Art. 307.

Co dokładnie stanowi przepis

Art. 307 KPC reguluje sposób przeprowadzenia dowodu z grupowego badania krwi w postępowaniu cywilnym. Zgodnie z § 1 sąd, chcąc taki dowód przeprowadzić, zwraca się do biegłego o pobranie krwi, jej zbadanie oraz złożenie sprawozdania z wynikami badania wraz z końcową opinią. Przepis rozdziela zatem dwie warstwy czynności: techniczne badanie materiału oraz opinię, czyli wnioski specjalisty przedstawiane sądowi. Paragraf 2 określa obowiązkową treść sprawozdania: musi ono zawierać stwierdzenie, czy należycie sprawdzono tożsamość osób, od których pobrano krew, oraz wskazanie sposobu przeprowadzenia badania. Sprawozdanie podpisuje osoba, która badanie wykonała, a jeżeli krew pobrała inna osoba, sam fakt pobrania powinien być potwierdzony jej podpisem. Paragraf 3 pozwala zlecić samo pobranie krwi i przesłanie jej do instytutu, o którym mowa w art. 290 KPC, biegłemu z miejsca zamieszkania stron albo z siedziby sądu.

Kiedy przepis ma zastosowanie

Norma ta wchodzi w grę wtedy, gdy sąd cywilny uzna, że rozstrzygnięcie sprawy wymaga wiadomości specjalnych opartych na badaniu krwi. Historycznie i praktycznie chodzi przede wszystkim o sprawy ze stosunków rodzinnych, w których badane jest pochodzenie dziecka, ale przepis jest sformułowany ogólnie i dotyczy każdego postępowania, w którym taki dowód zostanie dopuszczony. Warunkiem zastosowania art. 307 KPC jest wcześniejsze postanowienie sądu o dopuszczeniu dowodu i wyznaczeniu biegłego. Przepis ma charakter porządkowy i techniczny: nie decyduje o tym, czy dowód przeprowadzić, lecz jak ma wyglądać dokumentacja czynności. Jego celem jest zapewnienie, że wynik badania da się przypisać konkretnym, zidentyfikowanym osobom.

Przykład

W sprawie dotyczącej pochodzenia dziecka sąd dopuszcza dowód z grupowego badania krwi i zwraca się do biegłego o pobranie krwi od matki, dziecka i mężczyzny wskazanego jako ojciec. Ponieważ strony mieszkają w innej miejscowości niż siedziba sądu, sąd korzysta z § 3 i zleca pobranie krwi oraz przesłanie próbek do instytutu biegłemu z miejsca zamieszkania stron. W sporządzonym sprawozdaniu znajduje się zapis, że tożsamość każdej z osób sprawdzono na podstawie dokumentu tożsamości, oraz opis zastosowanej metody badania. Sprawozdanie podpisuje osoba przeprowadzająca badanie, a podpis osoby pobierającej krew potwierdza samo pobranie, dzięki czemu sąd może ocenić rzetelność całej procedury.

Częste nieporozumienia

Częstym błędem jest utożsamianie sprawozdania z opinią biegłego - art. 307 KPC wymaga obu elementów, a samo zestawienie wyników laboratoryjnych bez wniosków nie jest pełnym materiałem dowodowym. Bywa też mylnie przyjmowane, że brak wzmianki o sprawdzeniu tożsamości jest uchybieniem czysto formalnym; tymczasem to właśnie ten element pozwala powiązać wynik z konkretną osobą. Nieporozumieniem jest również przekonanie, że badanie zawsze musi wykonać biegły z siedziby sądu, podczas gdy § 3 wprost dopuszcza rozdzielenie czynności. Warto pamiętać, że przepis nie reguluje skutków odmowy poddania się badaniu - to zagadnienie oceniane jest na tle innych regulacji. W sprawie indywidualnej warto skonsultować się z prawnikiem.