Ustawa z dnia 23 kwietnia 1964 r. - Kodeks cywilny.

Art. 1083.

Aktualizacja: 21 lipca 2026

  • Treść przepisu
  • Wyjaśnienie
  • 7 orzeczeń

(uchylony)

Ten przepis w Twojej sprawie

Odpowiedź z cytowanymi przepisami i sygnaturami orzeczeń, bez zakładania konta.

Częste pytania:

Orzecznictwo do tego przepisu

Wyroki i postanowienia, w których sąd powołał ten przepis.

IX Ca 280/22Sąd powszechny

IX Ca 280/22

Streszczenie

Przy sporządzaniu testamentów obowiązuje zasada formalizmu, co oznacza, że rozrządzenie na wypadek śmierci dokonane w sposób odbiegający od przewidzianej w ustawie formie, jest nieważne, a to z kolei wywołuje skutek polegający na tym, że następuje dziedziczenie ustawowe.

Wyświetlone orzeczenia: 4

PrawMi zestawi linię orzeczniczą do art. 1083: co sądy przyjmują zgodnie, a w czym się różnią.

Podsumuj orzecznictwo

Wyjaśnienie przepisu

Art. 1083 Kodeksu cywilnego aktualnie nie zawiera żadnych obowiązujących regulacji, gdyż przepis ten został uchylony. Oznacza to formalne wycofanie danej normy prawnej z systemu prawa, przez co przestaje ona obowiązywać i nie wywołuje skutków prawnych. Na ten przepis nie można się powoływać, ani stosować go przy rozstrzyganiu spraw prawnych. Uchylanie przepisów jest etapem porządkowania i aktualizowania ustaw przez ustawodawcę w celu dostosowania prawa do zmieniającej się rzeczywistości. W przypadku art. 1083 KC oznacza to, że normę prawną, która się tam znajdowała, uznano za zbędną, nieaktualną lub niezgodną z innymi regulacjami, co skutkowało jej usunięciem z tekstu ustawy.

Przepis ten ma zastosowanie wówczas, gdy w toku zmiany prawa dochodzi do jego uchylenia, co sprowadza się do wykreślenia normy z systemu prawnego. W praktyce uchylony przepis to taki, który formalnie istnieje w tekście ustawy w postaci odnotowanego stanu (np. "uchylony"), ale nie posiada żadnej mocy obowiązującej. Przepisy uchylone nie są już źródłem prawa i nie można na ich podstawie podejmować działań prawnych lub administracyjnych. Warto odnotować, że uchylenie przepisu może być całkowite lub częściowe, lecz w przypadku art. 1083 KC mowa o całkowitym uchyleniu.

Przykładem codziennej sytuacji, w której może pojawić się art. 1083 KC jako przepis uchylony, jest analiza tekstu kodeksu przez osobę lub prawnika przygotowującego opinię prawną czy interpretację prawną. W trakcie badania treści norm prawnych natrafia się na artykuł oznaczony jako "uchylony", co nakazuje pominąć ten przepis w dalszych rozważaniach. Może to mieć miejsce np. podczas badania umów lub sytuacji, w których wcześniej obowiązywały przepisy dotyczące konkretnych rozwiązań, obecnie już nieaktualnych i usuniętych z kodeksu.

Częstym błędem jest traktowanie przepisu uchylonego jak obowiązującego, co prowadzi do błędnych wniosków i decyzji prawnych. Niektórzy mogą nie zauważyć oznaczenia "uchylony" i spróbować zastosować przepis, co jest bezpodstawne. Innym nieporozumieniem jest mylenie przepisu uchylonego z przepisem zawieszonym lub z przepisem, który został zmieniony – te sytuacje różnią się skutkami prawnymi. W przypadku art. 1083 KC brak obowiązującej treści oznacza, że należy opierać się na innych przepisach lub aktualnym stanie prawnym.

W indywidualnych sprawach związanych z interpretacją uchylonych przepisów lub ich wpływem na prawo obowiązujące zawsze warto skonsultować się z prawnikiem, który pomoże właściwie zrozumieć i zastosować aktualne normy prawne.

To wyjaśnienie ma charakter informacyjny i nie stanowi porady prawnej. W sprawach indywidualnych skonsultuj się z profesjonalnym prawnikiem.

Najczęściej zadawane pytania

Co oznacza, że przepis jest uchylony?

Uchylony przepis został formalnie usunięty z obowiązującego prawa i nie wywołuje żadnych skutków prawnych.

Czy można stosować przepis oznaczony jako uchylony?

Nie, przepis uchylony nie obowiązuje i nie powinien być stosowany w praktyce prawnej.

Jak znaleźć aktualne przepisy zamiast uchylonych?

Należy sięgnąć do aktualnego tekstu ustawy oraz aktów wykonawczych, które normują daną materię po zmianach.

Co zrobić, gdy w tekście prawa pojawia się przepis uchylony?

Przepis taki należy pominąć, skupiając się na aktualnych i obowiązujących przepisach.

Czy uchylony przepis ma znaczenie historyczne?

Tak, może mieć znaczenie dla zrozumienia rozwoju prawa, jednak nie jest źródłem obowiązującego prawa.

Obserwuj zmiany tego artykułu

Powiadomimy Cię, gdy pojawią się nowe orzeczenia lub nowelizacje.

Potrzebujesz analizy tego przepisu w konkretnej sprawie?

Odpowiedź z powołaniem przepisów i sygnatur orzeczeń, każdą pozycję sprawdzisz w źródle.

Zapytaj o art. 1083