Historia zmian - 7 listopada 2026
o Centralnym Biurze Antykorupcyjnym
Data oznacza dzień, w którym PrawMi wykryło zmianę w tekście jednolitym ISAP - może różnić się od daty wejścia w życie nowelizacji.
PoPrzed
Art. 17.
zmienionyPrzy wykonywaniu czynności operacyjno-rozpoznawczych,
podejmowanych przez CBA w celu rozpoznawania, zapobiegania i wykrywania
przestępstw, uzyskania i utrwalenia dowodów przestępstw, a także ujawnienia mienia
zagrożonego przepadkiem w związku z przestępstwami:
określonymi w art. 228–231, art. 250a, art. 258, art. 270a § 1 i 2, art. 271a § 1 i 2,
art. 277a § 1, art. 286, art. 296–297, art. 299, art. 305, art. 310 § 1, 2 i 4 ustawy
z dnia 6 czerwca 1997 r. – Kodeks karny,
skarbowymi, o których mowa w art. 2 ust. 1 pkt 1 lit. d, jeżeli wartość
przedmiotu czynu lub uszczuplenie należności publicznoprawnej przekraczają
pięćdziesięciokrotną wysokość minimalnego wynagrodzenia za pracę
określonego na podstawie przepisów ustawy z dnia 10 października 2002 r.
o minimalnym wynagrodzeniu za pracę (Dz. U. z 2024 r. poz. 1773),
określonymi w art. 232, art. 233 § 1, 1a, 4 i 6, art. 234, art. 235, art. 236 § 1
i art. 239 § 1 ustawy z dnia 6 czerwca 1997 r. – Kodeks karny, jeżeli dotyczą
przestępstw, o których mowa w pkt 1 i 2
– gdy inne środki okazały się bezskuteczne albo będą nieprzydatne, sąd, na pisemny
wniosek Szefa CBA, złożony po uzyskaniu pisemnej zgody Pierwszego Zastępcy
Prokuratora Generalnego Prokuratora Krajowego, może, w drodze postanowienia,
zarządzić kontrolę operacyjną.
Do wniosków, o których mowa w ust. 3, 8 i 9, stosuje się odpowiednio
przepisy ust. 1a i 7. Sąd przed wydaniem postanowienia, o którym mowa w ust. 1, 3,
8 i 9, zapoznaje się z materiałami uzasadniającymi wniosek, w szczególności
zgromadzonymi podczas stosowania kontroli operacyjnej zarządzonej w tej sprawie.
Wnioski, o których mowa w ust. 1, 3, 8 i 9, sąd rozpoznaje jednoosobowo,
przy czym czynności sądu związane z rozpoznawaniem tych wniosków powinny być
realizowane w warunkach przewidzianych dla przekazywania, przechowywania
i udostępniania informacji niejawnych oraz z odpowiednim zastosowaniem przepisów
wydanych na podstawie art. 181 § 2 ustawy z dnia 6 czerwca 1997 r. – Kodeks
postępowania karnego. W posiedzeniu sądu może wziąć udział wyłącznie prokurator
i wyznaczony przez Szefa CBA funkcjonariusz CBA.
Przedsiębiorca telekomunikacyjny, operator pocztowy oraz usługodawca
świadczący usługi drogą elektroniczną są obowiązani do zapewnienia na własny koszt
warunków technicznych i organizacyjnych umożliwiających prowadzenie przez CBA
kontroli operacyjnej.
Usługodawca świadczący usługi drogą elektroniczną będący
mikroprzedsiębiorcą lub małym przedsiębiorcą w rozumieniu przepisów ustawy
z dnia 6 marca 2018 r. – Prawo przedsiębiorców (Dz. U. z 2024 r. poz. 236, 1222 i
1871 oraz z 2025 r. poz. 222) zapewnia warunki techniczne i organizacyjne
umożliwiające prowadzenie przez CBA kontroli operacyjnej stosownie do posiadanej
infrastruktury.
Kontrola operacyjna powinna być zakończona niezwłocznie po ustaniu
przyczyn jej zarządzenia, najpóźniej jednak z upływem okresu, na który została
wprowadzona.
Szef CBA informuje Pierwszego Zastępcę Prokuratora Generalnego
Prokuratora Krajowego o wynikach kontroli operacyjnej po jej zakończeniu, a na jego
żądanie również o przebiegu tej kontroli, przedstawiając zebrane w jej toku materiały.
W przypadku uzyskania dowodów pozwalających na wszczęcie
postępowania karnego lub mających znaczenie dla toczącego się postępowania
karnego Szef CBA przekazuje Pierwszemu Zastępcy Prokuratora Generalnego
Prokuratorowi Krajowemu wszystkie materiały zgromadzone podczas stosowania
kontroli operacyjnej. W postępowaniu przed sądem, w odniesieniu do tych
materiałów, stosuje się odpowiednio art. 393 § 1 zdanie pierwsze ustawy z dnia
6 czerwca 1997 r. – Kodeks postępowania karnego.
(uchylony)
(uchylony)
(uchylony)
(uchylony)
(uchylony)
W przypadku, gdy materiały, o których mowa w ust. 15:
zawierają informacje, o których mowa w art. 178 ustawy z dnia 6 czerwca
1997 r. – Kodeks postępowania karnego, Szef CBA zarządza ich niezwłoczne,
komisyjne i protokolarne zniszczenie;
mogą zawierać informacje, o których mowa w art. 178a i art. 180 § 3 ustawy
z dnia 6 czerwca 1997 r. – Kodeks postępowania karnego, z wyłączeniem
informacji o przestępstwach, o których mowa w art. 240 § 1 ustawy z dnia
6 czerwca 1997 r. – Kodeks karny, albo informacje stanowiące tajemnice
związane z wykonywaniem zawodu lub funkcji, o których mowa w art. 180 § 2
ustawy z dnia 6 czerwca 1997 r. – Kodeks postępowania karnego, Szef CBA
przekazuje Pierwszemu Zastępcy Prokuratora Generalnego Prokuratorowi
Krajowemu te materiały.
W przypadku, o którym mowa w ust. 15f pkt 2, Pierwszy Zastępca
Prokuratora Generalnego Prokurator Krajowy niezwłocznie po otrzymaniu
materiałów, kieruje je do sądu, który zarządził kontrolę operacyjną albo wyraził na nią
zgodę w trybie określonym w ust. 3, wraz z wnioskiem o:
stwierdzenie, które z przekazanych materiałów zawierają informacje, o których
mowa w ust. 15f pkt 2;
dopuszczenie do wykorzystania w postępowaniu karnym materiałów
zawierających informacje stanowiące tajemnice związane z wykonywaniem
zawodu lub funkcji, o których mowa w art. 180 § 2 ustawy z dnia 6 czerwca
1997 r. – Kodeks postępowania karnego, nieobjęte zakazami określonymi
w art. 178a i art. 180 § 3 ustawy z dnia 6 czerwca 1997 r. – Kodeks
postępowania karnego z wyłączeniem informacji o przestępstwach, o których
mowa w art. 240 § 1 ustawy z dnia 6 czerwca 1997 r. – Kodeks karny.
Sąd, niezwłocznie po złożeniu wniosku przez Pierwszego Zastępcę
Prokuratora Generalnego Prokuratora Krajowego, wydaje postanowienie
o dopuszczeniu do wykorzystania w postępowaniu karnym materiałów, o których
mowa w ust. 15g pkt 2, gdy jest to niezbędne dla dobra wymiaru sprawiedliwości,
a okoliczność nie może być ustalona na podstawie innego dowodu, a także zarządza
niezwłoczne zniszczenie materiałów, których wykorzystanie w postępowaniu karnym
jest niedopuszczalne.
Na postanowienie sądu w przedmiocie dopuszczenia do wykorzystania
w postępowaniu karnym materiałów, o których mowa w ust. 15g pkt 2, Pierwszemu
Zastępcy Prokuratora Generalnego Prokuratorowi Krajowemu przysługuje zażalenie.
Do zażalenia stosuje się odpowiednio przepisy ustawy z dnia 6 czerwca 1997 r. –
Kodeks postępowania karnego.
Szef CBA jest obowiązany do wykonania zarządzenia sądu o zniszczeniu
materiałów, o którym mowa w ust. 15h, oraz niezwłocznego, komisyjnego
i protokolarnego zniszczenia materiałów, których wykorzystanie w postępowaniu
karnym jest niedopuszczalne. Szef CBA niezwłocznie informuje Pierwszego Zastępcę
Prokuratora Generalnego Prokuratora Krajowego o zniszczeniu tych materiałów.
Zgromadzone podczas stosowania kontroli operacyjnej materiały, które nie
stanowią informacji potwierdzających zaistnienie przestępstwa, podlegają
niezwłocznemu, protokolarnemu, komisyjnemu zniszczeniu. Zniszczenie materiałów
zarządza Szef CBA.
O wydaniu i wykonaniu zarządzenia dotyczącego zniszczenia materiałów,
o których mowa w ust. 16, Szef CBA jest obowiązany do niezwłocznego
poinformowania Pierwszego Zastępcę Prokuratora Generalnego Prokuratora
Krajowego.
Na postanowienia sądu, o których mowa w:
ust. 1, 3, 8 i 9 – przysługuje zażalenie Szefowi CBA;
ust. 3 – przysługuje zażalenie Pierwszemu Zastępcy Prokuratora Generalnego
Prokuratorowi Krajowemu.
Do zażalenia stosuje się odpowiednio przepisy ustawy z dnia 6 czerwca 1997 r. –
Kodeks postępowania karnego.
Sąd, Pierwszy Zastępca Prokuratora Generalnego Prokurator Krajowy
i Szef CBA prowadzą rejestry, odpowiednio postanowień, pisemnych zgód, zarządzeń
i wniosków dotyczących kontroli operacyjnej. Rejestry prowadzi się w formie
elektronicznej, z zachowaniem przepisów o ochronie informacji niejawnych.
Prezes Rady Ministrów określi, w drodze rozporządzenia, sposób
dokumentowania kontroli operacyjnej oraz przechowywania i przekazywania
wniosków i zarządzeń, a także przechowywania, przekazywania oraz przetwarzania
i niszczenia materiałów uzyskanych podczas stosowania tej kontroli, uwzględniając
potrzebę zapewnienia niejawnego charakteru podejmowanych czynności i uzyskanych
materiałów oraz wzory stosowanych druków i rejestrów.
Wniosek, o którym mowa w ust. 1, przedstawia się wraz z materiałami
uzasadniającymi potrzebę zastosowania kontroli operacyjnej.Postanowienie, o którym mowa w ust. 1, 3, 8 i 9, sąd uzasadnia.
Wnioski, o których mowa w ust. 1, 3, 8 i 9, sąd rozpoznaje jednoosobowo,
przy czym czynności sądu związane z rozpoznawaniem tych wniosków powinny być
realizowane w warunkach przewidzianych dla przekazywania, przechowywania
i udostępniania informacji niejawnych oraz z odpowiednim zastosowaniem przepisów
wydanych na podstawie art. 181 § 2 ustawy z dnia 6 czerwca 1997 r. – Kodeks
postępowania karnego. W posiedzeniu sądu może wziąć udział wyłącznie prokurator
i wyznaczony przez Szefa CBA funkcjonariusz CBA.
Przedsiębiorca telekomunikacyjny, operator pocztowy oraz usługodawca
świadczący usługi drogą elektroniczną są obowiązani do zapewnienia na własny koszt
warunków technicznych i organizacyjnych umożliwiających prowadzenie przez CBA
kontroli operacyjnej.
Usługodawca świadczący usługi drogą elektroniczną będący
mikroprzedsiębiorcą lub małym przedsiębiorcą w rozumieniu przepisów ustawy
z dnia 6 marca 2018 r. – Prawo przedsiębiorców (Dz. U. z 2024 r. poz. 236, 1222 i
1871 oraz z 2025 r. poz. 222) zapewnia warunki techniczne i organizacyjne
umożliwiające prowadzenie przez CBA kontroli operacyjnej stosownie do posiadanej
infrastruktury.
Kontrola operacyjna powinna być zakończona niezwłocznie po ustaniu
przyczyn jej zarządzenia, najpóźniej jednak z upływem okresu, na który została
wprowadzona.
Szef CBA informuje sąd oraz Pierwszego Zastępcę Prokuratora Generalnego
Prokuratora Krajowego o wynikach kontroli operacyjnej po jej zakończeniu, a na ich
żądanie informuje również o przebiegu tej kontroli w trakcie jej trwania,
przedstawiając zgromadzone podczas jej stosowania materiały.
Sąd Okręgowy w Warszawie oraz Pierwszy Zastępca Prokuratora
Generalnego Prokurator Krajowy w ramach nadzoru nad stosowaniem kontroli
operacyjnej mogą w każdym czasie, biorąc pod uwagę przesłanki, o których mowa
w ust. 7 pkt 3 i 5, wydać postanowienie o zakończeniu kontroli operacyjnej. Sąd
i Pierwszy Zastępca Prokuratora Generalnego Prokurator Krajowy uzasadniają
postanowienie. Na postanowienie sądu Szefowi CBA oraz Pierwszemu Zastępcy
Prokuratora Generalnego Prokuratorowi Krajowemu przysługuje zażalenie. Do
zażalenia stosuje się odpowiednio przepisy ustawy z dnia 6 czerwca 1997 r. – Kodeks
postępowania karnego.
W przypadku uzyskania dowodów pozwalających na wszczęcie
postępowania karnego lub mających znaczenie dla toczącego się postępowania
karnego Szef CBA przekazuje Pierwszemu Zastępcy Prokuratora Generalnego
Prokuratorowi Krajowemu wszystkie materiały zgromadzone podczas stosowania
kontroli operacyjnej. W postępowaniu przed sądem, w odniesieniu do tych
materiałów, stosuje się odpowiednio art. 393 § 1 zdanie pierwsze ustawy z dnia
6 czerwca 1997 r. – Kodeks postępowania karnego.
(uchylony)
(uchylony)
(uchylony)
(uchylony)
(uchylony)
W przypadku, gdy materiały, o których mowa w ust. 15:
zawierają informacje, o których mowa w art. 178 ustawy z dnia 6 czerwca
1997 r. – Kodeks postępowania karnego, Szef CBA zarządza ich niezwłoczne,
komisyjne i protokolarne zniszczenie;
mogą zawierać informacje, o których mowa w art. 178a i art. 180 § 3 ustawy
z dnia 6 czerwca 1997 r. – Kodeks postępowania karnego, z wyłączeniem
informacji o przestępstwach, o których mowa w art. 240 § 1 ustawy z dnia
6 czerwca 1997 r. – Kodeks karny, albo informacje stanowiące tajemnice
związane z wykonywaniem zawodu lub funkcji, o których mowa w art. 180 § 2
ustawy z dnia 6 czerwca 1997 r. – Kodeks postępowania karnego, Szef CBA
przekazuje Pierwszemu Zastępcy Prokuratora Generalnego Prokuratorowi
Krajowemu te materiały.
W przypadku, o którym mowa w ust. 15f pkt 2, Pierwszy Zastępca
Prokuratora Generalnego Prokurator Krajowy niezwłocznie po otrzymaniu
materiałów, kieruje je do sądu, który zarządził kontrolę operacyjną albo wyraził na nią
zgodę w trybie określonym w ust. 3, wraz z wnioskiem o:
stwierdzenie, które z przekazanych materiałów zawierają informacje, o których
mowa w ust. 15f pkt 2;
dopuszczenie do wykorzystania w postępowaniu karnym materiałów
zawierających informacje stanowiące tajemnice związane z wykonywaniem
zawodu lub funkcji, o których mowa w art. 180 § 2 ustawy z dnia 6 czerwca
1997 r. – Kodeks postępowania karnego, nieobjęte zakazami określonymi
w art. 178a i art. 180 § 3 ustawy z dnia 6 czerwca 1997 r. – Kodeks
postępowania karnego z wyłączeniem informacji o przestępstwach, o których
mowa w art. 240 § 1 ustawy z dnia 6 czerwca 1997 r. – Kodeks karny.
Sąd, niezwłocznie po złożeniu wniosku przez Pierwszego Zastępcę
Prokuratora Generalnego Prokuratora Krajowego, wydaje postanowienie
o dopuszczeniu do wykorzystania w postępowaniu karnym materiałów, o których
mowa w ust. 15g pkt 2, gdy jest to niezbędne dla dobra wymiaru sprawiedliwości,
a okoliczność nie może być ustalona na podstawie innego dowodu, a także zarządza
niezwłoczne zniszczenie materiałów, których wykorzystanie w postępowaniu karnym
jest niedopuszczalne.
Na postanowienie sądu w przedmiocie dopuszczenia do wykorzystania
w postępowaniu karnym materiałów, o których mowa w ust. 15g pkt 2, Pierwszemu
Zastępcy Prokuratora Generalnego Prokuratorowi Krajowemu przysługuje zażalenie.
Do zażalenia stosuje się odpowiednio przepisy ustawy z dnia 6 czerwca 1997 r. –
Kodeks postępowania karnego.
Szef CBA jest obowiązany do wykonania zarządzenia sądu o zniszczeniu
materiałów, o którym mowa w ust. 15h, oraz komisyjnego i protokolarnego
zniszczenia materiałów, których wykorzystanie w postępowaniu karnym jest
niedopuszczalne. Zniszczenia materiałów dokonuje się w ciągu 3 miesięcy od dnia
otrzymania zarządzenia sądu. W szczególnie uzasadnionych przypadkach Szef CBA
może ten termin przedłużyć o kolejne 3 miesiące. Szef CBA niezwłocznie informuje
sąd, o którym mowa w ust. 15h, oraz Pierwszego Zastępcę Prokuratora Generalnego
Prokuratora Krajowego o zniszczeniu tych materiałów.
Zgromadzone podczas stosowania kontroli operacyjnej materiały, które nie
stanowią informacji potwierdzających zaistnienie przestępstwa, podlegają
niezwłocznemu protokolarnemu i komisyjnemu zniszczeniu, niepóźniej jednak niż
w terminie 3 miesięcy od dnia zakończenia kontroli operacyjnej. W szczególnie
uzasadnionych przypadkach Szef CBA może ten termin przedłużyć o kolejne
3 miesiące. Zniszczenie materiałów zarządza Szef CBA.
O wydaniu i wykonaniu zarządzenia dotyczącego zniszczenia materiałów,
o których mowa w ust. 16, Szef CBA niezwłocznie, niepóźniej jednak niż w terminie
14 dni od dnia wykonania zarządzenia, informuje sąd oraz Pierwszego Zastępcę
Prokuratora Generalnego Prokuratora Krajowego.
Na postanowienia sądu, o których mowa w ust. 1, 3, 8 i 9, Pierwszemu
Zastępcy Prokuratora Generalnego Prokuratorowi Krajowemu i Szefowi CBA
przysługuje zażalenie. Do zażalenia stosuje się odpowiednio przepisy ustawy z dnia
6 czerwca 1997 r. – Kodeks postępowania karnego.
Sąd, Pierwszy Zastępca Prokuratora Generalnego Prokurator Krajowy
i Szef CBA prowadzą rejestry, odpowiednio postanowień, pisemnych zgód, zarządzeń
i wniosków dotyczących kontroli operacyjnej. Rejestry prowadzi się w formie
elektronicznej, z zachowaniem przepisów o ochronie informacji niejawnych.
Prezes Rady Ministrów określi, w drodze rozporządzenia, sposób
dokumentowania kontroli operacyjnej oraz przechowywania i przekazywania
wniosków i zarządzeń, a także przechowywania, przekazywania oraz przetwarzania
i niszczenia materiałów uzyskanych podczas stosowania tej kontroli, uwzględniając
potrzebę zapewnienia niejawnego charakteru podejmowanych czynności i uzyskanych
materiałów oraz wzory stosowanych druków i rejestrów.
Wniosek, o którym mowa w ust. 1, przedstawia się wraz z materiałami
uzasadniającymi potrzebę zastosowania kontroli operacyjnej. Na żądanie Pierwszego
Zastępcy Prokuratora Generalnego Prokuratora Krajowego lub sądu Szef CBA załącza
do wniosku, w całości albo we wskazanym zakresie, dalsze materiały zgromadzone
przed złożeniem wniosku.
Postanowienie, o którym mowa w ust. 1, wydaje Sąd Okręgowy
w Warszawie.
W przypadkach niecierpiących zwłoki, jeżeli mogłoby to spowodować utratę
informacji lub zatarcie albo zniszczenie dowodów przestępstwa, Szef CBA może
zarządzić, po uzyskaniu zgody Pierwszego Zastępcy Prokuratora Generalnego
Prokuratora Krajowego, kontrolę operacyjną, zwracając się jednocześnie z wnioskiem
do sądu, o którym mowa w ust. 2, o wydanie postanowienia w tej sprawie. Sąd wydaje
postanowienie w przedmiocie wniosku w terminie 5 dni. W przypadku nieudzielenia
przez sąd zgody, Szef CBA wstrzymuje kontrolę operacyjną oraz poleca niezwłoczne,
protokolarne, komisyjne zniszczenie materiałów zgromadzonych podczas jej
stosowania.
W przypadku potrzeby zarządzenia kontroli operacyjnej wobec podejrzanego
lub osoby będącej oskarżonym w innej sprawie, we wniosku Szefa CBA, o którym
mowa w ust. 1, zamieszcza się informację o toczącym się wobec podejrzanego lub tej
osoby postępowaniu.
Kontrola operacyjna prowadzona jest niejawnie i polega na:
uzyskiwaniu i utrwalaniu treści rozmów prowadzonych przy użyciu środków
technicznych, w tym za pomocą sieci telekomunikacyjnych;
uzyskiwaniu i utrwalaniu obrazu lub dźwięku osób z pomieszczeń, środków
transportu lub miejsc innych niż miejsca publiczne;
uzyskiwaniu i utrwalaniu treści korespondencji, w tym korespondencji
prowadzonej za pomocą środków komunikacji elektronicznej;
uzyskiwaniu i utrwalaniu danych zawartych w informatycznych nośnikach
danych, telekomunikacyjnych urządzeniach końcowych, systemach
informatycznych i teleinformatycznych;
uzyskiwaniu dostępu i kontroli zawartości przesyłek.
Kontrola operacyjna dokumentowana jest w formie protokołu w zakresie
związanym ze sprawą.
Wniosek Szefa CBA, o którym mowa w ust. 1, zawiera w szczególności:
numer sprawy i jej kryptonim, jeżeli został jej nadany;
opis przestępstwa z podaniem jego kwalifikacji prawnej;
okoliczności uzasadniające potrzebę zastosowania kontroli operacyjnej, w tym
stwierdzonej bezskuteczności lub nieprzydatności innych środków;
dane osoby lub inne dane pozwalające na jednoznaczne określenie podmiotu lub
przedmiotu, wobec którego stosowana będzie kontrola operacyjna, ze
wskazaniem miejsca lub sposobu jej stosowania;
cel, czas i rodzaj prowadzonej kontroli operacyjnej.
Kontrolę operacyjną zarządza się na okres nie dłuższy niż 3 miesiące. Sąd,
o którym mowa w ust. 2, może, na pisemny wniosek Szefa CBA, złożony po
uzyskaniu pisemnej zgody Pierwszego Zastępcy Prokuratora Generalnego Prokuratora
Krajowego, wydać postanowienie o jednorazowym przedłużeniu kontroli operacyjnej,
na okres nie dłuższy niż kolejne 3 miesiące, jeżeli nie ustały przyczyny zarządzenia
tej kontroli.
W uzasadnionych przypadkach, gdy podczas stosowania kontroli operacyjnej
pojawią się nowe okoliczności istotne dla zapobieżenia lub wykrycia przestępstwa
albo ustalenia sprawcy i uzyskania dowodów przestępstwa, sąd, o którym mowa
w ust. 2, na pisemny wniosek Szefa CBA, złożony po uzyskaniu pisemnej zgody
Pierwszego Zastępcy Prokuratora Generalnego Prokuratora Krajowego, może
wydawać, również po upływie okresów, o których mowa w ust. 8, kolejne
postanowienia o przedłużeniu kontroli operacyjnej na następujące po sobie okresy,
których łączna długość nie może przekraczać 12 miesięcy.
Szef CBA może upoważnić swojego zastępcę do składania wniosków,
o których mowa w ust. 1, 3, 8 i 9, lub do zarządzania kontroli operacyjnej w trybie
ust. 3.