Co dokładnie stanowi przepis
Art. 760[2] KPC określa obowiązek informacyjny spoczywający na organie egzekucyjnym, czyli najczęściej na komorniku sądowym. Zgodnie z tym przepisem, dokonując zajęcia majątku dłużnika albo żądając udzielenia informacji, o których mowa w art. 761 § 1[1] KPC, organ egzekucyjny musi podać numer PESEL, NIP lub REGON dłużnika, którego dana czynność dotyczy. Warunkiem jest, aby numery te zostały dłużnikowi w ogóle nadane - jeżeli dłużnik nie posiada np. numeru NIP, organ nie może go wskazać. Przepis dodaje, że w razie konieczności organ podaje także inne dane niezbędne do identyfikacji tożsamości dłużnika. Celem tej regulacji jest zapewnienie, aby czynność egzekucyjna dotyczyła rzeczywiście tej osoby, przeciwko której prowadzona jest egzekucja.
Kiedy przepis ma zastosowanie
Norma z art. 760[2] KPC znajduje zastosowanie w dwóch sytuacjach wymienionych wprost w jego treści. Pierwsza to dokonywanie zajęcia majątku dłużnika, a więc czynności kierowanej do banku, pracodawcy, kontrahenta czy innego podmiotu, u którego znajdują się składniki majątku lub wierzytelności dłużnika. Druga to wystąpienie z żądaniem udzielenia informacji na podstawie art. 761 § 1[1] KPC, czyli zwrócenie się do podmiotów zobowiązanych do przekazania danych o dłużniku i jego majątku. W obu przypadkach obowiązek identyfikacji ma charakter bezwarunkowy w tym sensie, że organ nie może z niego zrezygnować, jeżeli dysponuje odpowiednim numerem identyfikacyjnym. Zakres dodatkowych danych zależy natomiast od potrzeby - przepis mówi o danych niezbędnych, a nie o dowolnych informacjach o dłużniku.
Przykład
Komornik prowadzi egzekucję przeciwko osobie o popularnym imieniu i nazwisku, na przykład przeciwko Janowi Kowalskiemu. Kierując do banku zawiadomienie o zajęciu wierzytelności z rachunku bankowego, komornik podaje numer PESEL dłużnika wskazany w tytule wykonawczym oraz we wniosku wierzyciela. Dzięki temu bank nie blokuje środków innego klienta o takich samych danych osobowych, lecz identyfikuje właściwy rachunek. Gdyby dłużnikiem był przedsiębiorca, komornik wskazałby dodatkowo numer NIP lub REGON, a w razie potrzeby także adres lub datę urodzenia, jeżeli byłoby to konieczne dla jednoznacznej identyfikacji.
Częste nieporozumienia
Pierwszym błędem jest przekonanie, że przepis pozwala organowi egzekucyjnemu na ujawnianie dowolnych danych osobowych dłużnika. Art. 760[2] KPC ogranicza się do danych identyfikacyjnych i tylko takich dodatkowych informacji, które są niezbędne do ustalenia tożsamości. Drugim nieporozumieniem jest sądzenie, że brak numeru PESEL, NIP lub REGON blokuje czynność - przepis wyraźnie odnosi się do numerów, które zostały dłużnikowi nadane. Trzecim jest mylenie tego obowiązku z ciężarem wskazania danych dłużnika przez wierzyciela we wniosku egzekucyjnym; są to odrębne kwestie, choć praktycznie powiązane. Warto też pamiętać, że przepis nie sanuje sam z siebie błędnie skierowanej egzekucji, lecz ma jej zapobiegać.
W indywidualnej sprawie, zwłaszcza gdy doszło do zajęcia majątku niewłaściwej osoby, warto skonsultować się z prawnikiem.
To wyjaśnienie ma charakter informacyjny i nie stanowi porady prawnej. W sprawach indywidualnych skonsultuj się z profesjonalnym prawnikiem.
