Co stanowi przepis
Art. 879² KPC reguluje warunki, w jakich komornik przeprowadza sprzedaż zajętych ruchomości w drodze licytacji elektronicznej. Zgodnie z § 1 taka forma sprzedaży nie jest stosowana z urzędu - konieczny jest wniosek wierzyciela, przy czym wniosek ten może zostać złożony dopiero po dokonaniu zajęcia ruchomości. Przepis rozstrzyga także sytuację, w której ta sama rzecz została zajęta na zaspokojenie kilku wierzytelności dochodzonych w różnych postępowaniach: wówczas wystarczy żądanie któregokolwiek z wierzycieli, aby sprzedaż odbyła się w trybie elektronicznym. Paragraf 2 nakłada na komornika obowiązek oddania zajętych ruchomości, co do których zajęcie się uprawomocniło, pod dozór osoby innej niż dłużnik. Wyjątki dotyczą sytuacji, gdy dłużnik daje rękojmię należytego sprawowania dozoru, gdy dozór już wcześniej ustanowiono, gdy rzecz złożono do depozytu sądowego albo oddano na przechowanie właściwej instytucji. Przepis wyłącza stosowanie art. 855 § 1² KPC oraz przewiduje, że w razie odebrania dozoru początek licytacji nie może przypadać wcześniej niż po upływie dwóch tygodni od dnia odebrania dozoru.
Kiedy ma zastosowanie
Norma znajduje zastosowanie w toku egzekucji z ruchomości, już po skutecznym ich zajęciu przez komornika. Przesłanką uruchomienia trybu elektronicznego jest inicjatywa wierzyciela - bez jego wniosku sprzedaż odbywa się w tradycyjnej licytacji publicznej. Przy zbiegu kilku postępowań egzekucyjnych skierowanych do tej samej rzeczy wystarczy wola jednego wierzyciela, co ma zapobiegać paraliżowi sprzedaży wynikającemu z rozbieżnych stanowisk. Obowiązek zmiany dozorcy aktualizuje się dopiero wobec ruchomości, co do których zajęcie stało się prawomocne, i służy zapewnieniu, że licytant kupujący rzecz przez internet faktycznie ją otrzyma w stanie odpowiadającym opisowi.
Przykład
Wierzyciel prowadzi egzekucję wobec przedsiębiorcy, a komornik zajmuje wykorzystywaną w firmie maszynę do obróbki drewna, pozostawiając ją początkowo u dłużnika. Po uprawomocnieniu się zajęcia wierzyciel składa wniosek o sprzedaż maszyny w drodze licytacji elektronicznej, licząc na szerszy krąg nabywców. Komornik, uwzględniając wniosek, odbiera maszynę spod dozoru dłużnika i przekazuje ją innej osobie, ponieważ dłużnik nie daje rękojmi należytego sprawowania dozoru. Od dnia odebrania dozoru musi upłynąć co najmniej dwa tygodnie, zanim rozpocznie się licytacja, więc komornik wyznacza jej początek z odpowiednim wyprzedzeniem.
Częste nieporozumienia
Pierwszym błędem jest przekonanie, że licytacja elektroniczna jest domyślnym trybem sprzedaży - art. 879² KPC wyraźnie uzależnia ją od wniosku wierzyciela złożonego po zajęciu. Drugim jest założenie, że wniosek złożony przed zajęciem wywoła skutek, podczas gdy przepis wskazuje moment, od którego wniosek jest dopuszczalny. Kolejnym nieporozumieniem jest przyjmowanie, że dłużnik zawsze traci dozór nad rzeczą - przepis przewiduje wyjątki, w tym rękojmię należytego sprawowania dozoru oraz wcześniejsze ustanowienie dozoru czy złożenie rzeczy do depozytu. Wreszcie dwutygodniowy termin bywa mylnie liczony od daty wniosku, choć biegnie on od dnia odebrania dozoru. W indywidualnej sprawie egzekucyjnej warto skonsultować się z prawnikiem.
To wyjaśnienie ma charakter informacyjny i nie stanowi porady prawnej. W sprawach indywidualnych skonsultuj się z profesjonalnym prawnikiem.