Ustawa z dnia 23 kwietnia 1964 r. - Kodeks cywilny.

Art. 52.

Aktualizacja: 13 lipca 2026

  • Treść przepisu
  • Wyjaśnienie
  • 10 orzeczeń

Czynność prawna mająca za przedmiot rzecz główną odnosi skutek także względem przynależności, chyba że co innego wynika z treści czynności albo z przepisów szczególnych.

Ten przepis w Twojej sprawie

Odpowiedź z cytowanymi przepisami i sygnaturami orzeczeń, bez zakładania konta.

Częste pytania:

Orzecznictwo do tego przepisu

Wyroki i postanowienia, w których sąd powołał ten przepis.

VI RCa 289/15Sąd Okręgowy w Olsztynie

Rozdzielność majątkowa małżeńska – umorzenie apelacji

Fragment uzasadnienia

… brakiem rozpoznania istoty sprawy, art.233§1kpc poprzez błędne przyjęcie na podstawie zgromadzonego materiału dowodowego, że strony postępowania pozostają w separacji, art.52 kc poprzez brak analizy zachowania powódki jako próby nadużycia prawa do żądania ustanowienia P. K. (1) do powrotnego rozszerzenia wspólności ustawowej małżeńskiej na prawo do nieruchomości lokalowej położonej w G. przy ul. (...) , art.898§1 i 2kc w…
  • zniesienie małżeńskiej wspólności majątkowej
Czytaj orzeczenie
V C 76/15Sąd Rejonowy w Mrągowie

Brak naruszenia dóbr osobistych przez sąd – wyrok SR Mrągowo

Streszczenie

Sąd Rejonowy w Mrągowie oddalił powództwo o zadośćuczynienie przeciwko Skarbowi Państwa, uznając, że zarzucane naruszenia prawa do rzetelnego procesu nie stanowią naruszenia dóbr osobistych w rozumieniu art. 23 k.c. W uzasadnieniu podkreślono, że prawo do sądu ma rangę konstytucyjną i konwencyjną, ale nie należy do katalogu dóbr…
I ACa 166/14Sąd Apelacyjny w Rzeszowie

Bezpodstawne wzbogacenie gminy – wyrok SA w Rzeszowie

Fragment uzasadnienia

… § 1 k.c. ). Czynności prawne mające za przedmiot rzecz główną odnoszą skutek względem przynależności, chyba, że co innego wynikało z tych czynności albo przepisów szczególnych ( art. 52 k.c. ). W dacie zawarcia umowy obowiązywał również art. 158 k.c. uzależniający ważność czynności prawnej przenoszącej własność nieruchomości od dokonania jej w formie aktu notarialnego. Mając na uwadze powyższe Sąd Apelacyjny zauważa, że…
  • bezpodstawne wzbogacenie
Czytaj orzeczenie

Wyświetlone orzeczenia: 4

PrawMi zestawi linię orzeczniczą do art. 52: co sądy przyjmują zgodnie, a w czym się różnią.

Podsumuj orzecznictwo

Wyjaśnienie przepisu

Przepis Art. 52 Kodeksu cywilnego precyzuje, że czynność prawna dotycząca rzeczy głównej powoduje również skutki wobec przynależności do tej rzeczy, o ile z treści czynności prawnej bądź z przepisów szczególnych nie wynika inaczej. Oznacza to, że przy nabyciu czy zbyciu rzeczy głównej dochodzi co do zasady również do przeniesienia praw do rzeczy będących jej przynależnościami, które są związane z tą rzeczą jako do jej wyposażenia lub elementów uzupełniających. W konsekwencji przepis ten stosuje się do realiów, gdy czynność prawna obejmuje jedną rzecz zasadniczą, a inne rzeczy pełnią rolę do niej dodatkową, np. przy zakupie nieruchomości automatycznie przechodzą prawa do elementów wyposażenia, gdy nie umówiono inaczej.

Art. 52 ma zastosowanie na przykład w obrocie nieruchomościami lub ruchomościami, gdy jedna rzecz posiada właściwości przynależnościowych względem innej rzeczy głównej. Przepis obowiązuje, gdy nie dojdzie do odmiennych ustaleń w samej czynności prawnej, co oznacza, że strony mogą zastrzec wyjątkowe regulacje wyłączające skutki wobec przynależności lub ograniczające je. Ponadto wyłączenia mogą wynikać z odrębnych przepisów prawa szczegółowego – skutkiem jest więc, że normę stosuje się w granicach, które nie pozostają czytelnymi z dyspozycji postanowień odrębnych ustaw lub umów.

Przykładowo: osoba nabywająca nieruchomość zabudowaną działką (rzecz główna) staje się również właścicielem urządzeń stanowiących przynależność do nieruchomości, na przykład ogrodzenia czy instalacji. O ile w umowie nie zapisano inaczej, przejście własności obejmuje te elementy automatycznie, ponieważ traktowane są jako czynności uboczne względem rzeczy głównej zgodnie z Art. 52 KC. Kupujący zatem nabywa również te „dodatkowe” rzeczy bez potrzeby osobnego wskazywania ich w umowie.

Często spotykanym błędem jest przyjmowanie, że nabycie rzeczy głównej automatycznie koniecznie oznacza przejęcie wszystkich elementów kojarzonych z daną rzeczą, bez weryfikacji postanowień umownych i odrębnych przepisów. Również nieprecyzyjne określenie, co dokładnie stanowi przynależność, może prowadzić do sporów. Zawsze trzeba uwzględnić ewentualne wyłączenia i treść czynności prawnej. Artykuł 52 KC pokazuje więc zasadę domyślności skutków umownych, ale nie wyklucza modyfikacji tej zasady przez strony lub prawo szczególne. W indywidualnych sytuacjach warto skonsultować się z prawnikiem dla precyzyjnej oceny stosowania przepisu.

To wyjaśnienie ma charakter informacyjny i nie stanowi porady prawnej. W sprawach indywidualnych skonsultuj się z profesjonalnym prawnikiem.

Najczęściej zadawane pytania

Co oznacza przynależność w Art. 52 KC?

Przynależność to przedmioty służące na stałe do korzystania z rzeczy głównej i są z nią związane, np. ogrodzenie do nieruchomości.

Czy można wyłączyć skutki wobec przynależności w umowie?

Tak, strony mogą zastrzec w treści czynności prawnej, że skutki czynności nie obejmują przynależności.

Czy Art. 52 KC dotyczy także rzeczy ruchomych?

Tak, przepis ma zastosowanie do wszystkich rzeczy, o ile mają one przynależności, bez względu na rodzaj rzeczy.

Co się dzieje, gdy przepisy szczególne regulują inaczej skutki przynależności?

Przepisy szczególne mają pierwszeństwo i mogą ograniczyć lub wyłączyć skutki dotyczące przynależności.

Dlaczego warto skonsultować się z prawnikiem w sprawach przynależności?

Bo ocenę, czy dana rzecz jest przynależnością oraz skutki czynności prawnej warto przeanalizować indywidualnie, by uniknąć nieporozumień.

Obserwuj zmiany tego artykułu

Powiadomimy Cię, gdy pojawią się nowe orzeczenia lub nowelizacje.

Potrzebujesz analizy tego przepisu w konkretnej sprawie?

Odpowiedź z powołaniem przepisów i sygnatur orzeczeń, każdą pozycję sprawdzisz w źródle.

Zapytaj o art. 52