Art. 543.

Artykuł 543 Kodeksu cywilnego stanowi, że wystawienie rzeczy na widok publiczny w miejscu sprzedaży wraz z oznaczeniem ceny jest traktowane jako oferta sprzedaży. Oznacza to, że sam fakt udostępnienia towaru wraz z podaną ceną dla potencjalnych klientów automatycznie tworzy ofertę skierowaną do nieokreślonego kręgu odbiorców. W praktyce jest to wyrażenie woli sprzedawcy mające na celu zawarcie umowy sprzedaży po określonych warunkach, czyli zaproponowanie ceny i warunków transakcji. Przepis ten wyróżnia ofertę od zwykłej prezentacji czy reklamy towaru, która mogłaby nie wywoływać żadnych skutków prawnych.

Przepis znajduje zastosowanie zawsze, gdy towar zostanie faktycznie wystawiony z ceną w miejscu jego sprzedaży, np. w sklepie, na stoisku handlowym lub innym punkcie obsługi klienta. Nie ma tu znaczenia rodzaj towaru, ani forma wystawienia – może to być półka sklepowa, witryna lub inny widoczny sposób ekspozycji wraz z podaniem konkretnej ceny. Zdaniem przepisu, klient oglądający taki towar otrzymuje prawnie wiążącą ofertę zakupu, którą może przyjąć przez dokonanie zwykłego zakupu. Wystawienie rzeczy bez podania ceny nie kwalifikuje się jeszcze jako oferta w rozumieniu tego przepisu.

Przykładem zastosowania art. 543 KC może być sytuacja w sklepie spożywczym, gdzie na półce znajduje się opakowanie soków z wyraźnie zaznaczoną ceną. Konsument, widząc tę ofertę, ma prawo uznać, że sklep proponuje sprzedaż soku po wskazanej cenie. W momencie podjęcia decyzji o zakupie i przyniesieniu produktu do kasy dochodzi do skutecznego przyjęcia oferty i zawarcia umowy sprzedaży. Sprzedawca nie może odmówić sprzedaży produktu po podanej cenie, bo wystawienie stanowiło ważną ofertę.

Do częstych błędów związanych z art. 543 KC należy mylne przekonanie, że wystawienie rzeczy zawsze jest wiążącą umową. Tymczasem samą ofertę można jeszcze odwołać do momentu jej przyjęcia. Również nieprecyzyjne oznaczenie ceny lub jej brak wyklucza zastosowanie przepisu. Niektóre osoby mylnie traktują wszystkie formy reklam i ekspozycji jako ofertę – w świetle kodeksu tak nie jest, ponieważ musi wystąpić jasne oznaczenie ceny wraz z fizycznym udostępnieniem towaru. Ponadto zdarza się, że sprzedawcy wskazują ceny orientacyjne lub promocyjne dla reklamy, lecz nie faktycznie jako wiążącą ofertę.

Artykuł 543 Kodeksu cywilnego w jasny sposób określa praktyczną granicę między czynnościami marketingowymi a skutecznymi ofertami sprzedaży. W indywidualnych sytuacjach interpretacja może wymagać analizy szczegółów, dlatego w razie wątpliwości warto skonsultować się z prawnikiem.