Ustawa z dnia 17 listopada 1964 r. - Kodeks postępowania cywilnego.
Aktualizacja: 12 lipca 2026
Jeżeli pracownik dokonał wyboru jednego z przysługujących mu alternatywnie roszczeń, a zgłoszone roszczenie okaże się nieuzasadnione, sąd może z urzędu uwzględnić inne roszczenie alternatywne.
Odpowiedź z cytowanymi przepisami i sygnaturami orzeczeń, bez zakładania konta.
Częste pytania:
Wyroki i postanowienia, w których sąd powołał ten przepis.
Streszczenie
Sąd Okręgowy w Białymstoku uznał, że odwołanie członka zarządu nie przekreśla jego roszczeń ze stosunku pracy. Jednocześnie wskazał, że gdy przywrócenie do pracy jest z obiektywnego punktu widzenia niemożliwe, sąd może zasądzić odszkodowanie zamiast przywrócenia. To ważny precedens dla sporów pracowniczych z udziałem członków zarządu…
Streszczenie
Sąd Okręgowy w Gliwicach uznał, że przy wypowiedzeniu umowy na czas nieokreślony pracodawca musi nie tylko wskazać przyczynę, ale też wykazać, że jest ona rzeczywiście zasadna. Samo formalne podanie powodu nie chroni pracodawcy, jeśli przyczyna nie ma oparcia w faktach. To ważny precedens dla spraw o odszkodowanie za nieuzasadnione…
Streszczenie
Sąd Okręgowy we Włocławku uchylił wyrok i wskazał, że roszczenie o przywrócenie do pracy po wypowiedzeniu umowy nie jest tożsame z roszczeniem o przywrócenie ze stanu nieczynnego z art. 20 ust. 7 Karty Nauczyciela. To ważne rozstrzygnięcie dla spraw nauczycieli, bo podkreśla konieczność precyzyjnego określenia podstawy żądania.
Fragment uzasadnienia
… przez powódkę obowiązków pracowniczych czy przepisów prawa i w konsekwencji oddalenie roszczenia powódki o przywrócenie do pracy; 3/ art. 8 k.p. w związku z art. 45 § 1 k.p. i art. 4771 k.p.c., przez jego błędną wykładnię i uznanie, że roszczenie pracownika o przywrócenie do pracy może być ocenione jako sprzeczne z zasadami współżycia społecznego lub społeczno-gospodarczym naruszeniem prawa, jeżeli z przyczyn obiektywnych…
Wyświetlone orzeczenia: 4
PrawMi zestawi linię orzeczniczą do art. 477(1): co sądy przyjmują zgodnie, a w czym się różnią.
Podsumuj orzecznictwoArt. 477¹ Kodeksu postępowania cywilnego dotyczy procedury rozpatrywania roszczeń pracowniczych, które mogą być formułowane w sposób alternatywny. Przepis stanowi, że jeżeli pracownik wybierze jedno z kilku przysługujących mu roszczeń alternatywnych i zgłosi je do sądu, a sąd uzna to roszczenie za nieuzasadnione, to mimo to, sąd ma prawo z urzędu rozważyć i uwzględnić inne roszczenie alternatywne przysługujące temu pracownikowi. Oznacza to, że nawet gdy pracownik wybierze niewłaściwe lub nieskuteczne roszczenie, sąd nie musi całkowicie oddalać jego powództwa, lecz ma możliwość znalezienia innego dopuszczalnego podstawy roszczenia, które spełnia wymagania prawne. Tym samym przepis chroni interesy pracownika, minimalizując ryzyko przegranej z powodu wyboru niewłaściwej formy żądania. Przepis ten pełni funkcję uzupełniającą i łagodzącą, umożliwiającą bardziej sprawiedliwe rozstrzygnięcie sprawy.
Przepis znajduje zastosowanie w sytuacji procesowej, gdy kwestia dotyczy roszczeń pracowniczych formułowanych alternatywnie, czyli w sytuacji, gdy pracownik może wybrać spośród kilku różnych rodzajów swoich roszczeń, które wzajemnie się wykluczają. Jeśli podnoszone i wskazane w pozwie roszczenie okaże się nie mieć podstawy prawnej lub faktycznej, sąd może z własnej inicjatywy zbadać, czy inne roszczenie alternatywne, które dotychczas nie zostało wskazane lub wybrane przez pracownika, jest zasadne i uwzględnić je w wyroku. Przepis nie odnosi się do roszczeń niealternatywnych, ani do sytuacji, gdy pracownik nie wskazał alternatywnych roszczeń.
Przykładowo, pracownik w pozwie mogąc żądać albo odszkodowania za nieprawidłowe rozwiązanie umowy o pracę, albo przywrócenia do pracy, zdecyduje się na żądanie odszkodowania. Gdy sąd stwierdzi, że okoliczności sprawy nie uzasadniają przyznania odszkodowania, może z urzędu rozważyć i uwzględnić roszczenie o przywrócenie do pracy, jeśli jest ono zasadne. W ten sposób, mimo że pracownik w swoim pozwie wybrał roszczenie alternatywne, nie traci prawa do korzystniejszego dla siebie rozwiązania, a postępowanie sądowe może zakończyć się korzystniejszym wyrokiem niż ten, którego pierwotnie oczekiwał.
Często pojawiają się nieporozumienia dotyczące zakresu stosowania art. 477¹ KPC. Przede wszystkim błędnie uważa się, że sąd może samodzielnie i dowolnie formułować roszczenia pracownicze lub je rozszerzać ponad te, które zgłosił pracownik. Przepis ogranicza się jednak do roszczeń alternatywnych, które już przysługują pracownikowi. Ponadto, nie zawsze sąd ma obowiązek uwzględnić inne roszczenie – jest to uprawnienie, a nie nakaz. Czasem też dochodzi do pomyłek w rozpoznawaniu, czy dane roszczenia faktycznie mają charakter alternatywny. Wreszcie, zdarza się, że strony nie precyzują swoich roszczeń, co utrudnia zastosowanie przepisu. Zatem prawidłowe rozpoznanie roszczeń oraz zakresu alternatywności jest kluczowe dla poprawnego stosowania art. 477¹ KPC.
W przypadku indywidualnej sytuacji prawnej dotyczącej roszczeń pracowniczych warto skonsultować się z prawnikiem, który pomoże właściwie określić i sformułować roszczenia oraz ocenić możliwości ich uwzględnienia przez sąd.
To wyjaśnienie ma charakter informacyjny i nie stanowi porady prawnej. W sprawach indywidualnych skonsultuj się z profesjonalnym prawnikiem.
Roszczenie alternatywne to sytuacja, gdy pracownik może zgłosić jedno z kilku przysługujących mu roszczeń, które się wzajemnie wykluczają.
Nie, zgodnie z art. 477¹ KPC sąd może, ale nie musi z urzędu uwzględnić inne roszczenie alternatywne.
Sąd może uwzględnić tylko inne roszczenie alternatywne przysługujące pracownikowi, ale nie może dowolnie rozszerzać roszczeń.
Przepis pozwala na ochronę interesów pracownika, gdy wybrana przez niego forma roszczenia jest nieuzasadniona – sąd może wówczas uwzględnić inne roszczenie alternatywne.
Nie, przepis odnosi się wyłącznie do roszczeń przysługujących pracownikowi i ich alternatywnego charakteru.
Powiadomimy Cię, gdy pojawią się nowe orzeczenia lub nowelizacje.
Odpowiedź z powołaniem przepisów i sygnatur orzeczeń, każdą pozycję sprawdzisz w źródle.
Zapytaj o art. 477(1)