
„§ 11a. Podmiot, który otrzymał dotację w celu świadczenia pomocy
psychologicznej osobom pokrzywdzonym przestępstwem lub świadkom,
jest obowiązany udzielić pomocy psychologicznej na wezwanie organu
prowadzącego czynności operacyjno-rozpoznawcze albo sprawdzające lub
postępowanie przygotowawcze albo sądu w terminie 14 dni od wezwania,
chyba że określone w umowie środki przeznaczone na pomoc
psychologiczną zostały wykorzystane lub pokrzywdzony lub świadek nie
kwalifikuje się do udzielenia takiej pomocy.”,
po § 15 dodaje się § 15a w brzmieniu:
„§ 15a. Podmioty, o których mowa w § 15, nie mogą brać udziału
w otwartym konkursie ofert, o którym mowa w § 9, do dnia zwrotu środków
wraz z odsetkami i przez następne 12 miesięcy od tego dnia.”,
w § 19 pkt 1 otrzymuje brzmienie:
„1) tryb udzielania pomocy osobom pokrzywdzonym przestępstwem,
świadkom oraz osobom im najbliższym,”;
w art. 168a dodaje się § 6 w brzmieniu:
„§ 6. W uzasadnionych przypadkach zawiadomienie, o którym mowa
w § 1, przekazuje się również świadkowi.”;
art. 180 otrzymuje brzmienie:
„Art. 180. W razie orzeczenia zakazu zajmowania określonego stanowiska
lub wykonywania określonego zawodu, sąd przesyła odpis wyroku właściwemu
organowi administracji rządowej lub samorządu terytorialnego oraz pracodawcy
albo instytucji, w której skazany zajmuje objęte zakazem stanowisko lub
wykonuje objęty zakazem zawód. Jeżeli skazany zajmuje stanowisko
kierownicze lub inne odpowiedzialne stanowisko, sąd przesyła odpis wyroku
również właściwej jednostce nadrzędnej. W odpisie wyroku nie ujawnia się
danych pokrzywdzonego.”.
Art. 22.
uchylonyArtykuł uchylony nowelizacją.
W ustawie z dnia 24 sierpnia 2001 r. – Kodeks postępowania
w sprawach o wykroczenia (Dz. U. z 2013 r. poz. 395, z późn. zm.10)) wprowadza się
następujące zmiany:
w art. 37:
w § 11 pkt 1 otrzymuje brzmienie:
„1) protokołu pisemnego innego niż ten, o którym mowa w § 2 pkt 2,
stosuje się odpowiednio także przepisy art. 145, art. 148 § 1, 2, 3 i 4
i art. 149 § 2 Kodeksu postępowania karnego;”,
dodaje się § 13 w brzmieniu:
„§ 13. Na wniosek pokrzywdzonego lub świadka stosuje się
odpowiednio przepisy art. 148 § 2a–2c oraz art. 156a Kodeksu
postępowania karnego, chyba że utrudni to postępowanie lub sprzeciwia się
temu ważny interes jego uczestnika. O prawie tym należy pokrzywdzonego
i świadka pouczyć.”;
w art. 41 § 1 otrzymuje brzmienie:
„§ 1. Przy przeprowadzaniu dowodu z zeznań świadka stosuje się
odpowiednio przepisy art. 177, art. 178, art. 182, art. 183, art. 185–190, art. 191
§ 1–2 oraz art. 192 Kodeksu postępowania karnego.”.
Art. 23.
uchylonyArtykuł uchylony nowelizacją.
W ustawie z dnia 5 sierpnia 2010 r. o ochronie informacji niejawnych
(Dz. U. Nr 182, poz. 1228) w art. 5 w ust. 1 pkt 7 otrzymuje brzmienie:
„7) zagrozi lub może zagrozić życiu lub zdrowiu świadków koronnych lub osób
dla nich najbliższych, osób, którym udzielono środków ochrony i pomocy
przewidzianych w ustawie z dnia 28 listopada 2014 r. o ochronie i pomocy
dla pokrzywdzonego i świadka (Dz. U. z 2015 r. poz. 21), albo świadków,
o których mowa w art. 184 ustawy z dnia 6 czerwca 1997 r. – Kodeks
postępowania karnego, lub osób dla nich najbliższych.”.
Art. 24.
uchylonyArtykuł uchylony nowelizacją.
W ustawie z dnia 27 września 2013 r. o zmianie ustawy – Kodeks
postępowania karnego oraz niektórych innych ustaw (Dz. U. poz. 1247 oraz z 2014 r.
poz. 1556 i 1778) wprowadza się następujące zmiany:
w art. 1:
pkt 16 otrzymuje brzmienie:
„16) art. 61 otrzymuje brzmienie:
„Art. 61. § 1. W razie śmierci oskarżyciela prywatnego
postępowanie zawiesza się, a osoby najbliższe lub osoby
pozostające na utrzymaniu zmarłego mogą wstąpić w jego prawa.
Postanowienie o zawieszeniu postępowania może wydać także
referendarz sądowy.
§ 2. Jeżeli w terminie zawitym 3 miesięcy od dnia śmierci
oskarżyciela prywatnego osoba uprawniona nie wstąpi w prawa
zmarłego, sąd lub referendarz sądowy umarza postępowanie.”;”,
w pkt 115:
– w art. 349 w § 7 zdanie drugie otrzymuje brzmienie:
„Przepisy art. 350 § 2–4 stosuje się odpowiednio.”,
– w art. 350 dodaje się § 4 w brzmieniu:
„§ 4. O terminie i miejscu rozprawy głównej zawiadamia się
pokrzywdzonego.”;
w art. 18 pkt 13 otrzymuje brzmienie:
„13) w art. 41 § 1 otrzymuje brzmienie:
„§ 1. Przy przeprowadzaniu dowodu z zeznań świadka
stosuje się odpowiednio przepisy art. 177, art. 178, art. 178a,
art. 182, art. 183, art. 185–190, art. 191 § 1–2 oraz
art. 192 Kodeksu postępowania karnego.”;”.
Art. 26.
zmienionyDotychczasowe przepisy wykonawcze wydane na podstawie:
art. 300 § 3 ustawy, o której mowa w art. 20 niniejszej ustawy, zachowują moc
do dnia wejścia w życie nowych przepisów wykonawczych wydanych na
podstawie art. 300 § 3 ustawy, o której mowa w art. 20 w brzmieniu nadanym
niniejszą ustawą,
art. 43 § 19 ustawy, o której mowa w art. 21 niniejszej ustawy, zachowują moc
do dnia wejścia w życie nowych przepisów wykonawczych wydanych na
podstawie art. 43 § 19 ustawy, o której mowa w art. 21 w brzmieniu nadanym
niniejszą ustawą
– nie dłużejniedłużej jednak niż przez 6 miesięcy od dnia wejścia w życie niniejszej ustawy.
Art. 27.
zmienionyW latach 2015–2024 maksymalny limit wydatków budżetu państwa
będący skutkiem finansowym ustawy wynosi 435 473 132 zł, z tym że w:
2015 r. – 27 357 632 zł;
2024 r. – 64 427 756 zł.
2016 r. – 30 132 488 zł;
2017 r. – 33 032 840 zł;
2018 r. – 36 435 176 zł;
2019 r. – 39 969 980 zł;
2020 r. – 43 999 796 zł;
2021 r. – 48 413 072 zł;
2022 r. – 53 202 836 zł;
2023 r. – 58 501 556 zł;
Minister właściwy do spraw wewnętrznych monitoruje wykorzystanie
zaplanowanych na dany rok wydatków na środki ochrony i pomocy, obejmujących
łącznie limit wydatków będący skutkiem finansowym ustawy, o którym mowa
w ust. 1.
W ramach procesu monitorowania, o którym mowa w ust. 2, minister
właściwy do spraw wewnętrznych dokonuje, co najmniej cztery razy w roku, według
stanu na koniec każdego kwartału, analizy stopnia wykorzystania zaplanowanych na
dany rok wydatków na środki ochrony i pomocy.
W przypadku zagrożenia przyjętej na dany rok budżetowy łącznej wielkości
planowanych wydatków, o których mowa w ust. 2, w szczególności w sytuacji, gdy
część planowanych wydatków, o których mowa w ust. 2, przypadająca
proporcjonalnie na okres od początku roku kalendarzowego do końca danego kwartału
została przekroczona:
po pierwszym kwartale – co najmniej o 15%,15 %,
po dwóch kwartałach – co najmniej o 10%,10 %,
po trzech kwartałach – co najmniej o 5%5 %
– minister właściwy do spraw wewnętrznych wdraża mechanizmy korygujące
zmierzające w szczególności do zmniejszenia wydatków na środki ochrony i pomocy
dla pokrzywdzonego i świadka.
Art. 28.
zmienionyUstawa wchodzi w życie po upływie 3 miesięcy od dnia ogłoszenia,ogłoszenia4),
z wyjątkiem art. 20 pkt 18 i 19, które wchodzą w życie z dniem 11 stycznia 2015 r.
Art. 7.
zmienionyOsobie, której udzielono pomocy w zakresie zmiany miejsca pobytu,
która nie posiada źródeł utrzymania ani nie może podjąć pracy z powodu zagrożenia
dla życia lub zdrowia, można udzielić pomocy finansowej przeznaczonej na:
zaspokojenie podstawowych potrzeb życiowych;
pokrycie całości lub części kosztów tymczasowego udostępnienia lokalu
mieszkalnego lub wynajęcia mieszkania;
pokrycie kosztów uzyskania świadczeń opieki zdrowotnej, określonych w art. 15
ust. 2 ustawy z dnia 27 sierpnia 2004 r. o świadczeniach opieki zdrowotnej
finansowanych ze środków publicznych (Dz. U. z 20082025 r. Nr 164, poz. 1027,1461, z późn.
zm.6)),zm.2)), jeżeli osoba ta nie podlega obowiązkowemu ubezpieczeniu zdrowotnemu.
Wysokość pomocy finansowej, o której mowa w ust. 1 pkt 1, określa się,
biorąc pod uwagę zakres i charakter udzielanych środków pomocy i ochrony oraz
dotychczasowe wynagrodzenie osoby chronionej. Pomoc finansowa nie przekracza
miesięcznie 3500 zł, a dla osoby małoletniej 2000 zł.
Z pomocy finansowej, o której mowa w ust. 1 pkt 1, potrąca się opłaty
i wydatki, o których mowa w art. 2 ust. 1 pkt 8 ustawy z dnia 21 czerwca 2001 r.
o ochronie praw lokatorów, mieszkaniowym zasobie gminy i o zmianie Kodeksu
cywilnego (Dz. U. z 20142023 r. poz. 150).725).
Z pomocy finansowej, o której mowa w ust. 1 pkt 1 i 2, potrąca się wartość
odszkodowania z tytułu wyrządzonych w tym lokalu lub mieszkaniu szkód.
Pomoc finansowa, o której mowa w ust. 1 pkt 3, może zostać udzielona do
wysokości miesięcznej składki na dobrowolne ubezpieczenie zdrowotne obliczonej od
kwoty odpowiadającej przeciętnemu miesięcznemu wynagrodzeniu, o którym mowa
w art. 68 ust. 4 pkt 1 ustawy z dnia 27 sierpnia 2004 r. o świadczeniach opieki
zdrowotnej finansowanych ze środków publicznych.
W przypadku udzielenia osobie chronionej pomocy, o której mowa w ust. 1
pkt 3, właściwy komendant Policji może wskazać lekarzy i placówki medyczne,
mogące jej świadczyć opiekę zdrowotną.
Pomoc finansowa może być wypłacana w gotówce za pokwitowaniem,
przekazem pocztowym, przelewem lub w inny sposób, uzgodniony z osobą chronioną.
Art. 8.
zmienionyW przypadku udzielenia pomocy w zakresie zmiany miejsca pobytu
właściwy komendant Policji może zobowiązać operatora pocztowego w rozumieniu
ustawy z dnia 23 listopada 2012 r. – Prawo pocztowe (Dz. U. z 2026 r. poz. 1529)558) do:
przekazywania pod adres wskazanej przez siebie komendy Policji przesyłek
pocztowych lub kwot pieniężnych określonychokreś-
lonych w przekazach pocztowych przeznaczonych dla osoby chronionej;
przekazywania przesyłek pocztowych lub kwot pieniężnych określonych
w przekazach pocztowych przeznaczonych dla osoby chronionej za
pośrednictwem osoby przez niego upoważnionej.
Właściwy komendant Policji zapewnia niezwłoczne wydanie przesyłek
pocztowych lub kwot pieniężnych określonych w przekazach pocztowych osobie
chronionej.
Wydanie przesyłki pocztowej lub wypłacenie kwoty pieniężnej określonej
w przekazie pocztowym osobie chronionej jest doręczeniem w rozumieniu ustawy
z dnia 23 listopada 2012 r. – Prawo pocztowe.
Art. 19–24.
dodanyArtykuł dodany nowelizacją.
(pominięte)3)