Ustawa z dnia 23 kwietnia 1964 r. - Kodeks cywilny.

Art. 284.

Aktualizacja: 21 lipca 2026

  • Treść przepisu
  • Wyjaśnienie
  • 10 orzeczeń

Do innych wypadków użytkowania przez osoby prawne stosuje się przepisy rozdziału I i odpowiednio rozdziału II niniejszego działu, o ile użytkowanie to nie jest inaczej uregulowane odrębnymi przepisami.

Ten przepis w Twojej sprawie

Odpowiedź z cytowanymi przepisami i sygnaturami orzeczeń, bez zakładania konta.

Częste pytania:

Orzecznictwo do tego przepisu

Wyroki i postanowienia, w których sąd powołał ten przepis.

I C 82/11Sąd Okręgowy w Olsztynie

Wynagrodzenie za bezumowne korzystanie z nieruchomości

Streszczenie

Sąd Okręgowy w Olsztynie uznał, że za korzystanie z cudzej nieruchomości bez podstawy prawnej odpowiada posiadacz w złej wierze. W sprawie zasądzono na rzecz właściciela część dochodzonego wynagrodzenia, co potwierdza znaczenie art. 224 § 2 i art. 225 k.c. w sporach o urządzenia przesyłowe.
  • bezumowne korzystanie
Czytaj orzeczenie
I C 123/13Sąd Okręgowy w Olsztynie

Bezumowne korzystanie z nieruchomości – wyrok SO w Olsztynie

Streszczenie

Sąd Okręgowy w Olsztynie oddalił powództwo o zapłatę i nakazanie usunięcia linii energetycznej. W sprawie istotne było to, że wynagrodzenie za korzystanie z cudzej rzeczy przysługuje przeciwko posiadaczowi w złej wierze, co sąd ocenił na niekorzyść powódki. Orzeczenie jest przydatne w sporach o bezumowne korzystanie z nieruchomości i…
  • bezumowne korzystanie
Czytaj orzeczenie
I C 459/10Sąd Okręgowy w Olsztynie

Wynagrodzenie za bezumowne korzystanie z nieruchomości

Streszczenie

Sąd Okręgowy w Olsztynie potwierdził, że wynagrodzenie za korzystanie z cudzej rzeczy bez podstawy prawnej obciąża posiadacza w złej wierze. W przypadku posiadacza w dobrej wierze obowiązek ten powstaje dopiero od chwili, gdy dowie się o wytoczeniu przeciwko niemu powództwa o wydanie rzeczy. To ważne orzeczenie dla spraw o bezumowne…
  • bezumowne korzystanie
Czytaj orzeczenie
I AGa 154/19Sąd Apelacyjny w Krakowie

I AGa 154/19

Fragment uzasadnienia

… K. toczy się z subsydiarnego aktu oskarżenia (...) sp. j. w S. przeciwko P. S. , W. B. (2) i S. M. postępowanie karne w związku z zarzutami popełnienia występków z art. 284 §2 k.c. , art. 286 2 k.c. i 303 §1 k.c. poprzez stworzenie wspólnie i w porozumieniu dokumentów oraz dokonanie wypłat i wynagrodzeń za usługi, które nigdy nie zostały wykonane, na kwotę trzykrotnie po 32.022,58 zł. Poczynił Sąd ponadto następujące…

Wyświetlone orzeczenia: 4

PrawMi zestawi linię orzeczniczą do art. 284: co sądy przyjmują zgodnie, a w czym się różnią.

Podsumuj orzecznictwo

Wyjaśnienie przepisu

Artykuł 284 Kodeksu cywilnego stanowi, że w sytuacjach innych wypadków użytkowania rzeczy przez osoby prawne stosuje się przepisy rozdziału I i odpowiednio rozdziału II niniejszego działu, jeśli nie są one inaczej uregulowane przepisami odrębnymi. Oznacza to, że zasady dotyczące użytkowania rzeczy, opisane w rozdziałach wskazanych w kodeksie, mają zastosowanie do osób prawnych, chyba że istnieją specjalne regulacje dla danego przypadku. Przepis ten pełni funkcję porządkową, zapewniając ramy prawne w kwestii użytkowania różnych rzeczy przez podmioty prawne, jeśli brak jest szczegółowych norm w innych aktach prawnych. W ten sposób artykuł 284 KC odsyła do wcześniejszych części działu normy dotyczące użytkowania, dopasowując je odpowiednio do sytuacji osób prawnych bez konieczności tworzenia odrębnych regulacji na każdą okoliczność.

Przepis znajduje zastosowanie przede wszystkim wtedy, gdy osoby prawne korzystają z rzeczy na zasadach użytkowania, a nie przenoszenia własności czy najmu. Dotyczy to sytuacji, które nie zostały szczegółowo uregulowane w innych ustawach czy rozporządzeniach. Na przykład, gdy jednostka samorządu terytorialnego lub spółka prawa handlowego korzysta z rzeczy ruchomej lub nieruchomości, a brak szczególnych norm, wówczas stosuje się ogólne przepisy wyznaczone w rozdziałach I i II działu o użytkowaniu. Dzięki temu możliwe jest uporządkowanie stosunków prawnych i unikanie luk prawnych związanych z użytkowaniem majątku przez osoby prawne.

Przykładowo, spółka z ograniczoną odpowiedzialnością, która korzysta z nieruchomości należącej do innej osoby prawnej na zasadach użytkowania, może skorzystać z przepisów wymienionych w artykule 284 KC. Jeśli nie ma specjalnego uregulowania dotyczącego tej konkretnej formy użytkowania w innych aktach prawnych, spółka powinna stosować się do zasad z rozdziału I i II działu o użytkowaniu z kodeksu cywilnego, co zapewnia legalną i jasną podstawę prawną korzystania z nieruchomości. Ułatwia to zarządzanie prawami i obowiązkami obu stron, chroniąc ich interesy.

Częstym błędem przy stosowaniu art. 284 KC jest nieuwzględnianie istnienia odrębnych przepisów regulujących dany przypadek użytkowania przez osoby prawne. Niekiedy przyjmuje się, że przepisy z kodeksu cywilnego są jedynymi normami do zastosowania, co może prowadzić do nieprawidłowego rozstrzygania sytuacji prawnych. Ponadto zdarza się błędne utożsamianie użytkowania rzeczy z innymi formami korzystania, jak najem czy dzierżawa, co ma odmienną regulację prawną. Dlatego ważne jest precyzyjne zidentyfikowanie rodzaju użytkowania i sprawdzenie, czy nie istnieje odrębne unormowanie dla danej sytuacji. W przypadku wątpliwości co do interpretacji i zastosowania art. 284 KC, w sprawie indywidualnej warto skonsultować się z prawnikiem, który pomoże właściwie ustalić obowiązujące przepisy i ich zakres.

To wyjaśnienie ma charakter informacyjny i nie stanowi porady prawnej. W sprawach indywidualnych skonsultuj się z profesjonalnym prawnikiem.

Najczęściej zadawane pytania

Do kogo odnosi się art. 284 KC?

Przepis ten odnosi się do osób prawnych korzystających z rzeczy na zasadzie użytkowania.

Kiedy stosuje się przepisy rozdziału I i II działu o użytkowaniu?

Stosuje się je, gdy użytkowanie przez osoby prawne nie jest uregulowane odrębnymi przepisami.

Czy art. 284 KC ma zastosowanie do użytkowania nieruchomości?

Tak, jeśli użytkowanie nieruchomości przez osoby prawne nie jest inaczej uregulowane, obowiązują przepisy wymienione w tym artykule.

Czy art. 284 KC reguluje wszystkie formy korzystania z rzeczy przez osoby prawne?

Nie, dotyczy on jedynie użytkowania, a nie innych form jak najem czy dzierżawa, które mają odrębne regulacje.

Czy w indywidualnej sprawie warto skonsultować się z prawnikiem?

Tak, ponieważ interpretacja i zastosowanie art. 284 KC może wymagać analizy konkretnego przypadku.

Obserwuj zmiany tego artykułu

Powiadomimy Cię, gdy pojawią się nowe orzeczenia lub nowelizacje.

Potrzebujesz analizy tego przepisu w konkretnej sprawie?

Odpowiedź z powołaniem przepisów i sygnatur orzeczeń, każdą pozycję sprawdzisz w źródle.

Zapytaj o art. 284