Art. 568¹ Kodeksu cywilnego dotyczy odpowiedzialności sprzedawcy z tytułu rękojmi za wady fizyczne rzeczy, gdy jej termin przydatności do użycia ustalony przez sprzedawcę lub producenta przekracza dwa lata od daty wydania kupującemu. Oznacza to, że jeśli sprzedawca lub producent określił trwałość produktu na okres dłuższy niż dwa lata, sprzedawca odpowiada za ujawnione wady przed upływem tego terminu. Przepis dodatkowo odsyła do stosowania art. 568 § 6, który precyzuje termin rozpoczęcia biegu rękojmi i jej przedawnienia, co wpływa na prawa kupującego i obowiązki sprzedawcy. Zatem art. 568¹ rozszerza okres ochronny kupującego, jeśli rzecz ma długi przewidywany okres trwałości.
Zastosowanie przepisu zachodzi w sytuacji sprzedaży towarów, których przydatność do użycia została jasno określona przez sprzedawcę lub producenta i jest dłuższa niż dwie lata od chwili przekazania rzeczy kupującemu. Wady fizyczne, które pojawią się przed upływem tego okresu, będą podstawą do roszczeń z tytułu rękojmi, co oznacza, że kupujący może domagać się usunięcia wady, wymiany rzeczy na wolną od wad, obniżenia ceny lub odstąpienia od umowy, jeżeli wada jest istotna. To zabezpiecza konsumenta lub nabywcę towaru przed szybkim wygaśnięciem ochrony, gdy kontrahent gwarantuje dłuższą trwałość produktu.
Przykładem może być zakup lodówki z wyraźnie określonym przez producenta terminem przydatności do użycia wynoszącym pięć lat. Jeżeli w ciągu tych pięciu lat pojawi się wada mechaniczna lub techniczna, sprzedawca odpowiada wobec kupującego w oparciu o rękojmię, nawet jeśli zwykły dwuletni termin gwarancji już minął, pod warunkiem że wada ujawni się przed końcem deklarowanego okresu trwałości. Dzięki temu konsument ma większą pewność, że sprzedawca będzie odpowiadał za jakość rzeczy tak długo, jak producent zapowiada, a nie tylko przez standardowe dwa lata.
Częstym nieporozumieniem jest utożsamianie tego przepisu z gwarancją producenta, która jest odrębnym zobowiązaniem. Art. 568¹ dotyczy rękojmi, która jest ustawową odpowiedzialnością sprzedawcy, a nie dobrowolną gwarancją. Ponadto, zdarza się, że sprzedawcy błędnie informują kupujących o terminie ochrony lub nie respektują przepisów dotyczących rękojmi przy długotrwałych produktach. Należy także pamiętać, że rękojmia przysługuje wyłącznie za wady fizyczne, a nie za zmiany jakości niebędące wadami. W przypadku wątpliwości dotyczących praw i obowiązków warto zwrócić się o pomoc do prawnika specjalizującego się w prawie konsumenckim.
W sprawach indywidualnych korzystne jest skonsultowanie się z prawnikiem, aby dokładnie ustalić zakres i czas odpowiedzialności sprzedawcy zgodnie z art. 568¹ KC.
To wyjaśnienie ma charakter informacyjny i nie stanowi porady prawnej. W sprawach indywidualnych skonsultuj się z profesjonalnym prawnikiem.
