Art. 616.

Art. 616 Kodeksu cywilnego w sposób jednoznaczny wskazuje na konieczność zawarcia umowy kontraktacyjnej w formie pisemnej. Przepis ten wymaga, żeby strony, które decydują się na zawarcie umowy kontraktacyjnej, sporządziły dokument w formie pisemnej, co umożliwia jednoznaczne określenie warunków porozumienia oraz zabezpiecza interesy obu stron. Konieczność zachowania tej formy wynika z potrzeby zachowania dowodu istnienia i treści umowy kontraktacyjnej, co ma szczególne znaczenie w przypadku ewentualnych sporów lub roszczeń. Zapis pisemny pozwala na precyzyjne ustalenie zobowiązań, które strony przyjmują na siebie przez zawarcie takiej umowy.

Przepis ma zastosowanie w sytuacjach, gdy strony umawiają się na zawarcie określonej umowy w przyszłości, tak zwanej umowy przedwstępnej lub kontraktacyjnej. Ze względu na wagę przyszłego zobowiązania oraz skutki prawne, które mogą wyniknąć z niewywiązania się z tej umowy, ustawodawca wymaga zachowania formy pisemnej. W praktyce oznacza to, że umowa kontraktacyjna, pomimo iż nie jest umową ostateczną, musi być spisana i podpisana przez obie strony, aby miała moc dowodową i prawnie wiążącą formę.

Przykładowo, przy sprzedaży nieruchomości strony mogą zawrzeć umowę kontraktacyjną, w której zobowiązują się do zawarcia właściwej umowy sprzedaży w określonym terminie. Zawarcie tej umowy kontraktacyjnej na piśmie jest istotne, ponieważ pozwala sprecyzować warunki przyszłej transakcji i zabezpiecza kupującego oraz sprzedającego przed zmianą zdania lub problemami dowodowymi. Dokument pisemny stanowi potwierdzenie, że strony podjęły zobowiązanie i określa istotne elementy przyszłej umowy, takie jak cena, przedmiot transakcji czy termin zawarcia umowy właściwej.

Często popełnianym błędem jest zawieranie umowy kontraktacyjnej ustnie lub w formie nieformalnej korespondencji e-mailowej bez jej potwierdzenia na piśmie, co w praktyce może pozbawić stron możliwości skutecznego dochodzenia praw wynikających z tego zobowiązania. Brak pisemnej formy skutkuje dla umowy kontraktacyjnej brakiem wymaganej formy i tym samym może powodować jej nieważność lub brak mocy dowodowej. Kolejnym nieporozumieniem jest mylenie samej umowy kontraktacyjnej z umową ostateczną bez zachowania wymaganej formy pisemnej, które skutkuje problemami przy egzekwowaniu roszczeń. Warto pamiętać, że forma pisemna umowy kontraktacyjnej jest jednym z warunków jej ważności, dlatego pominięcie tego wymogu może unieważnić cały proces zawierania umowy.

W każdej indywidualnej sytuacji związanej z zawieraniem umowy kontraktacyjnej dobrze jest skonsultować się z prawnikiem, który precyzyjnie oceni, czy wymóg formy pisemnej został spełniony i pomoże właściwie zabezpieczyć interesy stron.