Ustawa z dnia 6 czerwca 1997 r. - Kodeks postępowania karnego.

Art. 639.

Aktualizacja: 19 sierpnia 2026

Przepisy o kosztach procesu mają odpowiednie zastosowanie w sprawach o wznowienie postępowania. W razie oddalenia wniosku lub pozostawienia go bez rozpoznania, obowiązek pokrycia kosztów obciąża osobę, która złożyła wniosek.

Wyjaśnienie przepisu

1. Co dokładnie stanowi przepis

Art. 639 KPK stanowi, że przepisy o kosztach procesu stosuje się odpowiednio także w sprawach o wznowienie postępowania. Nie tworzy więc odrębnego, pełnego katalogu kosztów dla tego postępowania, lecz odsyła do regulacji dotyczących kosztów procesu. Zwrot „odpowiednie zastosowanie” oznacza, że reguły kosztowe są wykorzystywane z uwzględnieniem szczególnego charakteru sprawy o wznowienie. Druga część przepisu wskazuje wyraźnie, kto ponosi koszty w dwóch określonych sytuacjach: przy oddaleniu wniosku oraz przy pozostawieniu go bez rozpoznania. W obu przypadkach obowiązek pokrycia kosztów obciąża osobę, która złożyła wniosek o wznowienie. Przepis określa zatem przede wszystkim zasadę przypisania kosztów, a nie ocenę zasadności samego żądania wznowienia.

2. Kiedy przepis ma zastosowanie

Art. 639 KPK ma zastosowanie wtedy, gdy sprawa dotyczy wniosku o wznowienie postępowania, a nie każdego pisma składanego w toku postępowania karnego. Przepis obejmuje zarówno kwestie stosowania ogólnych przepisów o kosztach, jak i szczególną regułę dotyczącą niekorzystnego dla wnioskodawcy zakończenia wskazanych spraw. Warunkiem obciążenia składającego wniosek jest oddalenie tego wniosku albo pozostawienie go bez rozpoznania. Z treści art. 639 KPK nie wynika, aby ta reguła była uzależniona od tego, czy wnioskodawca działa osobiście, czy przez przedstawiciela. Sam przepis nie określa natomiast wysokości kosztów ani nie opisuje wszystkich przesłanek, według których stosuje się przepisy o kosztach procesu. O tym, jakie przepisy mogą być zastosowane odpowiednio, przesądza treść regulacji o kosztach procesu oraz charakter konkretnej sprawy o wznowienie.

3. Konkretny, codzienny przykład zastosowania

Przykładowo osoba składa wniosek o wznowienie zakończonego postępowania karnego, oczekując ponownego zbadania sprawy. Jeżeli wniosek zostanie oddalony, art. 639 KPK przewiduje, że obowiązek pokrycia kosztów obciąży właśnie tę osobę. Tak samo będzie, gdy wniosek zostanie pozostawiony bez rozpoznania, ponieważ przepis wymienia tę sytuację obok oddalenia. Nie oznacza to jednak, że z samego art. 639 KPK można ustalić konkretną kwotę kosztów, gdyż w tym zakresie trzeba sięgnąć do odpowiednio stosowanych przepisów o kosztach procesu.

4. Częste nieporozumienia lub błędy przy stosowaniu przepisu

Częstym błędem jest utożsamianie oddalenia wniosku z pozostawieniem go bez rozpoznania, chociaż art. 639 KPK wymienia je jako odrębne sytuacje. Przepis wiąże z nimi ten sam skutek kosztowy, ale nie wyjaśnia w swojej treści przyczyn, dla których może dojść do każdego z tych rozstrzygnięć. Nie należy także odczytywać tego artykułu jako samodzielnej podstawy do obliczenia wszystkich kosztów, ponieważ odsyła on do przepisów o kosztach procesu. Błędne byłoby również założenie, że obowiązek kosztowy dotyczy każdej sprawy o wznowienie niezależnie od jej wyniku, gdyż przepis wskazuje wyłącznie oddalenie oraz pozostawienie wniosku bez rozpoznania. W indywidualnej sprawie warto skonsultować się z prawnikiem.

To wyjaśnienie ma charakter informacyjny i nie stanowi porady prawnej. W sprawach indywidualnych skonsultuj się z profesjonalnym prawnikiem.

Najczęściej zadawane pytania

Kogo obciążają koszty po oddaleniu wniosku o wznowienie postępowania?

Zgodnie z art. 639 KPK obowiązek pokrycia kosztów obciąża osobę, która złożyła wniosek.

Czy art. 639 KPK dotyczy tylko oddalenia wniosku?

Nie. Przepis obejmuje również sytuację, w której wniosek zostaje pozostawiony bez rozpoznania.

Czy art. 639 KPK sam określa wysokość kosztów?

Nie. Artykuł odsyła do przepisów o kosztach procesu, które stosuje się odpowiednio.

Czy koszty dotyczą spraw o wznowienie postępowania karnego?

Tak. Art. 639 KPK wyraźnie odnosi przepisy o kosztach procesu do spraw o wznowienie postępowania.

Czy oddalenie i pozostawienie wniosku bez rozpoznania oznaczają to samo?

Nie. Są to odrębne sytuacje wskazane w przepisie, choć w obu przypadkach koszty obciążają osobę składającą wniosek.

Orzeczenia do tego artykułu

Wyroki i postanowienia sądów, które powołują ten przepis.

Obserwuj zmiany tego artykułu

Powiadomimy Cię, gdy pojawią się nowe orzeczenia lub nowelizacje.

Co oznacza ten artykuł?

Skorzystaj z naszego asystenta AI, który wyjaśni Ci ten przepis prostym językiem.

Zapytaj AI