PrawMi

Ustawa z dnia 17 listopada 1964 r. - Kodeks postępowania cywilnego.

Art. 180.

Aktualizacja: 12 lipca 2026

  • Treść przepisu
  • Wyjaśnienie
  • 10 orzeczeń

§ 1.Sąd postanowi podjąć postępowanie z urzędu, gdy ustanie przyczyna zawieszenia, w szczególności:

1)w razie śmierci strony – z chwilą zgłoszenia się lub wskazania następców prawnych zmarłego albo z chwilą ustanowienia we właściwej drodze kuratora spadku;

2)w razie utraty zdolności sądowej – z chwilą ustalenia ogólnego następcy prawnego;

3)w razie braku przedstawiciela ustawowego – z chwilą jego ustanowienia; 31) w razie braku w składzie organów jednostki organizacyjnej będącej stroną – z chwilą wyboru albo powołania tego organu, a w przypadku gdy dla strony ustanowiono kuratora umocowanego do podejmowania czynności za stronę – z chwilą jego ustanowienia;

4)gdy rozstrzygnięcie sprawy zależy od wyniku innego postępowania – z chwilą uprawomocnienia się orzeczenia kończącego to postępowanie; sąd może jednak i przedtem, stosownie do okoliczności, podjąć dalsze postępowanie;

5)w przypadku:

a)ustanowienia zarządcy przymusowego w postępowaniu w przedmiocie ogłoszenia upadłości – z chwilą ustalenia osoby pełniącej funkcję zarządcy przymusowego,

b)ogłoszenia upadłości strony lub wszczęcia wtórnego postępowania upadłościowego, z wyjątkiem określonym w art. 145 ust. 1 ustawy z dnia 28 lutego 2003 r. – Prawo upadłościowe (Dz. U. z 2025 r. poz. 614, 1085, 1170 i 1172 oraz z 2026 r. poz. 331 i 340) – z chwilą ustalenia osoby pełniącej funkcję syndyka,

c)ustanowienia zarządcy tymczasowego w postępowaniu o otwarcie postępowania sanacyjnego – z chwilą ustalenia osoby pełniącej funkcję zarządcy tymczasowego,

d)ustanowienia zarządcy w postępowaniu restrukturyzacyjnym – z chwilą ustalenia osoby pełniącej funkcję zarządcy;

6)jeżeli zarządca sukcesyjny, z którego udziałem toczyło się postępowanie, przestał pełnić tę funkcję – z dniem zgłoszenia się lub wskazania kolejnego zarządcy sukcesyjnego;

7)w przypadku wygaśnięcia zarządu sukcesyjnego – z dniem zgłoszenia się lub wskazania następców prawnych zmarłego.

§ 2.Jeżeli w ciągu roku od dnia postanowienia o zawieszeniu postępowania nie zgłoszą się lub nie zostaną wskazani następcy prawni zmarłego, a postępowanie nie zostanie podjęte z udziałem zarządcy sukcesyjnego, sąd może z urzędu zwrócić się do sądu spadku o ustanowienie kuratora spadku, chyba że kurator taki już wcześniej został ustanowiony.

Ten przepis w Twojej sprawie

Odpowiedź z cytowanymi przepisami i sygnaturami orzeczeń, bez zakładania konta.

Częste pytania:

Orzecznictwo do tego przepisu

Wyroki i postanowienia, w których sąd powołał ten przepis.

IX GNc 369/12Sąd Okręgowy w Krakowie

Upadłość likwidacyjna a podjęcie zawieszonego procesu

Fragment uzasadnienia

… art. 145.1 Pr.up.napr. postępowanie to może zostać podjęte przeciwko syndykowi tylko w razie odmowy umieszczenia wierzytelności na liście wierzytelności. Ponadto na podstawie art. 180 § 1 K.p.c. postępowanie podlega podjęciu z urzędu, gdy ustanie przyczyna zawieszenia, tj. w razie uchylenia postanowienia o ogłoszeniu upadłości (ew. jego zmianie na upadłość układową), umorzenia postępowania upadłościowego lub stwierdzenia…
  • postępowanie cywilne
  • zawieszenie postępowania cywilnego
Czytaj orzeczenie
IX GC 4725/13Sąd Rejonowy dla m. st. Warszawy w Warszawie

Nielegalny pobór gazu a odpowiedzialność odbiorcy – SR Warszawa

Fragment uzasadnienia

… 424). Wobec powyższego, Sąd postanowił w dniu 13. listopada 2013 roku na podstawie art. 174 § 1 pkt 1 k.p.c. zawiesić postępowanie w sprawie, a następnie na podstawie art. 180 § 1 pkt 1 k.p.c. podjąć postępowanie z udziałem (...) sp. z o.o. w W. po stronie powodowej (dalej zwana także: (...) Spółka (...) ). Sąd ustalił, co następuje: Strony – powoda i pozwanych - łączyła umowa o dostarczanie gazu ziemnego. Umowa została…
  • energetyczne prawo
Czytaj orzeczenie
V Pa 205/12Sąd Okręgowy w Piotrkowie Trybunalskim

Likwidacja szkoły jako przyczyna wypowiedzenia nauczyciela

Fragment uzasadnienia

… następczym brakiem zdolności sądowej. W takiej sytuacji Sąd Rejonowy powinien był ustalić, czy istnieje następca prawny strony i dalej prowadzić postępowanie wobec niego ( art. 180 § 1 pkt 2 k.p.c. ), nie zaś wzywać tego następcę do udziału w sprawie i prowadzić postępowanie wobec dwóch podmiotów: nieistniejącego oraz jego następcy. Wydanie wyroku wobec strony, która nie ma zdolności sądowej jest bowiem niedopuszczalne i…
  • sprawa z zakresu prawa pracy
Czytaj orzeczenie
I CSK 345/12Wydział I

Rekompensata za przejęte nieruchomości leśne – wyrok SN

Streszczenie

Sąd Najwyższy oddalił skargę kasacyjną powoda domagającego się zapłaty za utratę nieruchomości leśnych przejętych przez Skarb Państwa. Uznał, że z art. 7 ustawy o zachowaniu narodowego charakteru strategicznych zasobów naturalnych kraju nie wynika samodzielne roszczenie o rekompensatę, a także nie ma podstaw do odszkodowania za…
Czytaj orzeczenie

Wyświetlone orzeczenia: 4

PrawMi zestawi linię orzeczniczą do art. 180: co sądy przyjmują zgodnie, a w czym się różnią.

Podsumuj orzecznictwo

Wyjaśnienie przepisu

Przepis art. 180 Kodeksu postępowania cywilnego (KPC) opisuje sytuacje, w których sąd ma obowiązek podjąć toczące się wcześniej postępowanie, jeśli ustanie przyczyna jego zawieszenia. Zawieszenie postępowania ma miejsce, gdy zaistnieją okoliczności uniemożliwiające prowadzenie sprawy, a przepis wskazuje w szczególności konkretne zdarzenia powodujące podjęcie postępowania z urzędu. Do takich sytuacji należą: zgłoszenie lub wskazanie następców prawnych zmarłej strony lub ustanowienie kuratora spadku, ustalenie ogólnego następcy prawnego w przypadku utraty zdolności sądowej strony, ustanowienie przedstawiciela ustawowego, wybór lub powołanie organu w jednostce organizacyjnej będącej stroną lub ustanowienie kuratora do podejmowania czynności w imieniu strony. W przypadku, gdy rozstrzygnięcie sprawy zależy od innego postępowania, podjęcie postępowania następuje z chwilą uprawomocnienia się kończącego to postępowanie orzeczenia, choć sąd może zdecydować o wcześniejszym wznowieniu, stosownie do okoliczności. Ponadto, przepis wymienia specjalne sytuacje związane z postępowaniami upadłościowymi i restrukturyzacyjnymi, określając moment powrotu do czynności procesowych w związku z ustanowieniem zarządców lub syndyków. Jeżeli natomiast zarządca sukcesyjny przestaje pełnić swoją funkcję, podjęcie postępowania następuje z chwilą zgłoszenia nowego zarządcy lub wskazania następców prawnych zmarłego. W ustępie 2 jest mowa o tym, że gdy w ciągu roku od zawieszenia nie zgłoszą się następców prawnych lub nie zostanie podjęte postępowanie z udziałem zarządcy sukcesyjnego, sąd może z urzędu zwrócić się do sądu spadku o ustanowienie kuratora, chyba że kurator już istnieje. Przepis ten ma na celu zapewnienie ciągłości postępowania i zapobieżenie długotrwałemu bezczynności, skutkującemu opóźnieniom w rozpoznaniu sprawy. Art. 180 KPC stosuje się zawsze wtedy, gdy toczy się postępowanie zawieszone z przyczyn osobistych stron lub proceduralnych i wymaga powrotu do dalszych kroków procesowych po usunięciu przeszkód. Przykładowo, jeżeli w toku sprawy dochodzi do śmierci strony, sąd wstrzymuje postępowanie, a następnie wznawia je po zgłoszeniu następców prawnych lub ustanowieniu kuratora spadku, co zapobiega przedłużaniu procesów. Często popełnianym błędem jest niewłaściwe rozpoznanie momentu ustania przyczyny zawieszenia i zbyt długie zwlekanie z podjęciem postępowania przez sąd. Innym problemem jest brak dokładnej identyfikacji następcy prawnego lub niezgłoszenie kuratora spadku, co powoduje dalsze komplikacje proceduralne. Zastosowanie art. 180 wymaga precyzyjnego ustalenia momentu ustania przyczyny zawieszenia, dlatego w indywidualnych sprawach warto skonsultować się z prawnikiem, by zapewnić poprawność procesową i terminowe wznowienie postępowania.

To wyjaśnienie ma charakter informacyjny i nie stanowi porady prawnej. W sprawach indywidualnych skonsultuj się z profesjonalnym prawnikiem.

Najczęściej zadawane pytania

Kiedy sąd wznowi postępowanie zawieszone z powodu śmierci strony?

Sąd wznowi postępowanie, gdy zgłoszeni zostaną następcy prawni zmarłego lub ustanowiony zostanie kurator spadku.

Co jeśli nie zostanie ustanowiony przedstawiciel ustawowy strony?

Postępowanie jest zawieszone do chwili ustanowienia przedstawiciela ustawowego, który może dalej reprezentować stronę.

Czy sąd może wznowić postępowanie przed uprawomocnieniem orzeczenia w innym postępowaniu?

Tak, sąd może podjąć dalsze czynności stosownie do okoliczności, nawet przed uprawomocnieniem orzeczenia kończącego inne postępowanie.

Co się dzieje, jeśli w ciągu roku nie zgłoszą się następcy prawni zmarłego?

Sąd może zwrócić się do sądu spadku o ustanowienie kuratora spadku, jeśli kurator nie został wcześniej ustanowiony.

Jakie osoby mogą spowodować wznowienie postępowania w sprawach restrukturyzacyjnych?

Wznowienie następuje z chwilą ustalenia osoby pełniącej funkcję zarządcy tymczasowego lub zarządcy w postępowaniu restrukturyzacyjnym.

Obserwuj zmiany tego artykułu

Powiadomimy Cię, gdy pojawią się nowe orzeczenia lub nowelizacje.

Potrzebujesz analizy tego przepisu w konkretnej sprawie?

Odpowiedź z powołaniem przepisów i sygnatur orzeczeń, każdą pozycję sprawdzisz w źródle.

Zapytaj o art. 180
← Wróć do pełnej ustawy