Art. 552a.

Co dokładnie stanowi przepis

Art. 552a KPK zawiera obecnie wyłącznie oznaczenie „(uchylony)”. Takie oznaczenie wskazuje, że przepis został usunięty z obowiązującej treści Kodeksu postępowania karnego. Sam artykuł nie ustanawia więc żadnego obowiązku, uprawnienia, terminu ani trybu postępowania. Nie można z jego aktualnego brzmienia wyprowadzać samodzielnej reguły dla organów prowadzących postępowanie ani dla uczestników tego postępowania w aktualnym stanie prawnym. Przepis nie podaje także przyczyny uchylenia, daty uchylenia ani treści, która obowiązywała wcześniej. Nie zawiera również odesłania, które pozwalałoby bezpośrednio ustalić miejsce obowiązującej regulacji w treści ustawy.

Kiedy przepis ma zastosowanie

Art. 552a KPK ma znaczenie przede wszystkim przy sprawdzaniu aktualnego układu i numeracji przepisów Kodeksu postępowania karnego. Może pojawić się w tekście jednolitym aktu, w wyszukiwarce przepisów albo w odwołaniu sporządzonym według dawnej numeracji. W takiej sytuacji należy odróżnić samo istnienie numeru artykułu od obowiązywania normy prawnej. Ponieważ ustawodawca oznaczył go jako uchylony, jego aktualna treść nie określa przesłanek ani skutków żadnej czynności procesowej. Z przepisu nie wynika również, jaki inny artykuł miałby zastępować uchyloną regulację w danym zagadnieniu ani wskazać sposobu jego odnalezienia. Ustalenie obowiązujących zasad wymaga zatem odczytania przepisów, które w konkretnym zakresie pozostają w mocy i mają pełną, aktualną treść.

Przykład w codziennej sytuacji

Przykładowo osoba uczestnicząca w postępowaniu karnym znajduje w starszym opracowaniu odwołanie do art. 552a KPK. Po otwarciu aktualnego tekstu ustawy widzi jednak tylko adnotację „(uchylony)”. Nie może zatem na podstawie samego tego artykułu ustalić, jakie prawa, obowiązki lub terminy dotyczą jej sytuacji. Powinna sprawdzić aktualne przepisy odnoszące się do danego zagadnienia oraz kontekst danej czynności, ponieważ art. 552a KPK nie przekazuje już materialnej treści normy po samym numerze artykułu.

Częste nieporozumienia lub błędy

Jednym z częstych błędów jest traktowanie numeru zachowanego w kodeksie jako dowodu, że przepis nadal obowiązuje. Art. 552a KPK pokazuje, że numeracja może pozostać widoczna mimo uchylenia całej regulacji. Nie należy też dopowiadać treści, której ustawodawca nie zamieścił w aktualnym brzmieniu artykułu. Z samego oznaczenia „(uchylony)” nie można ustalić ani dawnych zasad, ani ich zastosowania do zdarzeń z określonego czasu. Nieprawidłowe byłoby również powoływanie art. 552a KPK jako samodzielnej podstawy żądania, decyzji lub innej czynności procesowej. W sprawie indywidualnej warto skonsultować się z prawnikiem w celu oceny właściwych, nadal obowiązujących przepisów.