Ustawa z dnia 6 czerwca 1997 r. - Kodeks postępowania karnego.

Art. 611th.

Aktualizacja: 19 sierpnia 2026

§ 1.Właściwy do rozpoznania spraw określonych w art. 611tg § 1, 2 i 5 jest sąd okręgowy, w którego okręgu skazany posiada stałe lub czasowe miejsce pobytu.

§ 2.Jeżeli nie można ustalić właściwości według zasad określonych w § 1, właściwy jest Sąd Okręgowy w Warszawie.

§ 3.Jeżeli sąd, do którego zostało skierowane orzeczenie, nie jest właściwy do nadania mu biegu, przekazuje je właściwemu sądowi i zawiadamia o tym właściwy sąd lub inny organ państwa wydania orzeczenia.

Wyjaśnienie przepisu

Co stanowi przepis

Art. 611th KPK rozstrzyga, który sąd w Polsce ma zajmować się sprawami wskazanymi w art. 611tg § 1, 2 i 5, czyli sprawami związanymi z wystąpieniem państwa członkowskiego Unii Europejskiej o wykonanie w Polsce orzeczenia dotyczącego środków związanych z poddaniem sprawcy próbie. Zgodnie z § 1 właściwy jest sąd okręgowy, w którego okręgu skazany ma stałe lub czasowe miejsce pobytu. Paragraf 2 przewiduje regułę zapasową: jeżeli miejsca pobytu nie da się ustalić i tym samym nie można wskazać sądu według kryterium z § 1, sprawę rozpoznaje Sąd Okręgowy w Warszawie. Paragraf 3 nakazuje natomiast sądowi, który otrzymał orzeczenie, a nie jest właściwy do nadania mu biegu, przekazać je sądowi właściwemu i zawiadomić o tym sąd lub inny organ państwa wydania orzeczenia. Przepis pełni więc funkcję czysto kompetencyjną i porządkującą obieg dokumentów.

Kiedy przepis ma zastosowanie

Art. 611th KPK stosuje się dopiero wtedy, gdy do Polski trafia orzeczenie z innego państwa członkowskiego objęte zakresem art. 611tg § 1, 2 i 5. Kluczową przesłanką jest ustalenie miejsca pobytu skazanego na terytorium Polski - i to zarówno pobytu stałego, jak i czasowego, przepis traktuje je równorzędnie. Gdy takie ustalenie jest niemożliwe, uruchamia się mechanizm z § 2, dzięki któremu żadna sprawa nie pozostaje bez sądu właściwego. Regulacja z § 3 działa w każdej sytuacji, w której orzeczenie wpłynęło do sądu niewłaściwego, niezależnie od przyczyny pomyłki.

Przykład

Sąd w innym państwie członkowskim orzekł wobec obywatela Polski karę z warunkowym zawieszeniem i obowiązkami próby, a skazany wrócił do kraju i zamieszkał na stałe w Lublinie. Orzeczenie kierowane jest wówczas do sądu okręgowego właściwego dla Lublina, ponieważ tam znajduje się stałe miejsce pobytu skazanego. Gdyby dokumenty trafiły omyłkowo do sądu okręgowego w innym mieście, sąd ten nie umarza sprawy ani nie zwraca akt za granicę, lecz przekazuje orzeczenie sądowi właściwemu i informuje o tym organ państwa wydania. Jeśli natomiast skazany nie ma w Polsce ani stałego, ani czasowego miejsca pobytu, sprawą zajmie się Sąd Okręgowy w Warszawie.

Częste nieporozumienia

Błędem jest przyjmowanie, że decyduje miejsce zameldowania - przepis mówi o miejscu pobytu, które może być inne niż adres meldunkowy. Mylne jest też przekonanie, że skierowanie orzeczenia do niewłaściwego sądu powoduje jego bezskuteczność; § 3 przewiduje jedynie przekazanie sprawy. Nie należy wreszcie traktować Sądu Okręgowego w Warszawie jako sądu nadrzędnego - jest on wyłącznie sądem rezerwowym dla sytuacji, w których kryterium pobytu zawodzi. Art. 611th KPK nie przesądza natomiast o tym, czy orzeczenie zostanie ostatecznie wykonane, bo o tym decydują odrębne przepisy. W sprawie indywidualnej warto skonsultować się z prawnikiem.

To wyjaśnienie ma charakter informacyjny i nie stanowi porady prawnej. W sprawach indywidualnych skonsultuj się z profesjonalnym prawnikiem.

Najczęściej zadawane pytania

Który sąd rozpoznaje sprawę z art. 611tg KPK?

Sąd okręgowy, w którego okręgu skazany ma stałe lub czasowe miejsce pobytu. Jest to podstawowa reguła właściwości z art. 611th § 1 KPK.

Co, jeśli nie da się ustalić miejsca pobytu skazanego?

Wtedy sprawa należy do Sądu Okręgowego w Warszawie. Jest to reguła zapasowa przewidziana w art. 611th § 2 KPK.

Czy liczy się zameldowanie, czy faktyczny pobyt?

Przepis posługuje się pojęciem stałego lub czasowego miejsca pobytu, a nie adresu zameldowania. Znaczenie ma zatem rzeczywista sytuacja skazanego.

Co robi sąd, który otrzymał orzeczenie, choć nie jest właściwy?

Przekazuje orzeczenie sądowi właściwemu i zawiadamia o tym sąd lub inny organ państwa wydania orzeczenia, zgodnie z art. 611th § 3 KPK.

Czy pomyłka co do sądu unieważnia wniosek państwa obcego?

Nie. Skierowanie sprawy do niewłaściwego sądu prowadzi jedynie do jej przekazania sądowi właściwemu, a nie do zakończenia postępowania.

Obserwuj zmiany tego artykułu

Powiadomimy Cię, gdy pojawią się nowe orzeczenia lub nowelizacje.

Co oznacza ten artykuł?

Skorzystaj z naszego asystenta AI, który wyjaśni Ci ten przepis prostym językiem.

Zapytaj AI