Ustawa z dnia 17 listopada 1964 r. - Kodeks postępowania cywilnego.
Aktualizacja: 13 lipca 2026
Małoletni, którzy nie ukończyli lat trzynastu, a zstępni stron, którzy nie ukończyli lat siedemnastu, nie mogą być przesłuchiwani w charakterze świadków.
Odpowiedź z cytowanymi przepisami i sygnaturami orzeczeń, bez zakładania konta.
Częste pytania:
Wyroki i postanowienia, w których sąd powołał ten przepis.
Streszczenie
Sąd Okręgowy w Gdańsku stwierdził, że prawidłowości ceny wpisanej do aktu notarialnego nie można oceniać bez odniesienia do podstaw jej wyliczenia. Jeżeli te podstawy wynikały z umowy przedwstępnej zawierającej klauzulę waloryzacyjną, to zawarcie umowy ostatecznej nie usuwało wad tej klauzuli. To ważny precedens dla sporów o ceny…
Fragment uzasadnienia
… w sferze organizacyjnej. W przypadku osób prawnych, do których należy pozwany Szpital w przypadku błędu medycznego zastosowanie znajdują ponadto przepisy art. 429 i art. 430 k.c. w związku z art. 415 k.c. regulujące odpowiedzialność za szkody wyrządzone przez pracowników i podwładnych ( art. 430 k.c. ) oraz inne osoby, którym osoba prawna powierzyła wykonanie czynności, z którą wiąże się szkoda ( art. 429 k.c. ). Zgodnie z…
Wyświetlone orzeczenia: 4
PrawMi zestawi linię orzeczniczą do art. 430: co sądy przyjmują zgodnie, a w czym się różnią.
Podsumuj orzecznictwoPrzepis art. 430 Kodeksu postępowania cywilnego wprowadza wyraźne ograniczenia dotyczące możliwości przesłuchiwania małoletnich świadków w postępowaniu cywilnym. Zgodnie z tym artykułem, osoby, które nie ukończyły trzynastego roku życia, oraz zstępni stron (czyli ich potomkowie), którzy nie ukończyli siedemnastego roku życia, nie mogą występować jako świadkowie przed sądem. Oznacza to, że sąd nie ma możliwości formalnego przeprowadzenia ich zeznań. Celem tego przepisu jest ochrona dzieci i młodzieży przed stresem i trudnościami wynikającymi z udziału w procesie sądowym, które mogą być dla nich nadmiernie obciążające psychicznie i emocjonalnie.
Przepis znajduje zastosowanie wyłącznie w postępowaniu cywilnym i dotyczy konkretnych grup wiekowych świadków. Ograniczenie to nie obejmuje wszystkich świadków małoletnich, lecz wyłącznie te małoletnie osoby, które nie osiągnęły określonego wieku (13 lat, a w przypadku zstępnych stron 17 lat). W przypadku osób starszych, które osiągną ten próg wiekowy, przesłuchanie jest dopuszczalne zgodnie z innymi przepisami dotyczącymi świadków. Ponadto, przepis zwraca uwagę na związek zstępnych (potomków) ze stronami postępowania, co oznacza, że ograniczenie dotyczy osób powiązanych w linii prostej z uczestnikami sprawy.
W praktyce może to się odnosić do spraw rodzinnych, spadkowych czy opiekuńczych, gdzie świadkami mogliby być dzieci lub nastolatkowie będący zstępnymi stron. Przykładowo, w sprawie o ustalenie kontaktów z dzieckiem, które jest zstępnym jednego z rodziców, jeżeli dziecko nie ukończyło siedemnastu lat, nie można przesłuchać go jako świadka. Oznacza to, że sąd musi poszukiwać innych dowodów lub świadków, którzy mogą dostarczyć informacji bez naruszania prawnej ochrony małoletnich. Takie podejście ma na celu zapewnienie ochrony ich dobra oraz unikanie sytuacji, w których dzieci byłyby zobowiązane do składania zeznań mogących wpływać na ich relacje rodzinne.
Częstym nieporozumieniem jest mylenie wieku określonego w przepisie z wiekiem uprawniającym do innego rodzaju czynności procesowych. Zdaniem niektórych, wszyscy małoletni są wykluczeni z roli świadków, co jest błędem, gdyż przepisy wyraźnie wskazują konkretne granice wiekowe. Ponadto mogą się pojawić wątpliwości, czy ograniczenia te dotyczą również osób przebywających na utrzymaniu stron bez pokrewieństwa lub osób spokrewnionych w dalszej linii, na co przepis nie zezwala. Inna częsta pomyłka polega na próbie trwania złożenia zeznań ze strony osób, które przekroczyły wiek 13 lub 17 lat, mimo upływu czasu od zasądzonego terminu czynności, co jest niedopuszczalne. Warto zwrócić uwagę, że w razie wątpliwości co do stosowania art. 430 KPC, szczególnie w skomplikowanych sytuacjach rodzinnych, pomoc prawnika może być konieczna, aby zapewnić prawidłowe stosowanie normy i ochronę interesów wszystkich stron postępowania.
To wyjaśnienie ma charakter informacyjny i nie stanowi porady prawnej. W sprawach indywidualnych skonsultuj się z profesjonalnym prawnikiem.
Małoletni poniżej 13 lat oraz zstępni stron, którzy nie ukończyli 17 lat, nie mogą być przesłuchiwani jako świadkowie.
Nie, ograniczenie dotyczy małoletnich poniżej 17 lat tylko wtedy, gdy są zstępnymi stron postępowania.
Nie, art. 430 KPC dotyczy postępowania cywilnego, w sprawach karnych obowiązują inne przepisy.
Przepis art. 430 KPC nie przewiduje wyjątków dla osób poniżej wymienionych granic wiekowych.
W takiej sytuacji sąd musi poszukać innych dowodów, a w razie wątpliwości warto skonsultować się z prawnikiem.
Powiadomimy Cię, gdy pojawią się nowe orzeczenia lub nowelizacje.
Odpowiedź z powołaniem przepisów i sygnatur orzeczeń, każdą pozycję sprawdzisz w źródle.
Zapytaj o art. 430