Ustawa z dnia 17 listopada 1964 r. - Kodeks postępowania cywilnego.

Art. 8291.

Aktualizacja: 19 sierpnia 2026

  • Treść przepisu
  • Wyjaśnienie

Jeżeli dłużnikiem jest rolnik prowadzący gospodarstwo rolne, egzekucji nie podlegają również:

1)stado podstawowe zwierząt gospodarskich:

a)bydła mlecznego,

b)bydła mięsnego,

c)koni,

d)kóz,

e)owiec,

f)świń,

g)drobiu,

h)zwierząt futerkowych,

i)innych gatunków, stanowiących podstawę produkcji zwierzęcej w gospodarstwie rolnym dłużnika;

2)zwierzęta gospodarskie, poza stadem podstawowym, w drugiej połowie okresu ciąży i w okresie odchowu potomstwa oraz źrebięta do 6 miesięcy, cielęta do 4 miesięcy, jagnięta do 3 miesięcy, prosięta do 2 miesięcy i koźlęta do 5 miesięcy;

3)stado użytkowe drobiu, co do którego zawarto umowę na dostawę ptaków z tego stada lub produktów pochodzących od tych ptaków;

4)zwierzęta futerkowe, co do których hodowca zawarł umowę na dostawę skór tych zwierząt;

5)rodziny pszczele pszczoły miodnej (Apis mellifera) wraz z zasiedlonymi przez te rodziny ulami;

6)podstawowe maszyny, narzędzia i urządzenia rolnicze, w liczbie niezbędnej do pracy w gospodarstwie rolnym dłużnika, w tym ciągniki rolnicze z maszynami i sprzętem współpracującym, samobieżne maszyny rolnicze niezbędne do uprawy, pielęgnacji, zbioru i transportu ziemiopłodów;

7)silosy na zboża i pasze;

8)zapasy paliwa i części zamienne, niezbędne do normalnej pracy ciągnika i maszyn rolniczych, na okres niezbędny do zakończenia cyklu produkcyjnego;

9)materiał siewny, zboże i inne ziemiopłody niezbędne do siewów lub sadzenia w gospodarstwie rolnym dłużnika, w ilości niezbędnej w danym roku gospodarczym;

10)zapasy opału na okres 6 miesięcy;

11)nawozy, środki ochrony roślin oraz środki wspomagające uprawę roślin, w ilości niezbędnej na dany rok gospodarczy dla gospodarstwa rolnego dłużnika;

12)zapasy paszy i ściółki dla inwentarza wymienionego w pkt 1–4, do najbliższych zbiorów;

13)podstawowy sprzęt techniczny, niezbędny do zakończenia cyklu danej technologii produkcji w przypadku gospodarstwa specjalistycznego;

14)zaliczki na poczet dostaw produktów rolnych;

15)budynki gospodarcze i grunty rolne, niezbędne do hodowli zwierząt w proporcji uzależnionej od wielkości stada podstawowego i niezbędnej nadwyżki inwentarza;

16)budynki gospodarcze magazynowe, składowe, przechowalnie oraz szklarnie, tunele foliowe i inspekty do prowadzenia produkcji roślinnej w gospodarstwie rolnym dłużnika wraz z wyposażeniem.

Ten przepis w Twojej sprawie

Odpowiedź z cytowanymi przepisami i sygnaturami orzeczeń, bez zakładania konta.

Częste pytania:

Wyjaśnienie przepisu

Co dokładnie stanowi przepis

Art. 829[1] KPC rozszerza katalog przedmiotów wyłączonych spod egzekucji o składniki majątku związane z prowadzeniem gospodarstwa rolnego. Przepis dotyczy wyłącznie sytuacji, w której dłużnikiem jest rolnik prowadzący gospodarstwo rolne, i uzupełnia ogólne wyłączenia przewidziane w art. 829 KPC (słowo "również" oznacza, że oba katalogi stosuje się łącznie). Ustawodawca wymienia w szesnastu punktach między innymi stado podstawowe zwierząt gospodarskich (bydło mleczne i mięsne, konie, kozy, owce, świnie, drób, zwierzęta futerkowe oraz inne gatunki stanowiące podstawę produkcji zwierzęcej), zwierzęta w drugiej połowie ciąży i w okresie odchowu potomstwa, a także młode zwierzęta w ściśle określonym wieku - źrebięta do 6 miesięcy, cielęta do 4 miesięcy, jagnięta do 3 miesięcy, prosięta do 2 miesięcy i koźlęta do 5 miesięcy. Spod egzekucji wyłączone są ponadto rodziny pszczele wraz z zasiedlonymi ulami, podstawowe maszyny, narzędzia i urządzenia rolnicze w liczbie niezbędnej do pracy w gospodarstwie, silosy, zapasy paliwa i części zamiennych, materiał siewny, zapasy opału na 6 miesięcy, nawozy i środki ochrony roślin na dany rok gospodarczy, pasza i ściółka do najbliższych zbiorów, zaliczki na poczet dostaw produktów rolnych oraz określone budynki gospodarcze, grunty niezbędne do hodowli, szklarnie, tunele foliowe i inspekty wraz z wyposażeniem.

Kiedy przepis ma zastosowanie

Wyłączenia z art. 829[1] KPC działają z mocy prawa w toku egzekucji z ruchomości i - w zakresie wskazanym w punktach 15 i 16 - także wobec budynków i gruntów. Warunkiem jest to, aby dłużnik faktycznie prowadził gospodarstwo rolne, a zajmowany składnik służył prowadzeniu produkcji rolnej. Kluczowe znaczenie mają kryteria ilościowe: chroniona jest liczba maszyn "niezbędna do pracy", zapasy "na dany rok gospodarczy" czy pasza "do najbliższych zbiorów". Wszystko, co wykracza poza ten niezbędny zakres, może zostać zajęte na zasadach ogólnych.

Przykład

Wobec rolnika prowadzącego gospodarstwo mleczne komornik prowadzi egzekucję z wniosku wierzyciela. Podczas czynności terenowych chce zająć krowy mleczne stanowiące stado podstawowe, jedyny ciągnik używany do prac polowych oraz zapas paszy dla bydła. Zgodnie z art. 829[1] KPC te składniki są wyłączone spod egzekucji, ponieważ tworzą podstawę produkcji zwierzęcej i są niezbędne do pracy w gospodarstwie. Jeżeli jednak rolnik posiada trzy ciągniki, a do bieżącej pracy wystarcza jeden, pozostałe co do zasady mogą zostać zajęte.

Częste nieporozumienia

Najczęstszym błędem jest przekonanie, że rolnik jest w ogóle wyłączony spod egzekucji - tak nie jest, chronione są jedynie wymienione składniki i tylko w niezbędnym zakresie. Drugim nieporozumieniem jest utożsamianie ochrony z całym areałem: przepis chroni grunty w proporcji uzależnionej od wielkości stada podstawowego i niezbędnej nadwyżki inwentarza, a nie każdą działkę rolną. Mylące bywa też sądzenie, że ochroną objęte są wszystkie zwierzęta w gospodarstwie, podczas gdy poza stadem podstawowym dotyczy ona wyłącznie zwierząt w określonym stanie lub wieku. Warto również pamiętać, że wyłączenia nie zwalniają z długu, lecz ograniczają sposób jego przymusowego zaspokojenia. W sprawie indywidualnej warto skonsultować się z prawnikiem.

To wyjaśnienie ma charakter informacyjny i nie stanowi porady prawnej. W sprawach indywidualnych skonsultuj się z profesjonalnym prawnikiem.

Najczęściej zadawane pytania

Czy komornik może zająć krowy i ciągnik rolnika?

Nie, jeżeli zwierzęta tworzą stado podstawowe, a ciągnik jest niezbędny do pracy w gospodarstwie. Art. 829[1] KPC wyłącza takie składniki spod egzekucji.

Czy wyłączenia dotyczą każdego dłużnika?

Nie. Art. 829[1] KPC stosuje się wyłącznie wtedy, gdy dłużnikiem jest rolnik prowadzący gospodarstwo rolne, a zajmowane rzeczy służą produkcji rolnej.

Czy komornik może zająć grunty rolne dłużnika?

Ochroną objęte są grunty niezbędne do hodowli zwierząt w proporcji zależnej od wielkości stada podstawowego i niezbędnej nadwyżki inwentarza. Pozostałe grunty mogą podlegać egzekucji.

Czy zapasy paszy i opału są chronione?

Tak, pasza i ściółka dla chronionego inwentarza są wyłączone do najbliższych zbiorów, a zapasy opału na okres 6 miesięcy.

Czy wyłączenie oznacza umorzenie długu?

Nie. Dług nadal istnieje, a przepis jedynie ogranicza zakres składników, z których wierzyciel może się zaspokoić w drodze egzekucji.

Obserwuj zmiany tego artykułu

Powiadomimy Cię, gdy pojawią się nowe orzeczenia lub nowelizacje.

Potrzebujesz analizy tego przepisu w konkretnej sprawie?

Odpowiedź z powołaniem przepisów i sygnatur orzeczeń, każdą pozycję sprawdzisz w źródle.

Zapytaj o art. 829(1)