Ustawa z dnia 6 czerwca 1997 r. - Kodeks karny.

Art. 133.

Aktualizacja: 17 sierpnia 2026

  • Treść przepisu
  • Wyjaśnienie
  • 10 orzeczeń

Kto publicznie znieważa Naród lub Rzeczpospolitą Polską, podlega karze pozbawienia wolności do lat 3.

Ten przepis w Twojej sprawie

Odpowiedź z cytowanymi przepisami i sygnaturami orzeczeń, bez zakładania konta.

Częste pytania:

Orzecznictwo do tego przepisu

Wyroki i postanowienia, w których sąd powołał ten przepis.

II AKa 268/12Sąd Apelacyjny w Katowicach

Oszustwo i fałszerstwo dokumentów – wyrok SA w Katowicach

Streszczenie

Sąd Apelacyjny w Katowicach podkreślił, że prawo karne gospodarcze ma charakter subsydiarny i nie powinno służyć do ingerowania w zwykłe spory kontraktowe między przedsiębiorcami. Jednocześnie wskazał, że poświadczenie nieprawdy z art. 271 k.k. dotyczy co do zasady okoliczności odnoszących się do osób trzecich, a nie bezpośrednio do…
  • fałszerstwo (przepisy ogólne)
  • oszustwo
Czytaj orzeczenie
II K 1352/22Sąd Rejonowy w Nowym Sączu

II K 1352/22

Fragment uzasadnienia

… 191a § 1, art. 200 § 3, art. 202 § 3, 4b, art. 241 § 1 i 2, art. 255a, 256 § 2, art. 305 § 2, art. 311 , znamię „publicznie” zaś – w wielu przepisach Kodeksu karnego (np. art. 133, 196, 202, 213, 216, 226, 255, 256, 257 ). (...) należy rozumieć jako czynienie wiadomości ogólnie dostępnymi, umożliwienie zapoznania się z nimi większej i nieoznaczonej z góry liczbie osób. Zachowanie jest publiczne wówczas, gdy ze względu na…
II AKa 7/21Sąd powszechny

II AKa 7/21

Fragment uzasadnienia

… względem nich. Kara łączna 2 lat pozbawienia wolności ( ultima ratio ) nie jest w tych warunkach zbyt łagodna, gdyż jej minimalną granicę stanowią odpowiednio wartości: art. 133 k.k. - 1 miesiąc pozbawienia wolności, art. 135 § 2 k.k. - 1 miesiąc pozbawienia wolności, art. 212 § 2 k.k. - kara grzywny, art. 216 § 2 k.k. - kara grzywny. Kara bezwzględna 2 lat pozbawienia wolności uwzględnia zatem, w maksymalnym stopniu…

Wyświetlone orzeczenia: 4

PrawMi zestawi linię orzeczniczą do art. 133: co sądy przyjmują zgodnie, a w czym się różnią.

Podsumuj orzecznictwo

Wyjaśnienie przepisu

Art. 133 Kodeksu karnego stanowi, że osoba, która publicznie znieważa Naród lub Rzeczpospolitą Polską, może podlegać karze pozbawienia wolności do lat 3. Oznacza to, że przepis penalizuje wypowiedzi lub zachowania, które w sposób umyślny i otwarty godzą w dobre imię całego Narodu lub państwa polskiego. Wykroczenie to ma charakter przestępstwa przeciwko społeczeństwu i więzi państwowej. Przepis wskazuje na aspekt publiczny, co oznacza, że znieważenie musi być skierowane do szerszego grona odbiorców, a nie prywatne. Kodeks wymaga, by czyn miał charakter obraźliwy i poniżający wobec Narodu lub Rzeczypospolitej Polskiej jako symbolu państwowości i tożsamości narodowej.

Przepis ma zastosowanie w sytuacjach, gdy np. ktoś publicznie wypowiada obelgi, używa wulgarnych określeń lub znieważa symbole państwowe w sposób poniżający. Ważne jest, że musi to nastąpić publicznie, co znaczy, że czyn jest dostępny dla innych osób poza sprawcą i ewentualnym adresatem znieważenia. Wykroczenie dotyczy naruszenia dobra ogólnospołecznego - godności Narodu lub państwa - a nie tylko dobrego imienia jednostki. Przepis wymierza karę pozbawienia wolności, co podkreśla powagę przestępstwa i jego wpływ na ład społeczny i państwowy.

Przykładowo, jeśli osoba podczas publicznego wystąpienia, w mediach, internecie lub w miejscu publicznym wyrazi obelżywe uwagi pod adresem Narodu Polskiego lub polskiego państwa, może zostać pociągnięta do odpowiedzialności karnej na podstawie art. 133 KK. Taka wypowiedź, jeżeli będzie nosić znamiona znieważenia i będzie miała charakter publiczny, będzie spełniać znamiona przestępstwa opisanego w tym artykule. Sprawca może być wówczas skazany na karę do 3 lat pozbawienia wolności, co oznacza, że jest to zagrożenie karą o znacznej surowości.

Często pojawiają się błędy interpretacyjne, polegające na myleniu tego przepisu z wolnością słowa lub krytyką polityczną. Przepis nie zakazuje krytyki państwa czy władz, ale penalizuje publiczne znieważenie rozumiane jako obraźliwe, poniżające i nacechowane lekceważeniem. Innym nieporozumieniem jest stosowanie tego artykułu do prywatnych wypowiedzi, które nie mają charakteru publicznego. Ponadto, część osób błędnie interpretuje, że wystarczy krytyka dla nałożenia odpowiedzialności, podczas gdy muszą wystąpić konkretne znamiona znieważenia. W praktyce stosowanie artykułu 133 KK wymaga obiektywnej oceny kontekstu i treści wypowiedzi. W indywidualnej sprawie, ze względu na specyfikę danego zdarzenia, zaleca się konsultację z prawnikiem, aby właściwie ocenić zakres odpowiedzialności karnej na podstawie tego przepisu.

To wyjaśnienie ma charakter informacyjny i nie stanowi porady prawnej. W sprawach indywidualnych skonsultuj się z profesjonalnym prawnikiem.

Najczęściej zadawane pytania

Co oznacza publiczne znieważenie w art. 133 KK?

Oznacza to, że znieważenie musi być dokonane w sposób dostępny dla innych osób, nie w prywatnej rozmowie.

Jaką karę przewiduje art. 133 KK za znieważenie Narodu?

Przepis przewiduje karę pozbawienia wolności do lat 3 za publiczne znieważenie Narodu lub Rzeczypospolitej Polskiej.

Czy krytyka państwa zawsze jest karalna według art. 133 KK?

Nie, przepis penalizuje jedynie znieważenie, a nie krytykę, która może być wyrażana w ramach wolności słowa.

Czy art. 133 KK odnosi się do prywatnych wypowiedzi?

Nie, dotyczy tylko wypowiedzi publicznych skierowanych do szerszego grona odbiorców.

Czy w każdej sprawie z art. 133 KK trzeba konsultować się z prawnikiem?

Tak, ponieważ ocena czy doszło do znieważenia wymaga indywidualnej analizy stanu faktycznego oraz kontekstu.

Obserwuj zmiany tego artykułu

Powiadomimy Cię, gdy pojawią się nowe orzeczenia lub nowelizacje.

Potrzebujesz analizy tego przepisu w konkretnej sprawie?

Odpowiedź z powołaniem przepisów i sygnatur orzeczeń, każdą pozycję sprawdzisz w źródle.

Zapytaj o art. 133