Co dokładnie stanowi przepis
Art. 505(38) KPC reguluje dwie kwestie techniczne, ale istotne dla przebiegu elektronicznego postępowania upominawczego (potocznie: EPU, e-sąd). Po pierwsze, przesądza, że zażalenie na postanowienie wydane w tym postępowaniu rozpoznaje sąd w składzie jednego sędziego, a nie w składzie kolegialnym. Ta sama zasada dotyczy zażaleń na postanowienia wydane w postępowaniu o nadanie klauzuli wykonalności tytułowi wykonawczemu pochodzącemu z EPU. Po drugie, przepis nakazuje odpowiednie stosowanie w postępowaniu zażaleniowym art. 505(30) § 2 oraz art. 505(31) KPC, czyli przepisów dotyczących szczególnej, elektronicznej formy czynności i doręczeń w tym postępowaniu. Dzięki temu tryb rozpoznania zażalenia pozostaje spójny z elektronicznym charakterem całego postępowania i nie wymaga powrotu do formy papierowej.
Kiedy przepis ma zastosowanie
Przepis znajduje zastosowanie zawsze wtedy, gdy w sprawie prowadzonej w elektronicznym postępowaniu upominawczym zapadło postanowienie, na które ustawa dopuszcza zażalenie, i strona to zażalenie wniosła. Obejmuje również etap następujący po wydaniu nakazu zapłaty, to jest postępowanie klauzulowe dotyczące tytułu wykonawczego wydanego w EPU. Warunkiem jest, aby zaskarżone rozstrzygnięcie rzeczywiście pochodziło z tego szczególnego trybu - jeżeli sprawa została przekazana do postępowania zwykłego, o składzie sądu decydują reguły ogólne. Art. 505(38) KPC nie rozstrzyga natomiast, które postanowienia są zaskarżalne; tę kwestię określają odrębne przepisy Kodeksu postępowania cywilnego.
Przykład
Przedsiębiorca uzyskał w e-sądzie nakaz zapłaty przeciwko kontrahentowi, a następnie złożył wniosek o nadanie klauzuli wykonalności. Sąd wydał postanowienie, którym oddalił część żądania objętego wnioskiem, a wierzyciel złożył na to postanowienie zażalenie. Zgodnie z art. 505(38) KPC zażalenie to zostanie rozpoznane przez jednego sędziego, a czynności w postępowaniu zażaleniowym będą dokonywane w formie elektronicznej, na zasadach wynikających z odpowiednio stosowanych art. 505(30) § 2 i art. 505(31) KPC. Dla strony oznacza to, że pisma i doręczenia w tym etapie zachowują elektroniczny charakter typowy dla EPU.
Częste nieporozumienia
Najczęstszym błędem jest przekonanie, że skoro zażalenie rozpoznaje jeden sędzia, to rozstrzygnięcie ma mniejszą moc lub można je łatwiej podważyć - tak nie jest, postanowienie wydane w takim składzie jest w pełni wiążące. Drugim nieporozumieniem jest traktowanie art. 505(38) KPC jako źródła prawa do zaskarżenia każdego postanowienia wydanego w EPU; przepis dotyczy wyłącznie sposobu rozpoznania zażalenia, a nie jego dopuszczalności. Mylące bywa też założenie, że w postępowaniu zażaleniowym można swobodnie wrócić do formy papierowej - odesłanie do art. 505(30) § 2 i art. 505(31) KPC nakazuje zachowanie reguł właściwych dla postępowania elektronicznego. Wreszcie strony niekiedy mylą postępowanie klauzulowe z postępowaniem rozpoznawczym, choć art. 505(38) KPC obejmuje oba te etapy w zakresie składu sądu.
W indywidualnej sprawie, zwłaszcza przy ocenie dopuszczalności i terminu zażalenia, warto skonsultować się z prawnikiem.
To wyjaśnienie ma charakter informacyjny i nie stanowi porady prawnej. W sprawach indywidualnych skonsultuj się z profesjonalnym prawnikiem.